Samenvatting blok 1.1

De huid
De huid bestaat uit drie lagen:
- De opperhuid (epidermis)
- De lederhuid (dermis, cutis corium)
- Het onderhuidse vetweefsel (subcutis, subcutane vetweefsel)


 De epidermis en dermis worden van elkaar gescheiden (en aan elkaar verbonden) door
de basaalmembraan.


Functies van de huid
 Barrièrefunctie
 Bescherming tegen micro-organismen
 Bescherming tegen uv-straling
 Bescherming tegen mechanische schade
 Afweerfunctie
 Aanmaak vitamine D

Epidermis
Opbouw epidermis
- Stratum corneum (hoornlaag): 10-15 lagen platte dode cellen (corneocyten) gevuld
met keratine. Geen kern, geen organellen.
+ corneocyten zijn gevuld met natural moisturizing factor.
+ Stratum corneum verzorgt de barrièrefunctie van de huid d.m.v. de
lipidemembranen met de desmosomen.
- Stratum lucidum (doorschijnende laag): Dunne laag platte keratinocyten, is met name
aanwezig bij een dikke huid.
- Stratum granulosem (korrel laag): 2-5 lagen met granula t.b.v. de vorming van
keratine.
- Stratum spinosum (stekelcellenlaag): Dikste laag; enkele lagen polygonale
(=veelhoekige) keratinocyten; keratinevorming.
- Stratum basale (basaalcellenlaag): Meestal één enkele laag kubisch/cylinder vormige
keratinocyten; celdeling; melanocyten.

De epidermis bevat vijf soorten cellen:
- Keratinocyten (hoorncellen)
- Melanocyten (pigmentcellen)
- Langerhanscellen
- Merkelcellen
- Stamcellen

,Bijzondere cellen in de huid
Melanocyten
- Pigmentvormende cellen
- Dendritisch d.w.z. met uitlopers
- Produceren pigment in de melanosomen
- Liggen tussen de keratinocyten
Pigmentproductie door melanocyten:
 Twee soorten pigment
- Eumelanine: bruin/zwart pigment
- Feomelanine: geel/rood pigment

+ Melanosomen bevinden zich bij een lichte huid vooral in het stratum basale, bij een
donkere huid in alle lagen van de huid.

Functie: Beschermen van de celkernen van delende keratinocyten tegen uv-licht.
Pigmentvorming hangt samen met…..
- Blootstelling aan uv-licht
- Genetische factoren
- Hormonale factoren

Langerhanscellen
- Dendritische cellen
- Ontstaan in het beenmerg en migreren van daaruit in de huid.
- Het zijn imminocompetente cellen.
Functie: presenteren van lichaamsvreemde stoffen aan het afweersysteem.

Stamcellen
 Spelen een rol bij wondgenezing, regeneratie en haargroei.
 Relatief ongedifferentieerde cellen
 Hebben een onbeperkte capaciteit om zich te delen


Dermis
Opbouw dermis (lederhuid):
- Veel collagene en elastische vezels
- Grondsubstantie
- Bloedvaten
- Lymfevaten
- Zenuwen
- Tastzintuigen
- (Delen) van talg- en zweetklieren, haarfollikels

De dermis bestaat uit twee lagen:
 Stratum pillaire (pupillaire laag): huidlijsten
 Stratum recitulaire (reticullaire laag): splijtlijnen van de huid.
+ bepaalt de splijtrichting van de huid
+ van belang bij operaties

,Cellen in de dermis:
- Fibroblasten: belangrijk bij wondgenezing, vorming grondsubstantie, vorming vezels.
- Macrofagen: belangrijk bij afweer.

Subcutis
Bestaat uit:
- Losmazig bindweefsel
- Vetweefsel
- Arteriën, venen
- Lymfevaten
- Zenuwen


Fototypen volgens Fitzpatrick
 De mate van gevoeligheid voor de zon kan worden geschat met de indeling volgens
Fitzpatrick

Dit wordt bepaald door:
- Gevoeligheid voor verbranden
- Mogelijkheid om bruin te worden
- Huidskleur

 De verschillende huidtypen hebben een verschillende:
- Gevoeligheid voor kleur
- MED ; minimale erytheem dosis ; De dosis die nodig is om een juiste waarneembaar
erytheem te induceren.
- Er zijn verschillende manieren om het huidtype volgens Fitzpatrick vast te stellen.



Anatomie & fysiologie
Inleiding
Alle levende wezens vertonen de volgende functies:
- Reactievermogen: organismen reageren op veranderingen in hun onmiddellijke
omgeving.
- Groei: organismen nemen in omvang toe door de groei van cellen of door de
toename van het aantal cellen
- Voortplanting: organismen planten zich voort en brengen zo nieuwe generaties
voort.
- Beweging: organismen vertonen beweging. Zowel inwendig als uitwendig.
- Stofwisseling: organismen zijn afhankelijk van complexe chemische reacties om de
energie te leveren die nodig is voor het reactievermogen, de groei, de voortplanting
en de beweging.

, Anatomie: Is de studie van inwendige en uitwendige structuren en de fysieke relaties tussen
lichaamsdelen
Fysiologie: Is de studie van de manier waarop levende organismen hun vitale functies
verrichten.

Anatomie
Macroscopische anatomie
- Worden kenmerken onderzocht die met het blote oog zichtbaar zijn

Er zijn veel manieren om macroscopische anatomie te benaderen:
 Uitwendige anatomie: Bestuderen van algemene vorm en oppervlaktekenmerken.
 Regionale anatomie: Bestuderen van oppervlaktestructuren en inwendige structuren
in bepaalde gebieden van het lichaam.
 Systemische anatomie: Wordt de structuur van het belangrijke orgaanstelsel
bestudeerd.

Orgaanstelsel= is een groep organen die samen op gecoördineerde wijze functioneren.


Microscopische anatomie
- Worden structuren bestudeerd die niet zonder vergroting zichtbaar zijn.

De microscopische anatomie kan worden onderverdeeld in specialisaties die onderdelen
bestuderen van een bepaalde omvang:
 Cytologie (celleer): Wordt de inwendige structuur van de afzonderlijke cellen
bestudeerd.
 Histologie: Wordt een breder perspectief gehanteerd en worden weefsels
onderzocht.




Fysiologie
Celfysiologie
- Het bestuderen van het functioneren van levende cellen.
- Chemische processen binnen cellen als tussen cellen onderling.

Orgaanfysiologie
- Is het bestuderen van de fysiologie van bepaalde organen.
- Vb. nierfysiologie, hartfysiologie.

Systeemfysiologie
- Worden alle aspecten van het functioneren van specifieke orgaanstelsels bestudeerd.

Pathofysiologie (pathologie)
- Is het bestuderen van de effecten van aandoeningen op het functioneren van
organen of stelsels.