MICROBIOLOGIE
H6 VIRUSSEN
Eigenlijk behoren virussen niet tot de m.o. geen levende organismen
Ze hebben geen cellulaire bouw en geen functionele organellen en gebruiken de
stofwisseling van de gastheer voor hun voortplanting
Enkel zichtbaar met elektronenmicroscoop ( 30-100 nm)en zijn obligaat intracellulaire
parasieten
Levend of dood?
Levend in de cel
Buiten de cel niet-levend buiten gastheer niet levend enkel een samenraapsel van erfelijk
materiaal en niet- metabool actieve celbestanddelen
Virussen zijn te klein om voldoende genetisch materiaal te bezitten nodig voor een virus te
heropbouwen (vermenigvuldigen)
Gastheercel nodig om virale eiwitten te synthetiseren
Overdracht via
spijsverteringsstelsel (bv. norovirus) oraal-fecale overdracht
ademhalingsstelsel (griep, corona)
genitaal systeem (seksuele overdracht bv. papillomavirus)
congenitale overdracht (bv. aids)
INLEIDING VACCINONTWIKKELING
Eind 18e eeuw besmette Edward Jenner met koepokken zodat ze ook weerstand kregen tegen
humane pokkenvirus
Koepokken = variant van humane pokkenvirus weinig gevolgen voor koe (enkel blaasjes
op uier)
Vrouwen die besmet waren met het koepokken virus door het melken van koeien besmet
met het koepokken virus geen humane pokkenvirus krijgen
o Koepokken induceerde immuniteit voor humane pokken
Pokken worden veroorzaakt door het variola virus besmetting via de luchtwegen en via bloed
infecteert het virus interne organen
Ziekte heeft incubatieduur van 12 dagen en daarna hoge koorts
o Virus verspreid zich naar de huid waar blaasjes worden veroorzaakt (tot 6cm)
Blaasjes die openspringen litteken
Patiënt kan overlijden aan de pokken als gevolg van bloedvergiftiging door secundaire infecties of
door interne bloedingen
Indien besmet geen behandeling mogelijk
In 18e eeuw pokken een van meest gevreesde ziekte doodde 10-20% van bevolking in steden
waar mensen dicht op elkaar leefden
Om ziekte wereldwijd uit te roeien grootschalig bestreidingsprogramma
In 1980 wereld pokkenvrij en vaccineren gestopt
Ander belangrijk persoon voor vaccinontwikkeling : Louis Pasteur
Bekend door isoleren en identificeren van m.o. verantwoordelijk voor de fermentatie voor
wijn en bier
, MICROBIOLOGIE
Introduceerde sterilisatie van instrumenten en wondverbanden omdat hij begreep dat veel
ziekten veroorzaakt werden door m.o. (vandaar naam Pasteurisatie)
Hij ontwikkelde een vaccin tegen hondsdolheid (rabies) geïnactiveerd vaccin m.b.v.
konijnen
o Dit vaccin testte hij met succes uit bij honden en nadien ook bij mensen
Hondsdolheid = zeer gevaarlijke ziekte virus tast CZS aan
Typische drager/ gastheren: vleermuizen, honden en vossen
o Herkennen als dieren zich abnormaal gedragen honden die zeer agressief en
onrustig zijn of net andersom vos die heel rustig is
Na besmetting mens (door beet geïnfecteerd dier) tijdens incubatietijd behandelen met actieve en
passieve immunisatie waardoor uitbreken van de ziekte bijna altijd kan worden voorkomen
MAAR eenmaal symptomen optreden dood
2008 België vrij van hondsdolheid
INLEIDING VIROLOGIE
Rond 1890 virologie gestart
Eerst ontdekte virus = tabaksmozaïekvirus (TMV) = plantenvirus
In balderen van tabaksplant
Geelverkleuring van nerven en nadien gele vlekken op plant
Verminderde groei en ontwikkeling plant
Onschadelijk voor mens
Aangetoond dat extracten van besmette tabaksbladeren de ziekte konden doorgeven aan gezonde
tabaksbladeren, ook al werd er een filter gebruikt die bacteriën zou moeten tegenhouden
Dus men wist dat het ging over iets infectieus, maar geen bacterie
o Dus iets kleiner dan een bacterie omdat het door de filter geraakt
Virussen zijn 100x kleiner dan bacteriën
Bv. poliovirus heeft een dm van 28 nm grote ven een ribosoom (heel klein)
Eerste ontdekte virus bij dieren= mond en klauwzeer (MKZ) virus bij runderen
Zeer besmettelijke virusziekte bij éénhoevigen: runderen, varkens, schapen, geiten en herten
o Koorts, verminderde eetlust, blaren in de mond en op uier, neus en poten
o Melkkoeien geven minder melk
Virus is veroorzaakt door picornavirus
Gemakkelijk verspreidbaar via wind, via direct contact… overleeft lang in vochtige omgeving
Overleeft in gekoelde, bevroren, gezouten, verduurzaamde en gedeeltelijk gekookte
vleeswaren met een neutrale pH
Snelle inactivatie bij pH <6 en goede hittebehandeling
Geen risico voor mens, kan wel drager zijn (zeldzaam en ongevaarlijk)
o Wel variant virus dat bij mensen een hand, voet en mond ziekte veroorzaakt
onschuldige virale ziekte die in de zomer soms kleine epidemieën kan leiden onder
schoolkinderen gaat vanzelf over
1-2% van de dieren sterft (bij jonge dieren hoger %)
H6 VIRUSSEN
Eigenlijk behoren virussen niet tot de m.o. geen levende organismen
Ze hebben geen cellulaire bouw en geen functionele organellen en gebruiken de
stofwisseling van de gastheer voor hun voortplanting
Enkel zichtbaar met elektronenmicroscoop ( 30-100 nm)en zijn obligaat intracellulaire
parasieten
Levend of dood?
Levend in de cel
Buiten de cel niet-levend buiten gastheer niet levend enkel een samenraapsel van erfelijk
materiaal en niet- metabool actieve celbestanddelen
Virussen zijn te klein om voldoende genetisch materiaal te bezitten nodig voor een virus te
heropbouwen (vermenigvuldigen)
Gastheercel nodig om virale eiwitten te synthetiseren
Overdracht via
spijsverteringsstelsel (bv. norovirus) oraal-fecale overdracht
ademhalingsstelsel (griep, corona)
genitaal systeem (seksuele overdracht bv. papillomavirus)
congenitale overdracht (bv. aids)
INLEIDING VACCINONTWIKKELING
Eind 18e eeuw besmette Edward Jenner met koepokken zodat ze ook weerstand kregen tegen
humane pokkenvirus
Koepokken = variant van humane pokkenvirus weinig gevolgen voor koe (enkel blaasjes
op uier)
Vrouwen die besmet waren met het koepokken virus door het melken van koeien besmet
met het koepokken virus geen humane pokkenvirus krijgen
o Koepokken induceerde immuniteit voor humane pokken
Pokken worden veroorzaakt door het variola virus besmetting via de luchtwegen en via bloed
infecteert het virus interne organen
Ziekte heeft incubatieduur van 12 dagen en daarna hoge koorts
o Virus verspreid zich naar de huid waar blaasjes worden veroorzaakt (tot 6cm)
Blaasjes die openspringen litteken
Patiënt kan overlijden aan de pokken als gevolg van bloedvergiftiging door secundaire infecties of
door interne bloedingen
Indien besmet geen behandeling mogelijk
In 18e eeuw pokken een van meest gevreesde ziekte doodde 10-20% van bevolking in steden
waar mensen dicht op elkaar leefden
Om ziekte wereldwijd uit te roeien grootschalig bestreidingsprogramma
In 1980 wereld pokkenvrij en vaccineren gestopt
Ander belangrijk persoon voor vaccinontwikkeling : Louis Pasteur
Bekend door isoleren en identificeren van m.o. verantwoordelijk voor de fermentatie voor
wijn en bier
, MICROBIOLOGIE
Introduceerde sterilisatie van instrumenten en wondverbanden omdat hij begreep dat veel
ziekten veroorzaakt werden door m.o. (vandaar naam Pasteurisatie)
Hij ontwikkelde een vaccin tegen hondsdolheid (rabies) geïnactiveerd vaccin m.b.v.
konijnen
o Dit vaccin testte hij met succes uit bij honden en nadien ook bij mensen
Hondsdolheid = zeer gevaarlijke ziekte virus tast CZS aan
Typische drager/ gastheren: vleermuizen, honden en vossen
o Herkennen als dieren zich abnormaal gedragen honden die zeer agressief en
onrustig zijn of net andersom vos die heel rustig is
Na besmetting mens (door beet geïnfecteerd dier) tijdens incubatietijd behandelen met actieve en
passieve immunisatie waardoor uitbreken van de ziekte bijna altijd kan worden voorkomen
MAAR eenmaal symptomen optreden dood
2008 België vrij van hondsdolheid
INLEIDING VIROLOGIE
Rond 1890 virologie gestart
Eerst ontdekte virus = tabaksmozaïekvirus (TMV) = plantenvirus
In balderen van tabaksplant
Geelverkleuring van nerven en nadien gele vlekken op plant
Verminderde groei en ontwikkeling plant
Onschadelijk voor mens
Aangetoond dat extracten van besmette tabaksbladeren de ziekte konden doorgeven aan gezonde
tabaksbladeren, ook al werd er een filter gebruikt die bacteriën zou moeten tegenhouden
Dus men wist dat het ging over iets infectieus, maar geen bacterie
o Dus iets kleiner dan een bacterie omdat het door de filter geraakt
Virussen zijn 100x kleiner dan bacteriën
Bv. poliovirus heeft een dm van 28 nm grote ven een ribosoom (heel klein)
Eerste ontdekte virus bij dieren= mond en klauwzeer (MKZ) virus bij runderen
Zeer besmettelijke virusziekte bij éénhoevigen: runderen, varkens, schapen, geiten en herten
o Koorts, verminderde eetlust, blaren in de mond en op uier, neus en poten
o Melkkoeien geven minder melk
Virus is veroorzaakt door picornavirus
Gemakkelijk verspreidbaar via wind, via direct contact… overleeft lang in vochtige omgeving
Overleeft in gekoelde, bevroren, gezouten, verduurzaamde en gedeeltelijk gekookte
vleeswaren met een neutrale pH
Snelle inactivatie bij pH <6 en goede hittebehandeling
Geen risico voor mens, kan wel drager zijn (zeldzaam en ongevaarlijk)
o Wel variant virus dat bij mensen een hand, voet en mond ziekte veroorzaakt
onschuldige virale ziekte die in de zomer soms kleine epidemieën kan leiden onder
schoolkinderen gaat vanzelf over
1-2% van de dieren sterft (bij jonge dieren hoger %)
