Samenvatting Linguïstiek | Communiceren als logopedist 2 | Hogeschool Gent | 2025/26

OLOD – communiceren – linguïstiek


LINGUÏSTIEK
Werkwoorden

Tegenwoordige tijd Verleden tijd Gebiedende wijs – bevel
Basisregel = STAM
STAM + t Met ‘u’
Zwak = STAM + te(n) / de(n)
Uitzonderingen:  Niet reflexief (ww zonder
 -te = ’t kofschip
 ik ‘zich’)
 -de = einde van stam is
 inversie jij/ je  STAM + t
stemhebbend
 gebiedende wijs  Reflexief (ww met ‘zich’)
Sterk = klinkerverandering
 U + zich = STAM + t
 Enkel ‘u’ = STAM
Voltooid deelwoord Engelse werkwoorden
 -t = Stemloze klank
 -d = Klinker/ stemhebbende klank
 -en = Schrijven zoals je het hoort  Vernederlandst infinitief = + en
 -e = VD als bijvoeglijk nw  Dubbele medeklinker vervalt als de uitspraak
Uitzonderingen: niet verandert
 Klinkers worden voluit geschreven  -e eindigt = bewaren
 Sommige ww hebben gelijkluidende vorm in  Tenzij vorige lettergreep ‘-o’
TT als VD
 Het gebeurt – het is gebeurd
 Hij verzet – ik heb verzet

Buigingsvormen

Meervoud Verkleinwoorden
Suffix -s
 Vastgehecht = bij klinkercombinatie, = + -je, -tje, -pje, -etje
doffe ‘e’, é en niet hoorbare medeklinker
 Met apostrof = enkel bij vrije klinker Verdubbelingsregel:
Suffix -en  Vrije klinker finaal
 Trema  Autootje, menuutje,..
 Klemtoon voor ‘ie’ = trema + n  Finaal ‘é’
 Klemtoon op ‘ie’ = + ën  Cafeetje, comiteetje
 Klemtoon op de ‘ee’ = + ën  Finaal ‘i’
 Skietje, taxietje
Uitzonderingen:  Finaal ‘y’ = apostrof
 -ik, -es, -it, et, -el = +en  Finaal ‘u’ klinkend als /oe/ = apostrof
 -us / -is = verdubbeling +en  Letter, symbool, cijfer = apostrof
 Tussen teken / afkorting = apostrof
Bezitsvorm / genitief Vreemde of geleende woorden
= + s vastgehecht = uitgang van Nederlands
 Ook bij klinkercombinatie, doffe ‘e’, é en niet
hoorbare medeklinker Frans grondwoord:
 Uitgang bij -ir, -er, -esse, -ousse, -ice
Uitzonderingen: behouden
 ‘s = vrije klinker  Vernederlandst grondwoord
 ‘ = grondwoord eindigt op sisklank
Engels grondwoord:
 Behoud -e




1

, OLOD – communiceren – linguïstiek
SPELLING EN GRAMMATICA
OEFENINGEN VERBETERING – FORM HOGENT ACCOUNT

Beide correcties niet altijd correct

1. De media = meervoud
 beïnvloeden
o congruentie = ondw + pv moeten overeenkomen met enkv./ mv

2. Behoort tot beste voetballers/ je bent een van de beste voetballers
 Contaminatie = uitdrukkingen door elkaar

3. Lexicale fouten = dialectisme
4. Electronica = verzamelnaam enkelvoud
5. Dan – evenwicht, als – onevenwicht
 Fouten met voegwoorden = comparatief = vergelijkingen

6. Enigst = mooi, enigen = enkelingen
7. Akkoord gaan, eens zijn
8. Iets irriteert je of je ergeren aan
9. Bedoening ipv bedoeling = malapropisme/ context fout
 Verkeerd ingesteld

10. Alweer/ weeral
 Alweer = correct Nederlands
 Vast en zeker niet zeker en vast
 Al de rest is dialect

11. We komen aan in het station, in het station aangekomen
 1e zin = verzwegen ondw. Mag enkel bij herhaling  fout
 Woord, functie + plaats van het onderwerp moet hetzelfde zijn
12. VD voor of achter andere werkwoorden – niet ertussen in
13. Zijn/ haar docenten – zijn is correct
 Die mag je gebruiken om een persoon in het enkelvoud aan te duiden

14. Los staande bijzin – kan niet wanneer er te weinig info is
15. Maar en echter zijn synoniemen = Tautologie
16. Pleonasme = woord x = onderdeel van ander woord
17. Onzijdig woord verwijzen met /dat/
18. Veel meer – dan ik = ongelijkheid
19. Hen/ hun – persoonlijk voornaamwoord
 Hen = na een voorzetsel of bij lijdend voorwerp
 Hun = bij meewerkend voorwerp




OEFENINGEN

2