KINDEREN EN JONGEREN MET GEDRAGS-,
EMOTIONELE EN/OF PSYCHOSOCIALE PROBLEMEN
INTRODUCTIELES
DENKKADERS
1. Holistische benadering
2. Integratieve beeldvorming en multidisciplinaire aanpak
3. 4 dimensioneel plan op maat
4. Methodisch
5. Oplossingsgericht
HOLLISTISCHE BENADERING
emotioneel
psychisch kind/jongere sociaal
lichamelijk
Allesomvattende kijk
Geheel; meer dan een som van die delen
Brede kijk, complexe situatie
INTEGRATIEF BEELD EN MULTIDISCIPLINAIRE AANPAK
psycholoog netwerk
sociaal
psychiater
werker
begeleider orthopedagoog
Geheel bekijken vanuit verschillende disciplines
,PLAN OP MAAT EN 4-DIMENSIONEEL
biologische
ontwikkelin psychologis
gs gezin che
sociale
METHODISCH EN OPLOSSINGSGERICHT
BASISPRINCIPES VAN SOCIAAL EMOTIONELE ONTWIKKELING
1. Buitenkant vs binnenkant: neem ruimte om te kijken naar betekenis van gedrag
2. Heb oog voor vloeiende/dynamische/interactieve verloop van emotionele
ontwikkelingslijnen
3. Vooral eerste drie ontwikkelingslijnen centraal
4. Opvoeding onder spanning vraagt belangrijke stress- en emotie regulatie
BUITENKANT VS BINNENKANT : NEEM RUIMTE OM TE KIJKEN NAAR BETEKENIS VAN GEDRAG
Sensitief rensponsief reageren!
,OOG VOOR VLOEIENDE / DYNAMISCHE /INTERACTIEVE VERLOOP VAN EMOTIONELE ONTWIKKELINGSLIJNEN
Psychodynamisch model van Anton Dösen
fase 1: adaptatiefase 0-6 maand
fase 2: eerste socialisatiefase 6-18 maand
fase 3: eerste individuatiefase 18-36 maand
fase 4: identificatiefase 3-7 jaar
fase 5: 7-12 jaar
realiteitsbewustwordingsfase
Dynamisch verloop
Leeftijdgebonden MAAR kan vroeger of later zijn
Zicht krijgen op emotionele noden van de kinderen/jongeren
VOORAL EERSTE DRIE: Zicht krijgen op emotionele noden van de kinderen/jongeren
VOORAL EERSTE DRIE ONTWIKKELINGSLIJNEN CENTRAAL IN BEGELEIDEN KIDS MET GEDR-EMO-PSYSOC .
PR
Fase 1: Fase 2: Fase 3:
Adaptatiefase Eerste socialisatiefase Eerste individuatiefase
Homeostase-disregulatie Vertrouwen-wantrouwen Autonomie-afhankelijkheid
Vermogen om stress en Mogelijkheid om mensen te Eigen verhaal en
emoties te reguleren (beperkt) vertrouwen (moeilijk) individualiteit ontwikkelen
Heel gevoelig/prikkelbaar Nood aan dingen (problemen)
zijn samendoen Nood aan autonomie
Snel teveel of te weinig Veel aandacht van Nood aan eigen
geprikkeld begeleider vragen plek/spullen/kamer
Snel lichamelijk ontregeld Angst vooral voor Eigen wil opdringen
(slaap- en eet problemen) separatie/afwijzing Verzet tegen situaties
Innerlijk spanningsniveau Wisselende stemming waar eigen wil niet kan
daalt moeilijk: ander nodig Wantrouwig t.a.v. Negativisme
om tot rust te komen omgeving Egocentrisch gedrag
Snel vermoeid Niet veilig voelen in niet- Veel over zichzelf praten
Hechten niet vertrouwde omgeving
Weinig of moeite met
Geen structuur Afhankelijk van anderen empathie
om goed en veilig gevoel
Koppig
te hebben
Ambivalent gedrag:
hechten en dan weer
Regulate: fight, flight, freeze
afstoten Relate: relaties begrijpen
Reason: zelfzeker worden
, OPVOEDING ONDER SPANNING VRAAGT BELANGRIJKE STRESS- EN EMOTIE REGULATIE
Veilige haven: bij wie kan ik tot rust komen
Veilige basis: wie kan mij ondersteunen bij het exploreren
Basis van hechting
Bliksemflits: kinderen met gedrags- en emotionele problemen, missen een zeker
afstemming, neiging tot eigen wil doordrijven, moeilijker vat
Eerst en vooral mentaliseren: noden en wat wil dit gedrag zeggen?
Hierna sensitief responsief opstellen: vanuit buikgevoel -> wanneer alles vlot loopt en goed
gaat moet men niet mentaliseren alleen bij stroevere situaties
Op welk moment ben ik klaar om te mentaliseren? Teveel emotie - gaat NIET
Als begeleider zelf eerst tot rust komen
Een veilige basis & haven wordt gevormd door de aanwezigheid van zorgfiguren, die gevoelig
zijn voor de emotionele noden van kinderen/jongeren en hier kunnen aan tegemoet komen
(= zich emotioneel beschikbaar opstellen tav hen). Dit komt vaak onder staat onder druk
wanneer er gedrags- en emotionele problemen zijn, door de spanning/stress bij
kinderen/jongeren & dus ook hun zorgfiguren... Vandaar die bliksemflits
BASISCOMPETENTIES EN ATTITUDES VAN JONGE BEGELEIDER IN JEUGDHULPVERLENING
1. Structuur
2. Mildheid
EMOTIONELE EN/OF PSYCHOSOCIALE PROBLEMEN
INTRODUCTIELES
DENKKADERS
1. Holistische benadering
2. Integratieve beeldvorming en multidisciplinaire aanpak
3. 4 dimensioneel plan op maat
4. Methodisch
5. Oplossingsgericht
HOLLISTISCHE BENADERING
emotioneel
psychisch kind/jongere sociaal
lichamelijk
Allesomvattende kijk
Geheel; meer dan een som van die delen
Brede kijk, complexe situatie
INTEGRATIEF BEELD EN MULTIDISCIPLINAIRE AANPAK
psycholoog netwerk
sociaal
psychiater
werker
begeleider orthopedagoog
Geheel bekijken vanuit verschillende disciplines
,PLAN OP MAAT EN 4-DIMENSIONEEL
biologische
ontwikkelin psychologis
gs gezin che
sociale
METHODISCH EN OPLOSSINGSGERICHT
BASISPRINCIPES VAN SOCIAAL EMOTIONELE ONTWIKKELING
1. Buitenkant vs binnenkant: neem ruimte om te kijken naar betekenis van gedrag
2. Heb oog voor vloeiende/dynamische/interactieve verloop van emotionele
ontwikkelingslijnen
3. Vooral eerste drie ontwikkelingslijnen centraal
4. Opvoeding onder spanning vraagt belangrijke stress- en emotie regulatie
BUITENKANT VS BINNENKANT : NEEM RUIMTE OM TE KIJKEN NAAR BETEKENIS VAN GEDRAG
Sensitief rensponsief reageren!
,OOG VOOR VLOEIENDE / DYNAMISCHE /INTERACTIEVE VERLOOP VAN EMOTIONELE ONTWIKKELINGSLIJNEN
Psychodynamisch model van Anton Dösen
fase 1: adaptatiefase 0-6 maand
fase 2: eerste socialisatiefase 6-18 maand
fase 3: eerste individuatiefase 18-36 maand
fase 4: identificatiefase 3-7 jaar
fase 5: 7-12 jaar
realiteitsbewustwordingsfase
Dynamisch verloop
Leeftijdgebonden MAAR kan vroeger of later zijn
Zicht krijgen op emotionele noden van de kinderen/jongeren
VOORAL EERSTE DRIE: Zicht krijgen op emotionele noden van de kinderen/jongeren
VOORAL EERSTE DRIE ONTWIKKELINGSLIJNEN CENTRAAL IN BEGELEIDEN KIDS MET GEDR-EMO-PSYSOC .
PR
Fase 1: Fase 2: Fase 3:
Adaptatiefase Eerste socialisatiefase Eerste individuatiefase
Homeostase-disregulatie Vertrouwen-wantrouwen Autonomie-afhankelijkheid
Vermogen om stress en Mogelijkheid om mensen te Eigen verhaal en
emoties te reguleren (beperkt) vertrouwen (moeilijk) individualiteit ontwikkelen
Heel gevoelig/prikkelbaar Nood aan dingen (problemen)
zijn samendoen Nood aan autonomie
Snel teveel of te weinig Veel aandacht van Nood aan eigen
geprikkeld begeleider vragen plek/spullen/kamer
Snel lichamelijk ontregeld Angst vooral voor Eigen wil opdringen
(slaap- en eet problemen) separatie/afwijzing Verzet tegen situaties
Innerlijk spanningsniveau Wisselende stemming waar eigen wil niet kan
daalt moeilijk: ander nodig Wantrouwig t.a.v. Negativisme
om tot rust te komen omgeving Egocentrisch gedrag
Snel vermoeid Niet veilig voelen in niet- Veel over zichzelf praten
Hechten niet vertrouwde omgeving
Weinig of moeite met
Geen structuur Afhankelijk van anderen empathie
om goed en veilig gevoel
Koppig
te hebben
Ambivalent gedrag:
hechten en dan weer
Regulate: fight, flight, freeze
afstoten Relate: relaties begrijpen
Reason: zelfzeker worden
, OPVOEDING ONDER SPANNING VRAAGT BELANGRIJKE STRESS- EN EMOTIE REGULATIE
Veilige haven: bij wie kan ik tot rust komen
Veilige basis: wie kan mij ondersteunen bij het exploreren
Basis van hechting
Bliksemflits: kinderen met gedrags- en emotionele problemen, missen een zeker
afstemming, neiging tot eigen wil doordrijven, moeilijker vat
Eerst en vooral mentaliseren: noden en wat wil dit gedrag zeggen?
Hierna sensitief responsief opstellen: vanuit buikgevoel -> wanneer alles vlot loopt en goed
gaat moet men niet mentaliseren alleen bij stroevere situaties
Op welk moment ben ik klaar om te mentaliseren? Teveel emotie - gaat NIET
Als begeleider zelf eerst tot rust komen
Een veilige basis & haven wordt gevormd door de aanwezigheid van zorgfiguren, die gevoelig
zijn voor de emotionele noden van kinderen/jongeren en hier kunnen aan tegemoet komen
(= zich emotioneel beschikbaar opstellen tav hen). Dit komt vaak onder staat onder druk
wanneer er gedrags- en emotionele problemen zijn, door de spanning/stress bij
kinderen/jongeren & dus ook hun zorgfiguren... Vandaar die bliksemflits
BASISCOMPETENTIES EN ATTITUDES VAN JONGE BEGELEIDER IN JEUGDHULPVERLENING
1. Structuur
2. Mildheid
