Management
Hoofdstuk 1
Alles in het geel, is onderdeel van examenvraag!
1.1 Wie zijn de managers?
Manager: Een manager is iemand die samenwerkt met anderen en daarin een
coördinerende en leidinggevende taak heeft, met als oogmerk de doelstelling van de
organisatie te verwezenlijken.
Ze kunnen naast het leiding geven en coördineren van het werk van anderen ook
uitvoerende taken hebben. Ook medewerkers krijgen soms ook weer
managementactiviteiten toebedeeld.
Bedrijven met een traditionele, hiërarchische opbouw: bedrijven met meer werknemers
onder aan dan boven aan de ladder, waarbij de organisatiestructuur de vorm heeft van een
piramide. Zoals in de figuur hierboven te zien is, beschrijven we managers in dit type
organisatie doorgaans als lagere, midden- en hogere of topmanagers.
- Lagere managers: zij geven leiding aan, en coördineren het werk van uitvoerende
(‘gewone’) medewerkers: degenen die verantwoordelijk zijn voor het maken van het
bedrijfsproduct. (worden vaak teamleider, productmanager, kantoormanager, ‘chef’,..
genoemd)
- Middenmanagers: zij geven leiding aan en coördineren het werk van de lagere managers.
(worden vaak afdelingshoofd, projectleider of divisiemanager genoemd)
- Hogere managers of topmanagers: zij zijn verantwoordelijk voor het definiëren van
doelstellingen en het nemen van beslissingen die van invloed zijn op de organisatie als
geheel.
(Hiërarchie: de ononderbroken lijn van gezag die van het hoogste organisatieniveau naar de
lagere niveaus loopt en die verduidelijkt wie aan wie verantwoording moet afleggen.)
Er zijn ook organisaties die anders en losser gestructureerd zijn, waar de manager niet of
minder duidelijk naar voren komt. Toch hebben zelfs meer flexibele en los gestructureerde
organisaties mensen nodig die de rol van manager vervullen.
,1.2 Wat is management?
Management: Het proces van leidinggeven aan, en het coördineren van werkzaamheden,
zodat deze efficiënt en effectief met en door anderen kunnen worden uitgevoerd
De term proces duidt er op dat de taken of primaire activiteiten waar de manager bij
betrokken is, doorlopend zijn (dit wil zeggen; steeds weer terugkomen).
Taken manager: plannen, organiseren, leiding geven en controleren
Managers geven leiding en coördineren <-> Niet-managers voeren de gecoördineerde taken
uit
Efficiëntie: het behalen van de grootst mogelijk productie met de minst mogelijke input.
Activiteiten op de juiste manier uitvoeren, ofwel: ‘de dingen goed doen, op de juiste manier’
Effectiviteit: het voltooien van de juiste activiteiten voor het realiseren van de
bedrijfsdoelstellingen, ofwel: ‘de goede dingen doen’
Waar efficiëntie te maken heeft met de middelen(efficiënt werken) om iets gedaan te
krijgen, heeft effectiviteit te maken met het einddoel of het realiseren van
bedrijfsdoelstellingen(het effect van je werk). Slecht management is vaak te wijten aan
inefficiëntie en ineffectiviteit, maar evengoed aan effectiviteit die door te inefficiënte
middelen is bereikt.
1.3 Wat doet een manager?
Het managementproces behelst het voortdurend nemen van beslissingen en het ontplooien
van activiteiten tijdens het plannen, organiseren, leiding geven en controleren
,Welke rollen? → Mintzberg
(De term managementrollen verwijst naar specifieke categorieën van managementgedrag)
● Intermenselijke rollen: rollen die met mensen te maken hebben, maar ook
vertegenwoordigende en symbolische zaken (boegbeeld, leider en aanspreekpunt)
● Informatieve rollen: rollen die te maken hebben met het ontvangen, verzamelen en
verspreiden van informatie (monitor, verspreider en zegsman)
● Beslissingsrollen: rollen die te maken hebben met het maken van keuzes
(ondernemer, probleemoplosser, toekenner van middelen en onderhandelaar)
De manager vervult deze rollen door actie op drie ‘vlakken’ te beheren: met informatie, met
mensen en (soms) door zelf actie te ondernemen.
Welke vaardigheden? → Katz
● Technische vaardigheden: kennis van en de vakkundigheid van van een specialiteit,
bijvoorbeeld: computers, accounting.
(belangrijk op lagere managementniveaus, aangezien deze managers direct met het
productiepersoneel te maken hebben)
● Menselijke vaardigheden: goed met anderen kunnen omgaan, zowel individueel als
in team.
(essentieel! Op alle managementniveaus belangrijk omdat managers direct met
mensen werken)
● Conceptuele vaardigheden: het vermogen om over abstracte en ingewikkelde
situaties na te denken en ze te conceptualiseren(abstract denken).
(belangrijk voor topmanagers)
→diverse vaardigheden zijn belangrijk voor meer dan 1 managementfunctie. Zonder
managementvaardigheden zijn de managementfuncties niet uit te voeren
Omgaan met
veranderingen(binnen en
buiten een organisatie)
+ het belang van klanten
voor het werk van een
manager
+ het belang van sociale
media voor het werk van
een manager
+ het belang van innovatie
voor het werk van de
manager
, 1.4 Wat is een organisatie?
Organisatie: Een organisatie is een geheel waarin mensen op een doelbewuste manier
samenwerken om specifieke doelstellingen te verwezenlijken.
- Specifiek doel: een of meer concrete doelstellingen die de organisatie nastreeft te
realiseren
- Mensen: elke organisatie bestaat uit mensen, iemand die in zijn eentje werkt vormt
geen organisatie
- Specifieke structuur: kan open en flexibel zijn maar kan ook traditioneel zijn, in beide
gevallen is er een doelbewuste structuur voor het verhelderen van de onderlinge
werkrelaties
➔ Het begrip organisatie verwijst naar een eenheid die bepaalde doelstellingen heeft,
mensen bevat die samenwerken, en die een doelbewuste structuur heeft om het
doel te verwezenlijken
De ideale organisatie? → Organisatie concept (=het beeld dat aangeeft hoe er over de
organisatie wordt gedacht en van daaruit worden vormgegeven)
Waarom veranderen organisaties? Omdat we niet in een wereld leven waarin alles
hetzelfde blijft. Alles verandert en ontwikkelt.
1.5 Waarom management bestuderen?
● De universaliteit van management: het feit dat management nodig is in
organisaties van elk type en van elke grootte, op alle niveaus en alle gebieden.
(betekent echter niet dat management in alle organisaties op dezelfde wijze
bedreven wordt)
● De realiteit van
het werk
● Management: de
uitdaging en beloning
Hoofdstuk 1
Alles in het geel, is onderdeel van examenvraag!
1.1 Wie zijn de managers?
Manager: Een manager is iemand die samenwerkt met anderen en daarin een
coördinerende en leidinggevende taak heeft, met als oogmerk de doelstelling van de
organisatie te verwezenlijken.
Ze kunnen naast het leiding geven en coördineren van het werk van anderen ook
uitvoerende taken hebben. Ook medewerkers krijgen soms ook weer
managementactiviteiten toebedeeld.
Bedrijven met een traditionele, hiërarchische opbouw: bedrijven met meer werknemers
onder aan dan boven aan de ladder, waarbij de organisatiestructuur de vorm heeft van een
piramide. Zoals in de figuur hierboven te zien is, beschrijven we managers in dit type
organisatie doorgaans als lagere, midden- en hogere of topmanagers.
- Lagere managers: zij geven leiding aan, en coördineren het werk van uitvoerende
(‘gewone’) medewerkers: degenen die verantwoordelijk zijn voor het maken van het
bedrijfsproduct. (worden vaak teamleider, productmanager, kantoormanager, ‘chef’,..
genoemd)
- Middenmanagers: zij geven leiding aan en coördineren het werk van de lagere managers.
(worden vaak afdelingshoofd, projectleider of divisiemanager genoemd)
- Hogere managers of topmanagers: zij zijn verantwoordelijk voor het definiëren van
doelstellingen en het nemen van beslissingen die van invloed zijn op de organisatie als
geheel.
(Hiërarchie: de ononderbroken lijn van gezag die van het hoogste organisatieniveau naar de
lagere niveaus loopt en die verduidelijkt wie aan wie verantwoording moet afleggen.)
Er zijn ook organisaties die anders en losser gestructureerd zijn, waar de manager niet of
minder duidelijk naar voren komt. Toch hebben zelfs meer flexibele en los gestructureerde
organisaties mensen nodig die de rol van manager vervullen.
,1.2 Wat is management?
Management: Het proces van leidinggeven aan, en het coördineren van werkzaamheden,
zodat deze efficiënt en effectief met en door anderen kunnen worden uitgevoerd
De term proces duidt er op dat de taken of primaire activiteiten waar de manager bij
betrokken is, doorlopend zijn (dit wil zeggen; steeds weer terugkomen).
Taken manager: plannen, organiseren, leiding geven en controleren
Managers geven leiding en coördineren <-> Niet-managers voeren de gecoördineerde taken
uit
Efficiëntie: het behalen van de grootst mogelijk productie met de minst mogelijke input.
Activiteiten op de juiste manier uitvoeren, ofwel: ‘de dingen goed doen, op de juiste manier’
Effectiviteit: het voltooien van de juiste activiteiten voor het realiseren van de
bedrijfsdoelstellingen, ofwel: ‘de goede dingen doen’
Waar efficiëntie te maken heeft met de middelen(efficiënt werken) om iets gedaan te
krijgen, heeft effectiviteit te maken met het einddoel of het realiseren van
bedrijfsdoelstellingen(het effect van je werk). Slecht management is vaak te wijten aan
inefficiëntie en ineffectiviteit, maar evengoed aan effectiviteit die door te inefficiënte
middelen is bereikt.
1.3 Wat doet een manager?
Het managementproces behelst het voortdurend nemen van beslissingen en het ontplooien
van activiteiten tijdens het plannen, organiseren, leiding geven en controleren
,Welke rollen? → Mintzberg
(De term managementrollen verwijst naar specifieke categorieën van managementgedrag)
● Intermenselijke rollen: rollen die met mensen te maken hebben, maar ook
vertegenwoordigende en symbolische zaken (boegbeeld, leider en aanspreekpunt)
● Informatieve rollen: rollen die te maken hebben met het ontvangen, verzamelen en
verspreiden van informatie (monitor, verspreider en zegsman)
● Beslissingsrollen: rollen die te maken hebben met het maken van keuzes
(ondernemer, probleemoplosser, toekenner van middelen en onderhandelaar)
De manager vervult deze rollen door actie op drie ‘vlakken’ te beheren: met informatie, met
mensen en (soms) door zelf actie te ondernemen.
Welke vaardigheden? → Katz
● Technische vaardigheden: kennis van en de vakkundigheid van van een specialiteit,
bijvoorbeeld: computers, accounting.
(belangrijk op lagere managementniveaus, aangezien deze managers direct met het
productiepersoneel te maken hebben)
● Menselijke vaardigheden: goed met anderen kunnen omgaan, zowel individueel als
in team.
(essentieel! Op alle managementniveaus belangrijk omdat managers direct met
mensen werken)
● Conceptuele vaardigheden: het vermogen om over abstracte en ingewikkelde
situaties na te denken en ze te conceptualiseren(abstract denken).
(belangrijk voor topmanagers)
→diverse vaardigheden zijn belangrijk voor meer dan 1 managementfunctie. Zonder
managementvaardigheden zijn de managementfuncties niet uit te voeren
Omgaan met
veranderingen(binnen en
buiten een organisatie)
+ het belang van klanten
voor het werk van een
manager
+ het belang van sociale
media voor het werk van
een manager
+ het belang van innovatie
voor het werk van de
manager
, 1.4 Wat is een organisatie?
Organisatie: Een organisatie is een geheel waarin mensen op een doelbewuste manier
samenwerken om specifieke doelstellingen te verwezenlijken.
- Specifiek doel: een of meer concrete doelstellingen die de organisatie nastreeft te
realiseren
- Mensen: elke organisatie bestaat uit mensen, iemand die in zijn eentje werkt vormt
geen organisatie
- Specifieke structuur: kan open en flexibel zijn maar kan ook traditioneel zijn, in beide
gevallen is er een doelbewuste structuur voor het verhelderen van de onderlinge
werkrelaties
➔ Het begrip organisatie verwijst naar een eenheid die bepaalde doelstellingen heeft,
mensen bevat die samenwerken, en die een doelbewuste structuur heeft om het
doel te verwezenlijken
De ideale organisatie? → Organisatie concept (=het beeld dat aangeeft hoe er over de
organisatie wordt gedacht en van daaruit worden vormgegeven)
Waarom veranderen organisaties? Omdat we niet in een wereld leven waarin alles
hetzelfde blijft. Alles verandert en ontwikkelt.
1.5 Waarom management bestuderen?
● De universaliteit van management: het feit dat management nodig is in
organisaties van elk type en van elke grootte, op alle niveaus en alle gebieden.
(betekent echter niet dat management in alle organisaties op dezelfde wijze
bedreven wordt)
● De realiteit van
het werk
● Management: de
uitdaging en beloning
