SAMENVATTING ZAKENRECHT
HOOFDSTUK 1 – JURIDISCHE BRONNEN OPZOEKEN EN ERNAAR
VERWIJZEN
Refereren volgens de V&A methode voor juridische teksten!
DE VERSCHILLENDE BRONNEN
DE PAPIEREN BRONNEN
JURIDISCHE TIJDSCHRIFTEN EN KRANTEN
Algemene informatie is vaak al terug te vinden in gewone kranten zoals De Standaard of
De Tijd
- Voordelen: actueel, want ze verschijnen elke dag en volgen het nieuws op de voet
+ vulgariserend, want het grote publiek moet het begrijpen
- Nadelen: niet altijd even objectief in hun commentaar, zelf moet je de kranten
dagelijks lezen en het is niet altijd duidelijk of bepaalde reglementering nog in
discussie staat of al omgezet is in toepasselijke wetgeving
Gespecialiseerde tijdschriften die zowel wetgeving als rechtspraak en rechtsleer
opnemen + nodige commentaar erbij voorzien
Rechtskundig Weekblad (RW), Nieuw Juridisch Weekblad (NJW), Juristenkrant,
Tijdschrift voor Bouwrecht en Onroerend Goed (TBO), Tijdschrift voor
Appartements-en Immorecht (T.App.), Tijdschrift voor Gentse en Westvlaamse
rechtspraak (TGR/TWVR), Tijdschrift voor Belgisch Burgerlijk Recht (TBBR)
- Voordelen: gespecialiseerde informatie, de commentaar is juridisch onderbouwd
waardoor men verwijzingen krijgt naar andere commentaren en vaak zijn volledige
teksten van arresten en vonnissen opgenomen zodat je zelf een oordeel kan
vormen
- Nadelen: soms loopt de informatie een beetje achter aangezien het tijd vraagt om
commentaren te schrijven
In de databanken van Jura en Stradalex kan je tijdschriften raadplegen
Jura Stradalex
Juristenkrant Rechtskundig Weekblad
Nieuw Juridisch Weekblad Tijdschrift voor Bouwrecht en
Tijdschrift voor Appartements – en Onroerend goed
immorecht Tijdschrift voor Belgisch Handelsrecht
Tijdschrift voor Belgisch Burgerlijk Tijdschrift voor Gentse en West-
recht Vlaamse rechtspraak
Tijdschrift voor Privaatrecht
,BOEKEN
= verscheidenheid aan onderwerpen -> soms bundelingen over verschillende
onderwerpen, soms over een heel specifiek thema
Goed letten op de uitgiftedatum -> meest recente!
- Voordelen: gespecialiseerde materies gedetailleerd uitgewerkt, veel verwijzingen
naar andere bronnen in juridisch onderbouwde werken, handiger om te hanteren
(dan scherm waar je op moet scrollen)
- Nadelen: niet altijd snel up to date + soms moeilijk om iets specifiek in op te
zoeken
DIGITALE BRONNEN: WEBSITES
OFFICIËLE BRONNEN = bronnen uitgaand van de overheid
Belgisch Staatsblad (https://www.ejustice.just.fgov.be/cgi/welcome.pl) -> alle wetgeving
wordt eerst in het BS gepubliceerd, voor gewone burgers enkel te consulteren via het
internet (= primaire bron)
Via deze site kan men opzoekingen doen in het archief van het BS
Andere officiële websites (algemener) -> geen garantie dat informatie up to date is:
- Site Vlaamse Gewest en de Vlaamse Gemeenschap (https://www.vlaanderen.be),
- Site FOD Justitie (https://justitie.belgium.be/nl),
- Site FOD Financiën (https://www.minfin.fgov.be/myminfin-web/pages/public),
- Kruispuntbank van de wetgeving (https://belgielex.be/nl/)
NIET-OFFICIËLE BRONNEN -> specifieker, maar geen garantie dat informatie juist of up
to date is
- https://www.elfri.be = site van een advocaat
- https://www.livios.be/nl/ = geeft informatie aan mensen die geen juridische
opleiding gehad hebben in verband met bouwen en verbouwen
- https://www.jubel.be + https://legalnews.be = geeft de eigen mening van
advocaten, maar je moet nog altijd kritisch zijn
- https://www.notaris.be = website van notarissen -> geeft veel juiste en up to date
informatie
Het is beter om te verwijzen naar een primaire bron (Staatsblad, wetboek), je moet
altijd dubbelchecken of de informatie correct is en je mag NOOIT gebruik maken van
Wikipedia als juridische bron!
DIGITALE BRONNEN: DATABANKEN
= gemakkelijk om veel informatie op korte tijd te doorzoeken
JURA
, - Zowel wetgeving als verwijzingen naar rechtspraak en rechtsleer
- Beslaat alle takken van het recht
- Steeds een korte samenvatting van een vonnis/ arrest -> nadeel: je kan niet altijd
de juiste feiten achterhalen omdat het maar een samenvatting is
- Volledige tekst is niet altijd aanwezig maar door bronvermelding kan dit wel vaak
gaan opzoeken
STRADALEX
- Zowel wetgeving als verwijzingen naar rechtspraak en rechtsleer
- Enkele tijdschriften zijn hier wel volledig digitaal te bekijken (Rechtskundig
Weekblad, Tijdschrift voor Bouwrecht en Onroerend Goed en Tijdschrift voor
Gentse en West-Vlaamse rechtspraak)
Eerst samenvatting opzoeken in Jura en vervolgens in Stradalex de volledige tekst
opzoeken
JURIDISCHE VERWIJZINGEN
= V&A regels
Richtlijnen opgesteld door de Interuniversitaire Commissie Juridische verwijzingen en
afkortingen -> digitale editie van 2025 via https://vena.be met printversie
VERWIJZINGEN NAAR WETGEVING
= verwijzingen naar een wet, decreet of uitvoeringsbesluit
1. het artikel of meerdere artikels die van toepassing zijn, evt. gevolgd door
aanduiding van de paragraaf (§) of het lid (lid = niet-genummerde alinea in een
artikel). Je kijkt daarvoor naar het artikel zelf. Elk element wordt gescheiden door
een komma en spatie.
als een lid of alinea geen eigen nummer heeft, dan schrijf je het rangnummer
voluit (bv. derde lid)
woorden zoals bis, ter of quater worden aan het artikelnummer gehangen
zonder spatie en niet cursief
voorbeeld
Art. 577-2, § 9, derde lid oud BW.
Art. 3.30, § 1, 7° BW.
In een zin gewoon zo refereren zonder punt tussen, maar als je refereert in een
voetnoot moet je er een punt achter zetten want refereren is een zin (bv. ‘In
artikel … zien we dat’ of ‘art. … BW.’)
2. De titel van het wetboek, de wet of het uitvoeringsbesluit, eventueel met
aanduiding van de datum; de titel is de officiële én volledige titel zoals die
verscheen in het Belgisch Staatsblad.
Voor veel gebruikte wetten of wetboeken bestaan afgesproken afkortingen die
men terugvindt op de website vena.be. -> Let op, het is belangrijk dit te
volgen qua wel of geen hoofdletter, wel of geen punten tussen de letters.
, - Grondwet = Gw.
- Burgerlijk Wetboek = BW
- oud Burgerlijk Wetboek = oud BW
- Veldwetboek = Veldw.
- Hypotheekwet = Hyp.W.
- Vlaamse Codex Fiscaliteit = VCF
voorbeeld
artikel 1382, eerste lid oud BW= artikel 1382 van het oud Burgerlijk Wetboek,
eerste alinea
3. De datum van de wet wordt als volgt uitgedrukt: de dag in Arabische cijfers, de
maand voluit geschreven en het jaartal voluit in Arabische cijfers.
Indien het om nieuwe wetgeving of minder courante wetgeving gaat die (nog)
niet terug te vinden is in wetboeken, dan moet men de vindplaats, nl. het
Belgisch Staatsblad, vermelden. (De afkorting BS wordt in cursief of onderlijnd
geplaatst na de titel van de wet.)
voorbeeld
Wet van 8 mei 2014 tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek met het oog op de
invoering van de gelijkheid tussen mannen en vrouwen bij de wijze van
naamsoverdracht aan het kind en aan de geadopteerde, BS 26 mei 2014.
8 mei 2014 = datum waarom de wet werd goedgekeurd in de Kamer // 26 mei
2014 = datum waarop de wet werd gepubliceerd in BS
BS wordt elke dag gepubliceerd met uitzondering van zon- en feestdagen -> men kan
verschillende edities hebben op een dag (bv. Ed. 2)
VERWIJZINGEN NAAR RECHTSPRAAK
Wanneer men naar een vonnis of arrest verwijst, dan moeten volgende gegevens
vermeld worden (de verschillende onderdelen worden met een komma van elkaar
gescheiden):
1. De rechterlijke instantie die het vonnis of arrest heeft geveld, gevolgd door de
plaatsnaam; voor rechtbanken bestaan deze afkortingen:
Vrederechter = Vred.
Politierechtbank = Pol.
Rechtbank van eerste aanleg, burgerlijke kamer = Rb. -> Opgelet: wanneer je
een verwijzing naar de rechtbank van eerste aanleg burgerlijke kamer moet
opzoeken, kan deze rechtbank zowel in eerste aanleg als in beroep een
uitspraak hebben gedaan. De referentie maakt hierin geen onderscheid.
Ondernemingsrechtbank = Orb.
Voorzitter = Voorz.
Hof van beroep = HvB (+ plaats, maar er zijn er slechts 5: Antwerpen, Bergen,
Brussel, Gent Luik)
Hof van Cassatie = Cass.
Raad van State = RvS
Oost-Vlaanderen = Oost-Vl.
West-Vlaanderen = West-Vl.
HOOFDSTUK 1 – JURIDISCHE BRONNEN OPZOEKEN EN ERNAAR
VERWIJZEN
Refereren volgens de V&A methode voor juridische teksten!
DE VERSCHILLENDE BRONNEN
DE PAPIEREN BRONNEN
JURIDISCHE TIJDSCHRIFTEN EN KRANTEN
Algemene informatie is vaak al terug te vinden in gewone kranten zoals De Standaard of
De Tijd
- Voordelen: actueel, want ze verschijnen elke dag en volgen het nieuws op de voet
+ vulgariserend, want het grote publiek moet het begrijpen
- Nadelen: niet altijd even objectief in hun commentaar, zelf moet je de kranten
dagelijks lezen en het is niet altijd duidelijk of bepaalde reglementering nog in
discussie staat of al omgezet is in toepasselijke wetgeving
Gespecialiseerde tijdschriften die zowel wetgeving als rechtspraak en rechtsleer
opnemen + nodige commentaar erbij voorzien
Rechtskundig Weekblad (RW), Nieuw Juridisch Weekblad (NJW), Juristenkrant,
Tijdschrift voor Bouwrecht en Onroerend Goed (TBO), Tijdschrift voor
Appartements-en Immorecht (T.App.), Tijdschrift voor Gentse en Westvlaamse
rechtspraak (TGR/TWVR), Tijdschrift voor Belgisch Burgerlijk Recht (TBBR)
- Voordelen: gespecialiseerde informatie, de commentaar is juridisch onderbouwd
waardoor men verwijzingen krijgt naar andere commentaren en vaak zijn volledige
teksten van arresten en vonnissen opgenomen zodat je zelf een oordeel kan
vormen
- Nadelen: soms loopt de informatie een beetje achter aangezien het tijd vraagt om
commentaren te schrijven
In de databanken van Jura en Stradalex kan je tijdschriften raadplegen
Jura Stradalex
Juristenkrant Rechtskundig Weekblad
Nieuw Juridisch Weekblad Tijdschrift voor Bouwrecht en
Tijdschrift voor Appartements – en Onroerend goed
immorecht Tijdschrift voor Belgisch Handelsrecht
Tijdschrift voor Belgisch Burgerlijk Tijdschrift voor Gentse en West-
recht Vlaamse rechtspraak
Tijdschrift voor Privaatrecht
,BOEKEN
= verscheidenheid aan onderwerpen -> soms bundelingen over verschillende
onderwerpen, soms over een heel specifiek thema
Goed letten op de uitgiftedatum -> meest recente!
- Voordelen: gespecialiseerde materies gedetailleerd uitgewerkt, veel verwijzingen
naar andere bronnen in juridisch onderbouwde werken, handiger om te hanteren
(dan scherm waar je op moet scrollen)
- Nadelen: niet altijd snel up to date + soms moeilijk om iets specifiek in op te
zoeken
DIGITALE BRONNEN: WEBSITES
OFFICIËLE BRONNEN = bronnen uitgaand van de overheid
Belgisch Staatsblad (https://www.ejustice.just.fgov.be/cgi/welcome.pl) -> alle wetgeving
wordt eerst in het BS gepubliceerd, voor gewone burgers enkel te consulteren via het
internet (= primaire bron)
Via deze site kan men opzoekingen doen in het archief van het BS
Andere officiële websites (algemener) -> geen garantie dat informatie up to date is:
- Site Vlaamse Gewest en de Vlaamse Gemeenschap (https://www.vlaanderen.be),
- Site FOD Justitie (https://justitie.belgium.be/nl),
- Site FOD Financiën (https://www.minfin.fgov.be/myminfin-web/pages/public),
- Kruispuntbank van de wetgeving (https://belgielex.be/nl/)
NIET-OFFICIËLE BRONNEN -> specifieker, maar geen garantie dat informatie juist of up
to date is
- https://www.elfri.be = site van een advocaat
- https://www.livios.be/nl/ = geeft informatie aan mensen die geen juridische
opleiding gehad hebben in verband met bouwen en verbouwen
- https://www.jubel.be + https://legalnews.be = geeft de eigen mening van
advocaten, maar je moet nog altijd kritisch zijn
- https://www.notaris.be = website van notarissen -> geeft veel juiste en up to date
informatie
Het is beter om te verwijzen naar een primaire bron (Staatsblad, wetboek), je moet
altijd dubbelchecken of de informatie correct is en je mag NOOIT gebruik maken van
Wikipedia als juridische bron!
DIGITALE BRONNEN: DATABANKEN
= gemakkelijk om veel informatie op korte tijd te doorzoeken
JURA
, - Zowel wetgeving als verwijzingen naar rechtspraak en rechtsleer
- Beslaat alle takken van het recht
- Steeds een korte samenvatting van een vonnis/ arrest -> nadeel: je kan niet altijd
de juiste feiten achterhalen omdat het maar een samenvatting is
- Volledige tekst is niet altijd aanwezig maar door bronvermelding kan dit wel vaak
gaan opzoeken
STRADALEX
- Zowel wetgeving als verwijzingen naar rechtspraak en rechtsleer
- Enkele tijdschriften zijn hier wel volledig digitaal te bekijken (Rechtskundig
Weekblad, Tijdschrift voor Bouwrecht en Onroerend Goed en Tijdschrift voor
Gentse en West-Vlaamse rechtspraak)
Eerst samenvatting opzoeken in Jura en vervolgens in Stradalex de volledige tekst
opzoeken
JURIDISCHE VERWIJZINGEN
= V&A regels
Richtlijnen opgesteld door de Interuniversitaire Commissie Juridische verwijzingen en
afkortingen -> digitale editie van 2025 via https://vena.be met printversie
VERWIJZINGEN NAAR WETGEVING
= verwijzingen naar een wet, decreet of uitvoeringsbesluit
1. het artikel of meerdere artikels die van toepassing zijn, evt. gevolgd door
aanduiding van de paragraaf (§) of het lid (lid = niet-genummerde alinea in een
artikel). Je kijkt daarvoor naar het artikel zelf. Elk element wordt gescheiden door
een komma en spatie.
als een lid of alinea geen eigen nummer heeft, dan schrijf je het rangnummer
voluit (bv. derde lid)
woorden zoals bis, ter of quater worden aan het artikelnummer gehangen
zonder spatie en niet cursief
voorbeeld
Art. 577-2, § 9, derde lid oud BW.
Art. 3.30, § 1, 7° BW.
In een zin gewoon zo refereren zonder punt tussen, maar als je refereert in een
voetnoot moet je er een punt achter zetten want refereren is een zin (bv. ‘In
artikel … zien we dat’ of ‘art. … BW.’)
2. De titel van het wetboek, de wet of het uitvoeringsbesluit, eventueel met
aanduiding van de datum; de titel is de officiële én volledige titel zoals die
verscheen in het Belgisch Staatsblad.
Voor veel gebruikte wetten of wetboeken bestaan afgesproken afkortingen die
men terugvindt op de website vena.be. -> Let op, het is belangrijk dit te
volgen qua wel of geen hoofdletter, wel of geen punten tussen de letters.
, - Grondwet = Gw.
- Burgerlijk Wetboek = BW
- oud Burgerlijk Wetboek = oud BW
- Veldwetboek = Veldw.
- Hypotheekwet = Hyp.W.
- Vlaamse Codex Fiscaliteit = VCF
voorbeeld
artikel 1382, eerste lid oud BW= artikel 1382 van het oud Burgerlijk Wetboek,
eerste alinea
3. De datum van de wet wordt als volgt uitgedrukt: de dag in Arabische cijfers, de
maand voluit geschreven en het jaartal voluit in Arabische cijfers.
Indien het om nieuwe wetgeving of minder courante wetgeving gaat die (nog)
niet terug te vinden is in wetboeken, dan moet men de vindplaats, nl. het
Belgisch Staatsblad, vermelden. (De afkorting BS wordt in cursief of onderlijnd
geplaatst na de titel van de wet.)
voorbeeld
Wet van 8 mei 2014 tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek met het oog op de
invoering van de gelijkheid tussen mannen en vrouwen bij de wijze van
naamsoverdracht aan het kind en aan de geadopteerde, BS 26 mei 2014.
8 mei 2014 = datum waarom de wet werd goedgekeurd in de Kamer // 26 mei
2014 = datum waarop de wet werd gepubliceerd in BS
BS wordt elke dag gepubliceerd met uitzondering van zon- en feestdagen -> men kan
verschillende edities hebben op een dag (bv. Ed. 2)
VERWIJZINGEN NAAR RECHTSPRAAK
Wanneer men naar een vonnis of arrest verwijst, dan moeten volgende gegevens
vermeld worden (de verschillende onderdelen worden met een komma van elkaar
gescheiden):
1. De rechterlijke instantie die het vonnis of arrest heeft geveld, gevolgd door de
plaatsnaam; voor rechtbanken bestaan deze afkortingen:
Vrederechter = Vred.
Politierechtbank = Pol.
Rechtbank van eerste aanleg, burgerlijke kamer = Rb. -> Opgelet: wanneer je
een verwijzing naar de rechtbank van eerste aanleg burgerlijke kamer moet
opzoeken, kan deze rechtbank zowel in eerste aanleg als in beroep een
uitspraak hebben gedaan. De referentie maakt hierin geen onderscheid.
Ondernemingsrechtbank = Orb.
Voorzitter = Voorz.
Hof van beroep = HvB (+ plaats, maar er zijn er slechts 5: Antwerpen, Bergen,
Brussel, Gent Luik)
Hof van Cassatie = Cass.
Raad van State = RvS
Oost-Vlaanderen = Oost-Vl.
West-Vlaanderen = West-Vl.
