2.1 Wettelijk kader
2.1.1 Kenmerken van de Belgische staat
België is een monarchie → de Koning is staatshoofd.
↪ De Koning heeft beperkte persoonlijke macht en oefent bevoegdheden samen met zijn
ministers uit.
↪ België is een representatieve democratie → burgers laten zich via verkiezingen
vertegenwoordigen door volksvertegenwoordigers.
↪ België is een parlementaire democratie → de regering wordt gecontroleerd door het verkozen
parlement.
↪ België is een rechtsstaat → ook de overheid moet de rechtsregels respecteren.
↪ De meerderheid moet fundamentele rechten en vrijheden respecteren.
↪ Geschillen worden beoordeeld door onafhankelijke rechtbanken.
2.1.2 Scheiding der machten
Wetgevende macht
= maakt wetten en controleert de uitvoerende macht.
↪ Instellingen: parlement + Koning.
Uitvoerende macht
= bestuurt het land en voert wetten uit.
↪ Instellingen: Koning + regering.
Rechterlijke macht
= doet uitspraak over geschillen en controleert de uitvoerende macht.
↪ Instellingen: hoven en rechtbanken.
2.1.3 Structuur van België
Federale staat
= België is een federale staat die is samengesteld uit gemeenschappen en gewesten.
↪ België werd opgericht in 1830 als unitaire staat: 1 parlement + 1 regering.
↪ Door 6 staatshervormingen werd België omgevormd tot een federale staat.
- 1 federale staat - 3 gewesten
- 3 gemeenschappen - 10 provincies
- 581 gemeenten/steden
1
,2.1.4 Gewesten en gemeenschappen
Gewesten
= vallen samen met een grondgebied en zijn vooral bevoegd voor territoriale/economische
materies.
↪ Vlaams Gewest, Waals Gewest, Brussels Hoofdstedelijk Gewest
↪ Voorbeelden van bevoegdheden: landbouw, mobiliteit, openbare werken, leefmilieu,
economie, ruimtelijke ordening en huisvesting.
Gemeenschappen
= vallen samen met de taalgebieden en zijn vooral bevoegd voor persoonsgebonden materies.
↪ Vlaamse Gemeenschap, Franse Gemeenschap, Duitstalige Gemeenschap
↪ Voorbeelden van bevoegdheden: onderwijs, jeugd, cultuur, welzijn en sport.
↪ In Vlaanderen vallen het Vlaamse Gewest en de Vlaamse Gemeenschap samen → 1 parlement +
1 regering.
↪ Andere gewesten en gemeenschappen hebben meerdere parlementen en regeringen.
2.1.5 Wetten en decreten
Wet
= beslissing op federaal niveau.
Decreet
= beslissing op het niveau van gewesten en/of gemeenschappen.
↪ Volgens de cursus is er geen hiërarchie tussen wetten en decreten.
↪ Nieuwe wetten/decreten mogen niet in strijd zijn met voorgaande beslissingen.
2.2 Gezondheidszorg in Vlaanderen
2.2.1 Gezondheidszorg is verdeeld over verschillende bestuursniveaus
De organisatie van gezondheidszorg is het resultaat van verschillende bevoegdheidsniveaus.
- Europese regelgeving
- Federale regelgeving
- Regelgeving/bevoegdheden van gewesten en gemeenschappen
↪ Er bestaat dus niet 1 volledig uniforme 'gezondheidszorg in België'.
2
, 2.2.2 Federale & Vlaamse bevoegdheden
Federaal
= o.a. wetgeving over de uitoefening van gezondheidszorgberoepen, de ziekenhuiswet en
bepaalde regels rond gezondheidsberoepen.
Vlaams
= o.a. erkenning van diploma's van zorgverleners, organisatie/erkenning van bepaalde
voorzieningen en verschillende preventie- en welzijnsinitiatieven.
Thema Federaal Vlaams
GGZ WUG CGG, PVT, initiatieven rond
beschut wonen
Jeugdzorg Kind en Gezin, CLB,
vaccinatieaanbod
Ouderenzorg Euthanasie, palliatieve Normen, controle en
zorgen erkenning van
woonzorgvoorzieningen
Ziekenhuizen Ziekenhuiswet, Infrastructuur, erkenning,
basiskenmerken, planning en inspectie
programmatie, bepaalde
financiering
Preventie Bepaalde medische Bevolkingsonderzoeken,
trajecten/testen vaccinatiecampagnes,
rookstopbegeleiding
Zorgverleners Wetgeving uitoefening Erkenning van diploma's
gezondheidszorgberoepen
3