Samenvatting IWW Januari examen
Les 1: Wetenschap en ethiek
Wetenschappers
Wetenschappers doen aan onderzoek
Wetenschappelijk werk
structuur:
- je hebt een vraag
- antwoord bedenken
- wetenschappelijk bewijzen
- Resultaat = eeuwige roem
= droomscenario MAAR meestal is alles door elkaar
werkelijke methode:
- idee en vraag die je wilt onderzoeken
- maak een kladversie
- die kladversie laat je aftoetsen bij collega’s en of in de literatuur
- Je onderbouwt je kladversie met gegevens (zodat je bewijs hebt)
- Je maakt je eerste versie
- Presenteert deze aan collega’s
- je herhaalt dit proces tot je een goede versie hebt waarover je tevreden bent
- Je legt deze versie voor aan de PEER REVIEW
- Je past het al dan niet weer aan
- Je publiceert het in een tijdschrift of boek
Wetenschappelijke integriteit
Wetenschappelijk Gericht op excellentie en kennisopbouw, MAAR is in toenemende
werk mate ook werk met aandacht voor de ethische component
v/onderzoek doen.
Er bestaan principes van wetenschappelijke integriteit en ethisch verantwoorde
wetenschapsbeoefening
→ deze zijn vastgelegd in onder andere codes
Europese code → European Code of Conduct for Research Integrity & All European
Academies (ALLEA)
Belgische code → Ethische Code v/h wetenschappelijk onderzoek & Koninklijke Vlaamse
Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten (KVAB)
Europese code: intergrity
Reliability Je streeft KWALITEIT na in alle stappen van het onderzoek
Honesty Je ontwikkelt, rapporteert, communiceert over je onderzoek
VOLLEDIG, EERLIJK, TRANSPARANT en ONVERTEKEND
Respect Respect gaat heel breed ten aanzien van medestudenten, deelnemers,
ecosystemen, cultuur en het milieu
, Accountability Je kan verantwoording afleggen voor elke stap in je onderzoek, alsook
voor de impact van je onderzoek
Belgische code: ethische
Zorgvuldigheid Je past de regels uit jouw discipline zorgvuldig toe. Prestatiedrang
mag je werkwijze niet beïnvloeden. Communicatie moet begrijpbaar
zijn.
Voorzichtigheid Je vermijdt ten allen tijde schade aan anderen. Deelnemers geven
altijd toestemming om mee te doen.
Betrouwbaarheid Anderen moeten kunnen betrouwen dat jij de regels hebt gevolgd.
Je vervalst geen gegevens. Je doet niet aan cherry‐ picking. Je
steelt geen ideeën van anderen (plagiaat).
Verifieerbaarheid Anderen kunnen nagaan hoe jij te werk bent gegaan in het
onderzoek. Er is na het onderzoek voldoende tijd voor controle
achteraf d.m.v. archivering
Onafhankelijkheid Je onderzoek volgt de regels van je discipline en laat zich niet
leiden door invloeden van buitenaf. Je communiceert openlijk over
je financierders/opdrachtgevers.
Onpartijdigheid Je persoonlijke visie, vooringenomenheid of standpunt mag je
onderzoek op geen enkele wijze beïnvloeden.
Fraude en plagiaat
Plagiaat Schending van regels betrouwbaarheid.In een verhandeling het werk van
iemand anders overnemen en presenteren als eigen werk. Wordt beschouwt
als diefstal van iemands intellectuele eigendom.
Fraude Fraude is bedrog. Handelen dat erop gericht is het vormen v/e juist oordeel
over de eigen kennis en vaardigheden geheel of gedeeltelijk onmogelijk
maken.
Brengt schade toe aan:
- De opleiding → kwaliteit omlaag
- Student zelf → zelf niets geleerd
Omschrijvingen van plagiaat:
- vorm van bedrog → iemand zichzelf en anderen de kans ontneemt om een oordeel
te vellen over de kwaliteit v/e opgeleverd werkstuk.
- Ook overnemen van ideeën en redeneringen zonder bronvermelding zijn vormen van
plagiaat.
→ kan dus zijn dat iemand het ook onbewust doet komt mede ook makkelijker door opkomst
van internet.
3 manieren om andermans werk correct te gebruiken:
Citeren Ideeën van iemand letterlijk weergeven in jouw tekst
Parafraseren Ideeën van iemand weergeven in jouw tekst in je eigen woorden
Samenvatten Grote gehelen in compacte vorm weergeven in jouw tekst.
, Les 2: Wetenschapsmodellen
Wat is wetenschap?
1. Empirisch
= Feitelijke bestaande gegevens die op één of andere manier geobserveerd kunnen worden.
2. Onpartijdig, objectief
Positieve betekenis Niet blijven staan bij de onmiddellijke evidentie, maar eerder de
werkelijkheid in haar verborgen samenhang vatten
Negatieve betekenis Afstand doen, eigen subjectiviteit, persoonlijke vertekeningen
vermijden.
3. Kritische en systematische houding
Negatief Eis om niet zonder meer de spontane en onmiddellijke evidenties te volgen
Positief Wil om systematisch, methodisch te werken in functie v/h doel
(onderzoeksvraag)
4. Gericht op verklaringen (orde en causaliteit)
Wetten en theorieën opstellen ter verklaring v/d waargenomen verschijnselen.
5. Provisoir, voorlopig
Conclusies kunnen steeds weerlegd worden door nieuwe inzichten (verfijnen)
Wetenschappelijke en niet wetenschappelijke kennis
Wetenschappen proberen kennis te leveren die objectiever, zekerder en betrouwbaarder is
dan ‘alledaagse kennis’.
→ Is dat wel betrouwbaar?
→ antwoorden vind je in de wetenschapsfilo
Logisch positivisme/empirisme (1910-1920)
Gebaseerd op een empirische cyclus → Het standaardbeeld v/d wetenschappen.
Stappenplan:
Begin en einde is hetzelfde.
1) Empirische verschijnselen → Gaan onpartijdige scheidsrechter vormen om wetten
te aanvaarden en te verwerpen. (“Gebeurd het echt zo in de wereld of niet?”) Op
basis v/empirische waarneming komt men door Inductie tot veralgemeningen die
de empirische wetten vormen. Is enkel gerechtvaardigd als ze van het
feitenmateriaal een zekere ‘confirmatie’ of waarschijnlijkheid heeft verkregen.
Deterministisch wetten Altijd hetzelfde vb zwaartekracht
Statistisch wetten Er is een kans, die kan groter of kleiner zijn.
Les 1: Wetenschap en ethiek
Wetenschappers
Wetenschappers doen aan onderzoek
Wetenschappelijk werk
structuur:
- je hebt een vraag
- antwoord bedenken
- wetenschappelijk bewijzen
- Resultaat = eeuwige roem
= droomscenario MAAR meestal is alles door elkaar
werkelijke methode:
- idee en vraag die je wilt onderzoeken
- maak een kladversie
- die kladversie laat je aftoetsen bij collega’s en of in de literatuur
- Je onderbouwt je kladversie met gegevens (zodat je bewijs hebt)
- Je maakt je eerste versie
- Presenteert deze aan collega’s
- je herhaalt dit proces tot je een goede versie hebt waarover je tevreden bent
- Je legt deze versie voor aan de PEER REVIEW
- Je past het al dan niet weer aan
- Je publiceert het in een tijdschrift of boek
Wetenschappelijke integriteit
Wetenschappelijk Gericht op excellentie en kennisopbouw, MAAR is in toenemende
werk mate ook werk met aandacht voor de ethische component
v/onderzoek doen.
Er bestaan principes van wetenschappelijke integriteit en ethisch verantwoorde
wetenschapsbeoefening
→ deze zijn vastgelegd in onder andere codes
Europese code → European Code of Conduct for Research Integrity & All European
Academies (ALLEA)
Belgische code → Ethische Code v/h wetenschappelijk onderzoek & Koninklijke Vlaamse
Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten (KVAB)
Europese code: intergrity
Reliability Je streeft KWALITEIT na in alle stappen van het onderzoek
Honesty Je ontwikkelt, rapporteert, communiceert over je onderzoek
VOLLEDIG, EERLIJK, TRANSPARANT en ONVERTEKEND
Respect Respect gaat heel breed ten aanzien van medestudenten, deelnemers,
ecosystemen, cultuur en het milieu
, Accountability Je kan verantwoording afleggen voor elke stap in je onderzoek, alsook
voor de impact van je onderzoek
Belgische code: ethische
Zorgvuldigheid Je past de regels uit jouw discipline zorgvuldig toe. Prestatiedrang
mag je werkwijze niet beïnvloeden. Communicatie moet begrijpbaar
zijn.
Voorzichtigheid Je vermijdt ten allen tijde schade aan anderen. Deelnemers geven
altijd toestemming om mee te doen.
Betrouwbaarheid Anderen moeten kunnen betrouwen dat jij de regels hebt gevolgd.
Je vervalst geen gegevens. Je doet niet aan cherry‐ picking. Je
steelt geen ideeën van anderen (plagiaat).
Verifieerbaarheid Anderen kunnen nagaan hoe jij te werk bent gegaan in het
onderzoek. Er is na het onderzoek voldoende tijd voor controle
achteraf d.m.v. archivering
Onafhankelijkheid Je onderzoek volgt de regels van je discipline en laat zich niet
leiden door invloeden van buitenaf. Je communiceert openlijk over
je financierders/opdrachtgevers.
Onpartijdigheid Je persoonlijke visie, vooringenomenheid of standpunt mag je
onderzoek op geen enkele wijze beïnvloeden.
Fraude en plagiaat
Plagiaat Schending van regels betrouwbaarheid.In een verhandeling het werk van
iemand anders overnemen en presenteren als eigen werk. Wordt beschouwt
als diefstal van iemands intellectuele eigendom.
Fraude Fraude is bedrog. Handelen dat erop gericht is het vormen v/e juist oordeel
over de eigen kennis en vaardigheden geheel of gedeeltelijk onmogelijk
maken.
Brengt schade toe aan:
- De opleiding → kwaliteit omlaag
- Student zelf → zelf niets geleerd
Omschrijvingen van plagiaat:
- vorm van bedrog → iemand zichzelf en anderen de kans ontneemt om een oordeel
te vellen over de kwaliteit v/e opgeleverd werkstuk.
- Ook overnemen van ideeën en redeneringen zonder bronvermelding zijn vormen van
plagiaat.
→ kan dus zijn dat iemand het ook onbewust doet komt mede ook makkelijker door opkomst
van internet.
3 manieren om andermans werk correct te gebruiken:
Citeren Ideeën van iemand letterlijk weergeven in jouw tekst
Parafraseren Ideeën van iemand weergeven in jouw tekst in je eigen woorden
Samenvatten Grote gehelen in compacte vorm weergeven in jouw tekst.
, Les 2: Wetenschapsmodellen
Wat is wetenschap?
1. Empirisch
= Feitelijke bestaande gegevens die op één of andere manier geobserveerd kunnen worden.
2. Onpartijdig, objectief
Positieve betekenis Niet blijven staan bij de onmiddellijke evidentie, maar eerder de
werkelijkheid in haar verborgen samenhang vatten
Negatieve betekenis Afstand doen, eigen subjectiviteit, persoonlijke vertekeningen
vermijden.
3. Kritische en systematische houding
Negatief Eis om niet zonder meer de spontane en onmiddellijke evidenties te volgen
Positief Wil om systematisch, methodisch te werken in functie v/h doel
(onderzoeksvraag)
4. Gericht op verklaringen (orde en causaliteit)
Wetten en theorieën opstellen ter verklaring v/d waargenomen verschijnselen.
5. Provisoir, voorlopig
Conclusies kunnen steeds weerlegd worden door nieuwe inzichten (verfijnen)
Wetenschappelijke en niet wetenschappelijke kennis
Wetenschappen proberen kennis te leveren die objectiever, zekerder en betrouwbaarder is
dan ‘alledaagse kennis’.
→ Is dat wel betrouwbaar?
→ antwoorden vind je in de wetenschapsfilo
Logisch positivisme/empirisme (1910-1920)
Gebaseerd op een empirische cyclus → Het standaardbeeld v/d wetenschappen.
Stappenplan:
Begin en einde is hetzelfde.
1) Empirische verschijnselen → Gaan onpartijdige scheidsrechter vormen om wetten
te aanvaarden en te verwerpen. (“Gebeurd het echt zo in de wereld of niet?”) Op
basis v/empirische waarneming komt men door Inductie tot veralgemeningen die
de empirische wetten vormen. Is enkel gerechtvaardigd als ze van het
feitenmateriaal een zekere ‘confirmatie’ of waarschijnlijkheid heeft verkregen.
Deterministisch wetten Altijd hetzelfde vb zwaartekracht
Statistisch wetten Er is een kans, die kan groter of kleiner zijn.
