SAMENVATTING PERSONENBELASTING
Praktisch: Het handboek is heel dik, maar niet alles wordt verondersteld gekend te zijn. Indien je in elke les
aanwezig bent, en voldoende notities neemt (!!) lijkt het handboek zelfs overbodig (persoonlijke mening, ik heb
dit boek praktisch niet gebruikt – het kan wel handig zijn in geval je bepaalde delen niet goed gesnapt hebt). Ook
het wetboek inkomstenbelasting schaf je best aan. Je hoeft dit niet te kopen, je mag ook kopieën maken
(aanschaffen is aangeraden) . Post-its mogen gebruikt worden, maar onbeschreven, en er mag onderlijnd en
aangeduid worden met fluo maar uitsluitend volledige woorden. De evaluatie bestaat uit drie delen – schriftelijk
examen op het einde van het semester (deel 2), groepswerk + presentatie tijdens het semester en test met
oefeningen tijdens het semester (deel 1). De leerstof die voor deze test gekend moest zijn, moet niet meer
gekend zijn voor het examen.
Deel 1
Inleiding personenbelasting
Totaal netto inkomen = netto OI + netto RI + netto BI + netto DI
Bruto onroerend inkomen (OI) – kosten = netto OI
Bruto roerend inkomen (RI) – kosten = netto RI
Bruto beroepsinkomen (BI) – kosten = netto BI
Bruto divers inkomen (DI) – kosten = netto DI
Hierbij omvatten de onroerende inkomsten KI, huur etc… Roerende inkomsten de inkomsten die je
verkrijgt uit beleggingen, interesten op spaarboekjes, maar ook de bevrijdende roerende voorheffing
(vb. je krijgt een dividend uit een investering in een bedrijf, en bij het verk rijgen van dit dividend is er
reed RV afgehouden door de onderneming). Het beroepsinkomen omvat werknemersbezoldiging,
vervangingsinkomsten, pensioengelden… En ten slotte de diverse inkomsten omvatten
alimentatiegelden, meerwaarden, winstdeelnames of toevallige winsten…
De kosten omvat alles wat je moest besteden om het inkomen te verwerven.
Het totaal netto inkomen is progressief belastbaar, waarbij de eerste schijf belastbaar is aan 25%, de
volgende aan 40%, 45% en tenslotte de laatste schijf van 50%. Maar alvorens deze inkomsten belast
worden, kan je nog bepaalde bestedingen ervan aftrekken (vb. onderhoudsgelden).
Maar sommige delen van het totaal netto inkomen zijn afzonderlijk belastbaar. Dit stuk houd je opzij,
want bij dit deel zijn er geen aftrekbare bestedingen beschikbaar.
1
,LET OP: let goed op de nuancering tussen totaal netto inkomen en belastbaar inkomen – het
belastbaar inkomen verkrijg je pas nadat de onderhoudsgelden (aftrekbare bestedingen) afgetrokken
werden.
Je krijgt dus twee delen belastbaar inkomen: progressief belastbaar inkomen (=basisbelasting) en
afzonderlijk belastbaar inkomen (=belasting op afzonderlijk belastbare inkomsten).
Van de basisbelasting – bekomen uit het progressief belastbaar inkomen – worden belastingvrije
sommen1 afgetrokken. Zo bekom je de om te slane belasting. Deze belasting kan opgedeeld worden
over de verschillende soorten inkomsten (welk deel behoort toe aan het OI, welk deel aan het RI etc…).
Op deze om te slane belasting worden nogmaals twee verminderingen verkregen: vermindering
pensioenen / vervangingsinkomen en vermindering van buitenlands inkomen2. Dit leidt uiteindelijk tot
de hoofdsom.
Deze hoofdsom wordt opgeteld bij de belasting op afzonderlijk belaste inkomsten (waarop geen
verminderingen mogelijk zijn) en zo bekom je uiteindelijk de totale hoofdsom belastingen.
Samengevat:
Totaal netto inkomen
Progressief belastbaar Afzonderlijk belastbaar
- Aftrekbare bestedingen (vb. onderhoudsgelden)
= progressief belastbaar inkomen = Afzonderlijk belastbaar inkomen
x progressieve % x afzonderlijk %
= Basisbelasting = Belasting op afzonderlijk belastbare
inkomsten
- Vermindering belastingvrije sommen
= Om te slane belasting
- Vermindering pensioenen / vervangingsink.
- Vermindering buitenlandse inkomsten
= Hoofdsom
Hoofdsom + belasting op afzonderlijk belastbare inkomsten = TOTALE HOOFDSOM
1 Voor iedereen minstens € 4.785. Heb vb. kinderen ten laste dan kan hier nog een extra bedragen bijkomen
etc…
2 Inkomen dat verkregen is in het buitenland
2
,Maar we zijn er nog niet als we de totale hoofdsom gevonden hebben! Door de zesde staatshervorming
moet deze totale hoofdsom opgesplitst worden: belasting op roerende inkomstenbox en
gereduceerde belasting staat.
De belasting op roerende inkomstenbox slaat op de belasting op:
Interesten, dividenden en royalty’s (=RI)
o Art. 17, §1 W.PB : niet alle RI worden apart gehouden. Vb. renten, auteursrechten…
Zijn ook RI, maar hierop wordt geen bevrijdende RV geheven. Dus moeten er wel
belastingen op betaald worden.
Loten van effecten van leningen (=DI)
Meerwaarden op effecten en waarden (=DI)
Dit zijn allemaal inkomsten uit beleggingen !
Het tweede deel is de gereduceerde belasting op staat. De belasting staat = de belasting op andere
inkomsten, en deze moet vermenigvuldigd worden met de autonomiefactor (=24,957%). Dit bedrag
moet je dan van de belasting staat aftrekken, en dit levert de gereduceerde belasting staat op.
Vb. Belasting staat van 100: 100 x autonomiefactor (= +/- 25%) = 25 100 – 25 = 75. De gereduceer de
belasting staat is dus 75 euro.
Of je dit afgetrokken bedrag (de 25%) nog moet betalen, dit hangt af van het Gewest.
Federale personenbelasting = (belasting roerende inkomstenbox + gereduceerde belasting staat) –
federale belastingverminderingen.
LET OP: de Gewesten kunnen ook beslissen op opcentiemen te heffen gereduceerde belasting staat
x gewestelijke opcentiemen (33,257%). Op dit bedrag kunnen gewestelijke belastingvermeerderingen
bijkomen, alsook gewestelijke forfaitaire kortingen en gewestelijke belastingverminderingen
afgetrokken worden. Dit leidt uiteindelijk tot de Gewestelijke personenbelasting.
Welk bedrag moet je nu effectief betalen als personenbelasting?
Totale personenbelasting = federale personenbelasting + gewestelijke personenbelasting
Op dit bedrag kunnen uiteindelijk nog vermeerderingen opgeteld worden of verminderingen
afgetrokken. Deze gebeuren slechts achteraf: bestraffingen worden achteraf aangerekend,
verrekenbare terugbetaalbare bestanddelen teruggetrokken. De belasting wordt berekend op de
totale belastbare basis, en daarna kan je dus nog extra’s moeten betalen of kan je bedragen
terugtrekken.
3
, Totale personenbelasting
+ federale belastingvermeerderingen
- federale verrekenbare niet-terugbetaalbare bestanddelen
- federale en gewestelijke terugbetaalbare belastingkredieten
- federale verrekenbare en terugbetaalbare bestanddelen
+ aanvullende gemeentebelasting
= Verschuldigd of terug te storten bedrag
Gemeenschappelijke aanslag
Ben je gehuwd of wettelijk samenwonend, dan wordt er een ‘gemeenschappelijke aanslag’ gevestigd.
Ben je alleen staande (je woont alleen of je bent enkel feitelijk samenwonend en niet wettelijk) dan
word je belast als alleenstaande.
Decumul regel
Het belastbaar inkomen moet betaald worden in hoofde van elke belastingplichtige. Dit houdt in als
alleenstaande, maar ook in een gezin. Ook al ben je gehuwd of wettelijk samenwonend (deze worden
gelijk gesteld in het fiscaal recht), toch moeten beide de personenbelasting betalen.
Zie eerder voor de berekening van het belastbaar inkomen!
Art. 127 WIB bestaat uit 4 delen:
BI komt toe aan de persoon die ervoor gewerkt heeft
DI (art. 90 WIB) die je kan toewijzen aan één bepaalde persoon, en het inkomen komt dus bij
deze ene persoon te staan:
o Inkomsten uit ‘toevallige prestaties’
Geen doorlopende, geregelde activiteit zoals bij BI
Handeling wordt 1x uitgevoerd
o Prijzen van kunstenaars/geleerden
o Onderhoudsgelden
Aftrekbare besteding voor persoon die ze betaalt
DI voor persoon die ze ontvangt
o Vergoeding voor uitvindingen van onderzoekers
Inkomsten die eigen zijn op grond van het vermogensrecht (zowel voor gehuwden als wettelijk
samenwonenden):
4
Praktisch: Het handboek is heel dik, maar niet alles wordt verondersteld gekend te zijn. Indien je in elke les
aanwezig bent, en voldoende notities neemt (!!) lijkt het handboek zelfs overbodig (persoonlijke mening, ik heb
dit boek praktisch niet gebruikt – het kan wel handig zijn in geval je bepaalde delen niet goed gesnapt hebt). Ook
het wetboek inkomstenbelasting schaf je best aan. Je hoeft dit niet te kopen, je mag ook kopieën maken
(aanschaffen is aangeraden) . Post-its mogen gebruikt worden, maar onbeschreven, en er mag onderlijnd en
aangeduid worden met fluo maar uitsluitend volledige woorden. De evaluatie bestaat uit drie delen – schriftelijk
examen op het einde van het semester (deel 2), groepswerk + presentatie tijdens het semester en test met
oefeningen tijdens het semester (deel 1). De leerstof die voor deze test gekend moest zijn, moet niet meer
gekend zijn voor het examen.
Deel 1
Inleiding personenbelasting
Totaal netto inkomen = netto OI + netto RI + netto BI + netto DI
Bruto onroerend inkomen (OI) – kosten = netto OI
Bruto roerend inkomen (RI) – kosten = netto RI
Bruto beroepsinkomen (BI) – kosten = netto BI
Bruto divers inkomen (DI) – kosten = netto DI
Hierbij omvatten de onroerende inkomsten KI, huur etc… Roerende inkomsten de inkomsten die je
verkrijgt uit beleggingen, interesten op spaarboekjes, maar ook de bevrijdende roerende voorheffing
(vb. je krijgt een dividend uit een investering in een bedrijf, en bij het verk rijgen van dit dividend is er
reed RV afgehouden door de onderneming). Het beroepsinkomen omvat werknemersbezoldiging,
vervangingsinkomsten, pensioengelden… En ten slotte de diverse inkomsten omvatten
alimentatiegelden, meerwaarden, winstdeelnames of toevallige winsten…
De kosten omvat alles wat je moest besteden om het inkomen te verwerven.
Het totaal netto inkomen is progressief belastbaar, waarbij de eerste schijf belastbaar is aan 25%, de
volgende aan 40%, 45% en tenslotte de laatste schijf van 50%. Maar alvorens deze inkomsten belast
worden, kan je nog bepaalde bestedingen ervan aftrekken (vb. onderhoudsgelden).
Maar sommige delen van het totaal netto inkomen zijn afzonderlijk belastbaar. Dit stuk houd je opzij,
want bij dit deel zijn er geen aftrekbare bestedingen beschikbaar.
1
,LET OP: let goed op de nuancering tussen totaal netto inkomen en belastbaar inkomen – het
belastbaar inkomen verkrijg je pas nadat de onderhoudsgelden (aftrekbare bestedingen) afgetrokken
werden.
Je krijgt dus twee delen belastbaar inkomen: progressief belastbaar inkomen (=basisbelasting) en
afzonderlijk belastbaar inkomen (=belasting op afzonderlijk belastbare inkomsten).
Van de basisbelasting – bekomen uit het progressief belastbaar inkomen – worden belastingvrije
sommen1 afgetrokken. Zo bekom je de om te slane belasting. Deze belasting kan opgedeeld worden
over de verschillende soorten inkomsten (welk deel behoort toe aan het OI, welk deel aan het RI etc…).
Op deze om te slane belasting worden nogmaals twee verminderingen verkregen: vermindering
pensioenen / vervangingsinkomen en vermindering van buitenlands inkomen2. Dit leidt uiteindelijk tot
de hoofdsom.
Deze hoofdsom wordt opgeteld bij de belasting op afzonderlijk belaste inkomsten (waarop geen
verminderingen mogelijk zijn) en zo bekom je uiteindelijk de totale hoofdsom belastingen.
Samengevat:
Totaal netto inkomen
Progressief belastbaar Afzonderlijk belastbaar
- Aftrekbare bestedingen (vb. onderhoudsgelden)
= progressief belastbaar inkomen = Afzonderlijk belastbaar inkomen
x progressieve % x afzonderlijk %
= Basisbelasting = Belasting op afzonderlijk belastbare
inkomsten
- Vermindering belastingvrije sommen
= Om te slane belasting
- Vermindering pensioenen / vervangingsink.
- Vermindering buitenlandse inkomsten
= Hoofdsom
Hoofdsom + belasting op afzonderlijk belastbare inkomsten = TOTALE HOOFDSOM
1 Voor iedereen minstens € 4.785. Heb vb. kinderen ten laste dan kan hier nog een extra bedragen bijkomen
etc…
2 Inkomen dat verkregen is in het buitenland
2
,Maar we zijn er nog niet als we de totale hoofdsom gevonden hebben! Door de zesde staatshervorming
moet deze totale hoofdsom opgesplitst worden: belasting op roerende inkomstenbox en
gereduceerde belasting staat.
De belasting op roerende inkomstenbox slaat op de belasting op:
Interesten, dividenden en royalty’s (=RI)
o Art. 17, §1 W.PB : niet alle RI worden apart gehouden. Vb. renten, auteursrechten…
Zijn ook RI, maar hierop wordt geen bevrijdende RV geheven. Dus moeten er wel
belastingen op betaald worden.
Loten van effecten van leningen (=DI)
Meerwaarden op effecten en waarden (=DI)
Dit zijn allemaal inkomsten uit beleggingen !
Het tweede deel is de gereduceerde belasting op staat. De belasting staat = de belasting op andere
inkomsten, en deze moet vermenigvuldigd worden met de autonomiefactor (=24,957%). Dit bedrag
moet je dan van de belasting staat aftrekken, en dit levert de gereduceerde belasting staat op.
Vb. Belasting staat van 100: 100 x autonomiefactor (= +/- 25%) = 25 100 – 25 = 75. De gereduceer de
belasting staat is dus 75 euro.
Of je dit afgetrokken bedrag (de 25%) nog moet betalen, dit hangt af van het Gewest.
Federale personenbelasting = (belasting roerende inkomstenbox + gereduceerde belasting staat) –
federale belastingverminderingen.
LET OP: de Gewesten kunnen ook beslissen op opcentiemen te heffen gereduceerde belasting staat
x gewestelijke opcentiemen (33,257%). Op dit bedrag kunnen gewestelijke belastingvermeerderingen
bijkomen, alsook gewestelijke forfaitaire kortingen en gewestelijke belastingverminderingen
afgetrokken worden. Dit leidt uiteindelijk tot de Gewestelijke personenbelasting.
Welk bedrag moet je nu effectief betalen als personenbelasting?
Totale personenbelasting = federale personenbelasting + gewestelijke personenbelasting
Op dit bedrag kunnen uiteindelijk nog vermeerderingen opgeteld worden of verminderingen
afgetrokken. Deze gebeuren slechts achteraf: bestraffingen worden achteraf aangerekend,
verrekenbare terugbetaalbare bestanddelen teruggetrokken. De belasting wordt berekend op de
totale belastbare basis, en daarna kan je dus nog extra’s moeten betalen of kan je bedragen
terugtrekken.
3
, Totale personenbelasting
+ federale belastingvermeerderingen
- federale verrekenbare niet-terugbetaalbare bestanddelen
- federale en gewestelijke terugbetaalbare belastingkredieten
- federale verrekenbare en terugbetaalbare bestanddelen
+ aanvullende gemeentebelasting
= Verschuldigd of terug te storten bedrag
Gemeenschappelijke aanslag
Ben je gehuwd of wettelijk samenwonend, dan wordt er een ‘gemeenschappelijke aanslag’ gevestigd.
Ben je alleen staande (je woont alleen of je bent enkel feitelijk samenwonend en niet wettelijk) dan
word je belast als alleenstaande.
Decumul regel
Het belastbaar inkomen moet betaald worden in hoofde van elke belastingplichtige. Dit houdt in als
alleenstaande, maar ook in een gezin. Ook al ben je gehuwd of wettelijk samenwonend (deze worden
gelijk gesteld in het fiscaal recht), toch moeten beide de personenbelasting betalen.
Zie eerder voor de berekening van het belastbaar inkomen!
Art. 127 WIB bestaat uit 4 delen:
BI komt toe aan de persoon die ervoor gewerkt heeft
DI (art. 90 WIB) die je kan toewijzen aan één bepaalde persoon, en het inkomen komt dus bij
deze ene persoon te staan:
o Inkomsten uit ‘toevallige prestaties’
Geen doorlopende, geregelde activiteit zoals bij BI
Handeling wordt 1x uitgevoerd
o Prijzen van kunstenaars/geleerden
o Onderhoudsgelden
Aftrekbare besteding voor persoon die ze betaalt
DI voor persoon die ze ontvangt
o Vergoeding voor uitvindingen van onderzoekers
Inkomsten die eigen zijn op grond van het vermogensrecht (zowel voor gehuwden als wettelijk
samenwonenden):
4
