Biologie Nectar vwo 5 samenvatting hoofdstuk 10 voeding en vertering

Biologie Nectar Vwo - Samenvatting Hoofdstuk 10: Voeding en Vertering * Paragraaf 1: Voedingsstoffen en toevoegingen – Het verschil tussen voedingsmiddelen en voedingsstoffen (bouw-, brand-, bescherm- en reservestoffen). Behandelt probiotica, prebiotica, additieven (E-nummers), ADI en ADH. * Overzicht verteringsstelsel, Paragraaf 2: Van mondholte (amylase) en maag (zoutzuur en pepsine) tot de twaalfvingerige darm (gal en alvleessap), dunne darm (darmsap en opname via villi/microvilli), dikke darm (waterterugwinning en darmflora) en endeldarm. * Paragraaf 3: Enzymen en vertering van koolhydraten/eiwitten – Hoe enzymen (biokatalysatoren) reageren volgens het optimumprincipe en denatureren bij te hoge temperatuur. Verklaring van hydrolyse en condensatie, de vertering van koolhydraten (van zetmeel tot monosachariden) en de werking van endo-, exo- en dipeptidasen bij eiwitten. * Paragraaf 4: Vetten en emulgeren – De bouw van vetten (glycerol en hydrofobe vetzuurstaarten). Het emulgeren van grote vetdruppels tot micellen met behulp van galzure zouten, waardoor lipase vetten efficiënter kan afbreken. * Paragraaf 5: Opname van voedingsstoffen – Actief en secundair actief transport van wateroplosbare stoffen (zoals glucose en aminozuren) via Na^+-K^+-pompen en symport. De opname van vetten via chylomicronen naar de lymfevaten, en het transport door de lever via HDL- en LDL-blaasjes (waarbij LDL de kans op atherosclerose verhoogt).