Samenvatting bestuursrecht 1

College 1: bestuursrecht in het algemeen
Bestuursrecht, ook wel administratief recht genoemd, houdt zich bezig met de regels
waar de overheid zich aan moet houden bij het nemen van beslissingen. Onder het
bestuursrecht vallen o.a. gemeenten, provincies, waterschappen, UWV, de Belastingdienst
en vreemdelingenzaken. Geschillen worden binnen de rechtbank behandeld door een
bestuursrechter. Deze rechter beslist in zaken over bijvoorbeeld: uitkeringen,
bouw/kapvergunningen, belastingen, asielprocedures.

Algemene wet bestuursrecht (awb)
- Hoe de overheid een besluit moet voorbereiden, onderbouwen en
bekendmaken
- Regels voor het maken van bezwaar en instellen van beroep
- Wanneer een bijzondere wet niks regelt, dan geldt de awb

Art. 3:40 Awb: Een besluit treedt niet eerder in werking voordat het bekend gemaakt is.

De drie centrale begrippen in de Algemene wet bestuursrecht (Awb) zijn:
- Bestuursorgaan (art. 1:1 Awb)
- Besluit (art. 1:3 Awb)
- Belanghebbende (art. 1:2 Awb)

De Awb is van toepassing op het voorbereiden en het nemen van besluiten door
bestuursorganen én het hiertegen opkomen door belanghebbenden.

Een bestuursorgaan is een organisatie of rechtspersoon die de bevoegdheid heeft om
besluiten te nemen. Daarbij gaat het om besluiten die particuliere organisaties of
(rechts)personen niet kunnen nemen. Een bestuursorgaan is een organisatie die een
specifieke overheidstaak uitvoert. Overheidstaken kunnen worden overgedragen aan
particuliere organisaties. (denk aan een garagebedrijf dat apk-keuringen voor de overheid
uitvoert).




Besluit is een schriftelijke
beslissing van een
bestuursorgaan, inhoudende een publiekrechtelijke rechtshandeling (art.1:3 awb)
Verschillende varianten: besluit van algemene strekking en een beschikking
3 kenmerken van een besluit: schriftelijke, van een bestuursorgaan, publiekrechtelijke
rechtshandeling.

,Onder beschikking wordt verstaan (art. 1:3 lid 2 Awb): een besluit dat niet van algemene
strekking is, met inbegrip van de afwijzing van een aanvraag daarvan.

Niet van algemene strekking: een besluit voor een afgebakende, aanwijsbare groep of een
persoon.

Art.8:3 awb  geen beroep kan worden ingesteld tegen een besluit van algemene strekking
(avv of beleidsregel)

Art.1:2 lid 1 Awb
Belanghebbende: degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken (natuurlijk
persoon, bestuursorgaan, rechtspersoon).
2 typen belanghebbenden: direct belanghebbende en derde-belanghebbende

Handhaven is het doen naleven van regels. Hoofdstuk 5 van
de Algemene wet bestuursrecht (Awb) handelt over handhaving en omschrijft de
bestuurlijke sancties die kunnen volgen op overtreding van een voorschrift.

Art. 5:2 awb  bestuurlijke sancties
Bestuursdwang  Art. 5:21 Awb
Onder last (bevel) onder bestuursdwang wordt verstaan: de herstelsanctie, inhoudende:
- een last (bevel) tot geheel of gedeeltelijk herstel van de overtreding, en
- de bevoegdheid van het bestuursorgaan om de last door feitelijk handelen ten uitvoer
te leggen, indien de last niet of niet tijdig wordt uitgevoerd.

,Dwangsom  art. 5:31d Awb
Onder last onder dwangsom wordt verstaan: de herstelsanctie, inhoudende:
- een last (bevel) tot geheel of gedeeltelijk herstel van de overtreding, en
- de verplichting tot betaling van een geldsom indien de last niet of niet tijdig wordt
uitgevoerd.




Bestuurlijke boete  Art. 5:40 Awb
Onder bestuurlijke boete wordt verstaan: de bestraffende sanctie, inhoudende een
onvoorwaardelijke verplichting tot betaling van een geldsom.




Voor degenen die het niet eens zijn met een besluit staan twee wegen open om
“voorziening” te vragen (art. 1:5 lid 1 en 2 Awb):
- Bezwaarschrift
- Administratief beroep
Welke weg gevolgd moet worden volgt uit de wet.
Bezwaar of beroep

Van administratief beroep wordt gesproken wanneer men ageert tegen een besluit bij een
ander bestuursorgaan dan het orgaan dat het besluit genomen heeft (bezwaar is bij
hetzelfde bestuursorgaan).

In beroep gaan bij de administratieve rechter is wat men doet na het bezwaar, of
administratief beroep. Dat kan bij de 'gewone' bestuursrechter, administratieve kamer van de
rechtbank, of soms is een bijzondere bestuursrechter in eerste aanleg wettelijk
voorgeschreven (ABRvS, CBB, CRvB). Gewoonlijk zijn de ABRvS, het CBB en de CRvB
hoger beroepsrechters.

, Voorlopige voorziening  Art. 8:81 Awb
Indien tegen een besluit bij de bestuursrechter beroep is ingesteld dan wel, voorafgaand aan
een mogelijk beroep bij de bestuursrechter, bezwaar is gemaakt of administratief beroep is
ingesteld, kan de voorzieningenrechter van de bestuursrechter die bevoegd is of kan worden
in de hoofdzaak, op verzoek een voorlopige voorziening treffen indien onverwijlde spoed,
gelet op de betrokken belangen, dat vereist.
Dus twee eisen voor een voorlopige voorziening:
1. Spoedeisend belang

2. Bezwaar is gemaakt of administratief beroep is ingesteld (bodemprocedure)

Bijzondere beroepsprocedure
Alleen wanneer een bijzondere wet het voorschrijft is er een bijzondere beroepsprocedure.
Bijvoorbeeld bij een bestemmingsplan (= avv).
- Art. 8:3 Awb: geen beroep kan worden ingesteld tegen een
algemeen verbindend voorschrift (avv) of beleidsregel (bas).
- Art. 8:2 lid 2 Wro (bijzondere wet): De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van
State beslist binnen twaalf maanden na afloop van de beroepstermijn op een beroep
tegen: (a) een besluit omtrent vaststelling van een bestemmingsplan, een
inpassingsplan of een rijksbestemmingsplan.




Rechtmatigheidstoeting  rechters, mogen slechts de rechtmatigheid toetsen
Is het in overeenstemming met het geldende recht?
Doelmatigheidstoetsing  bestuursorganen, mogen de rechtmatigheid en doelmatigheid
toetsen
Is het beleidsmatig in orde?