Samenvatting Ontwikkelingspsychologie deel 1 H10| Psychologie | KU Leuven | 2025/26

H10: Fysieke en motorische ontwikkeling in
peuter- en kleutertijd
1: Fysieke groei en hersenontwikkeling
Fysieke groei
Groei tussen 2 en 6 jaar

In deze periode groeien kinderen rustig en geleidelijk (geen groeispurt zoals bij
baby’s of pubers).

Gemiddeld op 6 jaar:

 Lengte: ± 120 cm
 Gewicht: ± 20 kg



Hoe groeien botten?

Groeischijven

 In het skelet zitten groeischijven (stukken kraakbeen)
 Die veranderen geleidelijk van kraakbeen →
bot
 Dit proces heet ossificatie

Tussen 2 en 6 jaar:

 Ontstaan er nieuwe groeischijven op
verschillende plaatsen
 Botten worden langer en steviger



Botleeftijd

Dokters kunnen via een foto (bv. van de pols) zien:

 Hoeveel kraakbeen al bot geworden is
 Zo bepalen ze de botleeftijd = hoever een kind zit in zijn groei

Vergelijking:

 Botleeftijd = kalenderleeftijd → normale groei
 Botleeftijd > kalenderleeftijd → snelle groeier
 Botleeftijd < kalenderleeftijd → tragere groeier




1

, Verandering van lichaamsvorm

Kinderen gaan er anders uitzien:

 Worden slanker
 Krijgen langere armen en benen
 Hoofd wordt minder groot in verhouding

Ze gaan steeds meer lijken op mini-volwassenen



Individuele verschillen

Niet elk kind groeit hetzelfde:

Jongens vs meisjes

 Jongens: gemiddeld groter
 Meisjes: sneller rijp (lopen voor in ontwikkeling)

Omgeving

 Rijke landen → grotere kinderen
 Arme landen → kleinere kinderen

Gezinssituatie

 Goede voeding & zorg → betere groei
 Armoede → tragere groei



Spieren en kracht

Niet alleen botten groeien:

 Spieren worden groter
 Kinderen worden sterker
 Daarom kunnen ze beter lopen, springen, klimmen



Voeding

 Goede voeding is heel belangrijk
 Nodig: gevarieerd eten, weinig vet en zout, veel voedingsstoffen
 Opvallend: peuters en kleuters hebben minder eten nodig dan baby’s




2

, Tandenwissel (einde kleuterperiode)

 Melktanden vallen uit
 Blijvende tanden komen in de plaats

Beïnvloed door:

 Genetica (aanleg)
 Meisjes: vaak sneller
 Ondervoeding: vertraagd
 Overgewicht: versneld



Eetgedrag (typisch voor deze leeftijd)

 Peuters en kleuters kunnen moeilijk doen rond eten
 Kenmerken: kieskeurig, willen altijd hetzelfde eten, vaste rituelen (bv.
alleen uit een bepaalde beker)

Voedselneofobie

 Angst voor nieuw voedsel
 Kind wil niets nieuws proeven
 Kan zelfs boos of bang reageren

Belangrijk voor ouders

 Niet forceren
 Geen strijd maken van eten
 Rustig blijven

Hoe minder druk → hoe beter het meestal gaat
De meeste kinderen groeien hier vanzelf overheen



Samenvatting

Tussen 2 en 6 jaar groeien kinderen geleidelijk, worden ze slanker en sterker, en
ontwikkelen ze hun lichaam verder, terwijl voeding en omgeving een grote
invloed hebben.




3