Samenvatting Preventieve Mondzorg | Mondzorg | Arteveldehogeschool | 2025/26

Hoofdstuk 1: Gezondheid en preventie


Mondgezondheid, een maatschappelijk probleem

Onbehandelde cariës

 2,4 miljard mensen wereldwijd
 Gemiddeld 35% van de populatie
 Stabiel sinds 1990
 Geen grote dalingen in prevalentie sinds 1990



Prevalentie van ernstige parodontitis (>15 jaar)

 Ernstige parodontitis
 10,8% van de populatie wereldwijd of 743 miljoen mensen




Prevalentie= hoe vaak ziekte voorkomt, het aantal mensen met een bepaalde ziekte op een bepaald
moment

Incidentie= aantal nieuwe ziektegevallen

,Verband tussen mondgezondheid en algemene gezondheid

Mondgezondheid

 Impact op algemene gezondheid
 Impact op welzijn van mensen
 Economische impact

Aanpak: curatief (behandelen als ziekte al aanwezig is) eerder dan preventief (voorkomen)

Lucratief? (Winstgevend)



Curatieve cirkel doorbreken?

 Accurate diagnose
 Preventie – determinanten analyse (= oorzaken van de oorzaken)
o We willen verschuiving:
Biomedisch technische benadering
Bio-psycho-sociale benadering
o Van ziektegerichte zorg naar patiëntgerichte zorg
o Ziekte gericht  patiënt-gezondheid gericht
 Vroege detectie
 ‘just in time’ restauratie
 Minimaal invasieve procedures
 Preventie van secundair herval

,Het concept mondgezondheid

Inleiding begrip ‘gezondheid’

 Wat betekent het voor jou persoonlijk?
o Fysiek, mentaal, lichamelijk gezond
 Welke factoren kunnen onze algemene gezondheid beïnvloeden?
o Genetica, economische factoren, voeding, medicatie, leefstijl, …
 Wat zijn enkele uitdagingen waarmee mensen worden geconfronteerd bij het streven naar een
gezonder leven?
o Roken, gezonde voeding, …
 Wat begrijp je onder het begrip ‘mondgezondheid’?
o Afwezigheid van orale pathologieën, geen last bij eten of spreken (functioneren)



Goede gezondheid

= Is een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en maatschappelijk welbevinden en niet slechts
de afwezigheid van ziekte of andere lichamelijk gebrek



Het begrip ‘goede gezondheid’

 Eigenlijk is bijna niemand gezond volgends de gezondheidsdefinitie van de WHO
 Hoe realistisch is de definitie nog?
 Hoe houdbaar is de definitie nog?
 In de huidige definitie ontbreken de dynamiek en het vermogen om te adapteren
 ‘Health as the ability to adapt and to self-manage, in the face of social, physical and emotional
challenges.’
 Gezondheid is breder dan de afwezigheid van ziekte en klachten
 Elementen als veerkracht, zingeving en zelfmanagement staan steeds meer centraal



Positieve gezondheid

= Een breder concept dat gezondheid opentrekt van lichaamsfuncties en mentaal welbevinden naar
kwaliteit van leven, zingeving meedoen en dagelijks functioneren



Het begrip ‘positieve gezondheid’

 In het concept van positieve gezondheid staat de mens centraal, niet de ziekte
 Mensen voelen zich in hun kracht aangesproken en niet hun hun zwakte
 Misschien heeft iemand wel een diagnose van een ziekte, maar er is en heel groot gebeid waar
hij of zij wel gezond is
 Die gezondheid kan nog versterkt worden
 Positieve gezondheid bestaat uit 6 dimensies

, Vlaams Instituut Gezond Leven

 Formuleerde een visie op het concept (=definitie & spinnenwebmodel) positieve gezondheid.
 Op verschillende vlakkenstaat Gezond Leven achter het concept van positieve gezondheid.
 Maar ze hebben ook een aantal bedenkingen, waardoor ze zich niet volledig met het concept
vereenzelvigen.