Economie en rechtseconomie (macro) - samenvatting

Inhoudsopgave

H6: PRODUCTIE, INKOMENS EN BESTEDIGEN – DE MACRO-ECONOMISCHE
BENADERING...................................................................................... 2

INLEIDING..............................................................................................2
PRODUCTIE, TOEGVOEGDE WAARDE EN FACTORVERGOEDINGEN..............................2
SOORTEN FACTORVERGOEDINGEN.................................................................3
BRUTO- VERSUS NETTO-PRODUCT.................................................................3
WAARDE VAN DE PRODUCTIE......................................................................................... 4
FUNDAMENTELE GELIJKHEID TUSSEN PRODUCT, INKOMEN & BESTEDINGEN................4
MACRO-ECONOMISCHE IDENTITEITEN VOOR EEN GESLOTEN ECONOMIE ZONDER
OVERHEID..............................................................................................5
EENVOUDIGE ECONOMISCHE KRINGLOOP.........................................................5
BRUTO BINNELANDSE PRODUCT, NETTO NATIONAAL INKOMEN, BINNENLANDSE
BESTENDIGHEDEN & BESTEDING VAN HET BINNENLANDS PRODCUT.........................6
UITBREIDINGEN: BESTEDINGEN G DUS Y = C + IEP + G BIJ GESLOTEN ECONOMIE MET OVERHEID
............................................................................................................................... 7
UITBREIDINGEN: BESTEDINGEN BIJ OPEN ECONOMIE MET OVERHEID DUS Y = C + IEP + G + X –
Z............................................................................................................................. 7
DE NATIONALE REKENINGEN VAN BELGIË.........................................................8
WAARDERINGSPROBLEMEN.........................................................................9
BBP ALS WELVAARTSINDICATOR...................................................................................... 9
MULTIDIMENSIONELE METING....................................................................................... 10
UITSCHAKELING VAN DE PRIJSINVLOED.........................................................10
BRUTO BINNENLANDS PRODCUT (BBP): NOMINAAL VS REËEL...............................................11
BRUTO BINNENLANDS PRODUCT (BBP): NOMINALE INDEX...................................................12
BRUTO BINNENLANDS PRODCUT (BBP): REËLE INDEX........................................................12
DE IMPLICIETE PRIJSINDEX VAN HET BBP.......................................................16
VERGELIJKINGEN TUSSEN LANDEN (GROTE & KLEINE ECONOMIËN)........................16
BESLUIT..............................................................................................17


H7: ONGELIJKHEID EN HERVERDELING................................................ 17

INLEIDING............................................................................................17
HOE MEER MEN ONGELIJKHEID?..................................................................18
INKOMENSKWINTIELVERHOUDING.................................................................................. 18
VOORBEELD VAN LORENZ-CURVE.................................................................................. 19
TABEL 1................................................................................................................ 19
HUMAN DEVELOPMENT INDEX (H6)............................................................................... 20
INKOMENS- EN VERMOGENSONGELIJKHEID: ENKELE OPVALLENDE TRENDS...............20
OORZAKEN VAN ONGELIJKHEID...................................................................20
BELEIDSMAATREGELEN DIE DE ONGELIJKHEID VERMINDEREN................................21
GAAT MINDER ONGELIJKHEID SAMEN MET HOGE WELVAART?...............................22
CONCLUSIES.........................................................................................22

,H8: WERKLOOSHIED, INFLATIE........................................................... 22

WERKLOOSHEID.....................................................................................23
WERKLOOSHEID EN INACTIVITEIT................................................................................... 24
INFLATIE.............................................................................................26
INFLATIE EN INFLATIEMAATSTAVEN................................................................................ 26


H6: PRODUCTIE, INKOMENS EN BESTEDIGEN – DE MACRO-
ECONOMISCHE BENADERING

INLEIDING

- Cijfermateriaal voor macro-economische analyse: “nationale rekeningen”
, “nationale boekhouding”
o Registreert de transacties tussen de economische agenten
o Cruciaal concept bruto binnenlands product (bbp)
o Boekhoudkundige gelijkheid: nationaal product (waarde van de productie)=
nationaal inkomen (gecreëerde inkomens)= bestedingen van het nationaal
product

PRODUCTIE, TOEGVOEGDE WAARDE EN FACTORVERGOEDINGEN

- Eenvoudig voorbeeld: productie van schoenen
o Verschillende productiefasen :
 Bewerken huiden (huidenhandel)
 Leder van maken (leerlooierijen)
 Verwerken tot schoenen (schoenfabriek)
 Schoenen aan consumenten verkopen
(schoenwinkel)

= finaal goed

 Bewerken huiden (huidenhandel)
 Leder van maken (leerlooierijen)
 Verwerken tot schoenen (schoenfabriek)
 Aan consumenten verkopen
(schoenwinkel)
 Waarde finaal goed



o Intermediair goederen
= goederen die nog gaan overgaan in volgende productie fase
 Goed of dienst dat verder als input gebruikt wordt
 Wordt geproduceerd maar je kan het niet kopen, het moet nog
opgaan in een ander goed
o Finaal goed
 Zal niet meer opgaan in het volgende productieproces
 Goed of dienst dat in een bepaalde periode wordt voortgebracht en
niet verder opgegaan is in een volgende fase van het
productieproces

,  Waarde finaal goed = ∑ toegevoegde waarde (som van de
toegevoegde waarde)

Voorbeeld zonder vooraden
Factorvergoedingen = vergoedingen
voor de gebruikte productie factoren
(katitaal,arbeid)
- Arbeiders moeten loon kriigt
Fase 1: €10 = factorvergoedingen =
waarde die worden gecreëerd
Fase 2: €5 = toegevoegde waarde,
totale waarde = €15
- Facto waarden = €5  want er
werd voor €5 aan waarden
gecreëerd
…
€40 = totale waarden – Intermediair

SOORTEN FACTORVERGOEDINGEN

- Vergoedingen voor de inputs die worden gebruikt (arbeid: loon, kapitaal: interest
= machines of gebouwen verkopen, pachtsom: vergoeding voor de grond)
- Uitsplitsing van de verschillende soorten factorvergoedingen:
o Eigenlijke factorvergoedingen F1 (loonsom, pachtsom, intrestsom)
o Winst π
= ook vergoeding voor input die geleverd is
 Voor het risico/ creatief idee dat je had om dit te produceren
- Komen uiteindelijk allemaal bij de gezinnen terecht als inkomen (Y).
- We krijgen daarom:
o W = A - M = F = F1 + π = Y
 De totale waarde van de productie = totale waarde van de
goederen – het intermediair verbruik = de som van alle
factorvergoedingen wat gelijk is aan de eigenlijke productiefactoren
+ de winst = de inkomens die bij de gezinnen terechtkomen

BRUTO- VERSUS NETTO-PRODUCT

- Slijtage van duurzame kapitaalgoederen
= Afschrijvingen of Depreciatie (D) of vervangingsinvesteringen
= oude of versleten kaitaal goederen die vervangen moeten worden
 Bv: transportbedrijf met 5 vrachtwagens, je wil er 2 nieuwe kopen en je
vervangt 3 vrachtwagens: qua uitbreiding mag je enkel die twee nieuwe
rekenen, de andere 3 zijn louter vervanging
 Met hoeveel is de economie gestegen? Enkel die 2 vrachtwagens
- Bruto nationaal product
o Depreciatie wordt meegerekend
o Bruto grootheden is dat men geen rekening houdt met de slijtage van onze
goederen en bij netto houden we hier wel rekening mee
o Men heeft geen rekening gehouden met depreciatie
 In vb dus de 5 vrachtwagens en na een paar jaar zijn 3 vd 5
versleten -> als je dan wilt uitbreiden zul je er 8 moeten aankopen
(3 omda ze versleten zijn en 5 toename vd productie)