EMB5: stamcellen
ONTWIKKELING VAN HET HART
1. Basisplan van de mesodermale laag
Na migratie door de primitiefstreep: mesodermale cellen verspreiden zich tussen ectoderm en endoderm en
vormen verschillende structuren
• Paraxiaal mesoderm = dicht bij de neurale buis → vormt somieten
• Intermediair mesoderm → ontwikkelt zich tot het urogenitaal stelsel
• Laterale plaat mesoderm = aan buitenkant → splits in 2 lagen:
- Somatisch mesoderm tegen het ectoderm
- Splanchnisch mesoderm tegen het endoderm
Vorming coeloomholte:
• Tijdens de laterla kromming = kleine coeloomvesicles ontstaan → smelten samen tot de coeloomholte
• In het begin = intra-embryonaal coeloom is nog continu met het extraembryonaal coeloom
• Aan het einde van de kromming = beide holten worden onafhankelijk van elkaar
Ontwikkeling van cardiovasculaire systeem
• Aan weerszijden van de chorda dorsalis → ontstaan twee dorsale aortae
• Tijdens de laterale kromming = versmelten tot één dorsale aorta
• De dorsale aorta = omgeven door de mesoneros → een vroege nierstructuur
, 2. Vorming van de hart en grote bloedvaten
Week 3 – begin hartontwikkeling:
Diffusie is niet meer voldoende om het groeiende embryo van zuurstof en
voedingsstoffen te voorzien
➔ het cardiovasculaire systeem begint zich te ontwikkelen
• Het hart → gevormd in de cardiogene regio van het embryo
• Eerste stap = Migratie van cardiogene cellen door de primitiefstreep in een
specifieke volgorde:
- Cellen dicht bij de primitiefstreep → uitstroom
- Cellen in het midden → ventrikels
- Cellen meest posterior → atria
Cardiale cellen en splanchinisch mesoderm:
Nadat de cellen de primitiefstreep hebben verlaten
• Associëren zich met endodermale cellen
• Vormen splanchnisch mesoderm
leidt tot de vorming van hoefijzervormig cardiogeen mesoderm
ook wel de cardiale crest genoemd
Vorming van het hart (18-22 dagen oud):
• door laterale en ventrale kromming embryo → hart draait 180°
• Mesoderm = splitst in splanchnisch en somatisch mesoderm
• Cardiogene plaat = vormt zich rostraal (dichter bij het hoofd) van het
oropharyngeale membraan
• Pericardiale holte ontstaat
- hoofdlaag van het splanchnisch mesoderm wordt dikker
- leidt tot het myocardiaal primordium.