Klinisch redeneren
1. Het ziekenhuis en wettelijk kader
De patiënt
Waar kan deze heen voor hulp (schalen volgens echelons)
o Via huisarts doorverwijzen naar specialist of specialistische dienst
o Vaststellen van een differentiaal diagnose
Differentiaal diagnose: het proces om een onderscheid te maken tussen twee of meer aandoeningen
die gedeelde gelijkaardige tekens of symptomen heeft.
o Proces structureren bij een aanvraag medische beeldvorming
Vraagstelling
Medische problematiek zorgen voor vragen!
o Vraagstelling van groot belang
Interpretatie naar keuze onderzoek of therapie
Begin van de casuïstiek
Aanbieden van gegevens of eerdere vaststellingen
o Correct beantwoorden
Overleg tussen Technoloog en Radioloog
Technoloog vaak eerste contact – anamnese
Bijsturen voorstel onderzoek
De voorwaarden van een aanvraag
• Vastgelegd door de wet, aanvraag medische beeldvorming terug te vinden als bijlage 82 bij
de Verordening
• Betreft voorschrijven van onderzoeken medische beeldvorming uit artikel 17 en 17bis van de
nomenclatuur de geneeskunde verstrekkingen
• Slechts één aanvraag per diagnostische vraagstelling
Wat moet er nu op staan?
vastgelegd door nieuwe nomenclatuurregels
Diagnostische vraagstelling
Klinische inlichtingen è verduidelijking klinische context
Voorstel van onderzoek
Andere inlichtingen: zwangerschap, allergieën, diabetes, nierinsufficiëntie, implantaten
Eerder relevante onderzoeken vermelden, in mate van gekendheid
Stempel met naam, voornaam, adres, RIZIV-nummer en handtekening
Telefoonnummer aanvragende arts altijd handig
1
, Efficiëntie en veiligheid – vermelding van vorige onderzoeken
o Info aanbrengen van onderzoeken tot beter inschatten van de klinische context
o Vermijden van ‘herhalingsonderzoeken’
o Zo rationeel mogelijk voorschrijven van onderzoeken
o Vermijden van overbodige blootstelling aan ioniserende straling, aandacht voor
‘gevoelige groepen’
Groepen die kans hebben op inductie van kanker
Wanneer is een onderzoek gejustificeerd?
RIZIV (Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering)
• Geïndiceerd: Hiermee worden het onderzoek of de onderzoeken aangeduid die naar
verwachting het zinvolst zijn voor de klinische diagnose en het te volgen beleid.
• Gespecialiseerd onderzoek. Het betreft hier complexe of dure onderzoeken die
doorgaans alleen verricht zullen worden als de resultaten van het beeldvormend
onderzoek onontbeerlijk zijn voor de keuze van het therapeutisch beleid.
• In eerste instantie niet geïndiceerd. Dit omvat situaties waarbij de ervaring heeft
geleerd dat het klinische probleem doorgaans vanzelf verdwijnt; in dat geval bevelen
wij aan om het onderzoek drie à zes weken uit te stellen en het alleen te verrichten
als de symptomen dan nog steeds bestaan. Een voorbeeld hiervan is pijn in de
schouder.
• Als routine niet geïndiceerd. Het onderzoek in kwestie wordt niet aanbevolen in de
beschreven klinische context. De aanbevelingen, alhoewel "evidence based", zijn niet
absoluut. Bijgevolg kan dit onderzoek uitgevoerd worden als de arts hiervoor
overtuigende argumenten heeft.
• Niet geïndiceerd. Er zijn geen redelijke argumenten of het is zelfs tegenaangewezen
om dit onderzoek uit te voeren. (bij voorbeeld IVU voor hypertensie). Bestraling van
het ongeboren kind moet zoveel mogelijk worden voorkomen. Soms is de vrouw er
zich niet van bewust dat ze zwanger is. Het is de verantwoordelijkheid van de arts
dergelijke patiënten te onderkennen.
Kracht van bewijsmateriaal
o [A] gerandomiseerde gecontroleerde onderzoeken, meta-analyses, systematische
reviews; of
o [B] gedegen experimentele of observationele studies; of
o [C] ander bewijsmateriaal waarbij het advies gebaseerd is op de opvatting van
deskundigen en door gezaghebbende autoriteiten wordt onderschreven.
iGuide
2
1. Het ziekenhuis en wettelijk kader
De patiënt
Waar kan deze heen voor hulp (schalen volgens echelons)
o Via huisarts doorverwijzen naar specialist of specialistische dienst
o Vaststellen van een differentiaal diagnose
Differentiaal diagnose: het proces om een onderscheid te maken tussen twee of meer aandoeningen
die gedeelde gelijkaardige tekens of symptomen heeft.
o Proces structureren bij een aanvraag medische beeldvorming
Vraagstelling
Medische problematiek zorgen voor vragen!
o Vraagstelling van groot belang
Interpretatie naar keuze onderzoek of therapie
Begin van de casuïstiek
Aanbieden van gegevens of eerdere vaststellingen
o Correct beantwoorden
Overleg tussen Technoloog en Radioloog
Technoloog vaak eerste contact – anamnese
Bijsturen voorstel onderzoek
De voorwaarden van een aanvraag
• Vastgelegd door de wet, aanvraag medische beeldvorming terug te vinden als bijlage 82 bij
de Verordening
• Betreft voorschrijven van onderzoeken medische beeldvorming uit artikel 17 en 17bis van de
nomenclatuur de geneeskunde verstrekkingen
• Slechts één aanvraag per diagnostische vraagstelling
Wat moet er nu op staan?
vastgelegd door nieuwe nomenclatuurregels
Diagnostische vraagstelling
Klinische inlichtingen è verduidelijking klinische context
Voorstel van onderzoek
Andere inlichtingen: zwangerschap, allergieën, diabetes, nierinsufficiëntie, implantaten
Eerder relevante onderzoeken vermelden, in mate van gekendheid
Stempel met naam, voornaam, adres, RIZIV-nummer en handtekening
Telefoonnummer aanvragende arts altijd handig
1
, Efficiëntie en veiligheid – vermelding van vorige onderzoeken
o Info aanbrengen van onderzoeken tot beter inschatten van de klinische context
o Vermijden van ‘herhalingsonderzoeken’
o Zo rationeel mogelijk voorschrijven van onderzoeken
o Vermijden van overbodige blootstelling aan ioniserende straling, aandacht voor
‘gevoelige groepen’
Groepen die kans hebben op inductie van kanker
Wanneer is een onderzoek gejustificeerd?
RIZIV (Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering)
• Geïndiceerd: Hiermee worden het onderzoek of de onderzoeken aangeduid die naar
verwachting het zinvolst zijn voor de klinische diagnose en het te volgen beleid.
• Gespecialiseerd onderzoek. Het betreft hier complexe of dure onderzoeken die
doorgaans alleen verricht zullen worden als de resultaten van het beeldvormend
onderzoek onontbeerlijk zijn voor de keuze van het therapeutisch beleid.
• In eerste instantie niet geïndiceerd. Dit omvat situaties waarbij de ervaring heeft
geleerd dat het klinische probleem doorgaans vanzelf verdwijnt; in dat geval bevelen
wij aan om het onderzoek drie à zes weken uit te stellen en het alleen te verrichten
als de symptomen dan nog steeds bestaan. Een voorbeeld hiervan is pijn in de
schouder.
• Als routine niet geïndiceerd. Het onderzoek in kwestie wordt niet aanbevolen in de
beschreven klinische context. De aanbevelingen, alhoewel "evidence based", zijn niet
absoluut. Bijgevolg kan dit onderzoek uitgevoerd worden als de arts hiervoor
overtuigende argumenten heeft.
• Niet geïndiceerd. Er zijn geen redelijke argumenten of het is zelfs tegenaangewezen
om dit onderzoek uit te voeren. (bij voorbeeld IVU voor hypertensie). Bestraling van
het ongeboren kind moet zoveel mogelijk worden voorkomen. Soms is de vrouw er
zich niet van bewust dat ze zwanger is. Het is de verantwoordelijkheid van de arts
dergelijke patiënten te onderkennen.
Kracht van bewijsmateriaal
o [A] gerandomiseerde gecontroleerde onderzoeken, meta-analyses, systematische
reviews; of
o [B] gedegen experimentele of observationele studies; of
o [C] ander bewijsmateriaal waarbij het advies gebaseerd is op de opvatting van
deskundigen en door gezaghebbende autoriteiten wordt onderschreven.
iGuide
2
