VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
HOORCOLLEGE 1
WIE IK BEN
Dagelijkse gebeurtenissen
- Je hebt hier een keuze in
- Ze kunnen een mate van stress met zich meebrengen maar zijn niet
levensbedreigend
Meevallende en tegenvallende gebeurtenis
- Dit valt iets meer op dan dagelijkse gebeurtenissen
- Doen ons even stilstaan om daar gepast op te reageren
Levensomstandigheden
- Kan je op een continuüm plaatsen van de minst naar meest ingrijpend
- Zijn niet eenmalig! Zit op een continuüm
Life events
- Grotere gebeurtenissen
Traumatische ervaringen
- Not what happens to you, but what happens inside of you
- Houd nog lang na het incident aan en kan op elk moment getriggerd worden
- Per definitie ondraaglijk en onaanvaardbaar is
Life events = ingrijpende gebeurtenissen die zich in de loop van iemands leven kunnen
voordoen, en die als uitzonderlijk of betekenisvol kunnen worden ervaren. Ze hebben het
potentieel om gestabiliseerd te zijn en kunnen diepgaande invloed uitoefenen op het
functioneren en welzijn van een persoon.
LIFE EVENTS IN KAART BRENGEN
Onderzoek over life events
- Op één levensdomein (bv. De impact van pesten)
- Brede set van life events (voorspeller van psychische kwetsbaarheden)
Verschillende tools/assessment
- SRRS
o Hoe meer stresserend de gebeurtenis is hoe hoger de scoren
o In de jaren 60 door Thomas Hobbes en Richard Gray
o Mensen duiden aan wat ze het laatste jaar hebben tegengekomen.
o Bij een score van <150 dan is er weinig kans op stress gerelateerde
gezondheidsproblemen. Score tussen 150-300 heb je 50% kans op stress
gerelateerde gezondheidsproblemen. Boven de 300 zo’n 80% kans op
stress gerelateerde gezondheidsproblemen.
- USQ (undergraduate stress questionaire)
o Ontworpen 1999, licht aangepast in 2019
o Men deed eerst onderzoek naar studenten
1
, VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
o Bevat 82 items, aanduiden welke terugkwamen afgelopen 14 dagen
o Hoe hoger de score, hoe meer kans op stress gerelateerde
gezondheidsproblemen
- LEC-5
o Oorspronkelijk een Engelse assessment, ontwikkeld door personeel van
transfers in de VS
o 16 mogelijke traumatische life events, daarnaast nog een open vraag
waarvan men zelf kan invullen van ‘dit is ook iets dat mij overkomen is’
o Eerder een informatieverzamelingstool, minder een scoringstool
o Kijken of mensen voldoen aan de DSM vijf criteria van posttraumatische
stress
BENADERING VAN LIFE EVENTS
Bio psychosociale benadering
- Ontstaan in 1977, werd oorspronkelijk ontwikkeld om ziektes te bestuderen en
menselijk functioneren werd vanuit een biologisch standpunt bekeken.
- Psychologisch welbevinden en veerkracht hebben een beschermende rol in de
dynamiek tussen gezondheid en ziekte.
- Voorbeeld: opname 23:00
Levensloop benadering
- Hoe je omgaat met een life event hangt mede af van het moment waarop het zich
voordoet.
- Opeenstapeling van life events en de opvolging daarin speelt een cruciale rol. Een
ingrijpende gebeurtenis kan zwaarder wegen als die volgt op een periode van
meerdere veranderingen of van stressvolle situaties.
- Voorbeeld: opname 25:30
Existentiële benadering
- Periode van innerlijk conflict waarin een persoon gevoelens van onmacht en
radeloosheid ervaart door geconfronteerd te worden met die existentiële thema’s
of vragen.
- Komt uit het onderzoek van Michael Stringer en Frank Martina die stellen dat
betekenis geven gaat over richting geven in het leven. Zij stellen een doel dat
richting moet geven in uw leven.
- We hebben ze alle drie nodig om betekenis te ervaren.
o Doel: doelen die je motiveren om in actie te komen.
o Coherentie: ervaar je levensverhaal als samenhangend, niet als chaotisch
maar als een reeks gestructureerde, opeenvolgende gebeurtenissen die
met elkaar verbonden zijn.
o Waarde: geloven dat je leven ertoe doet in het grotere plaatje van de
wereld.
Maatschappelijke benadering
- Wijze waarop jij kijkt naar de wereld en dus ook naar de life events is meegesleurd
door de maatschappelijke context.
- Bestaat uit verschillende systemen: microsysteem, exosysteem, macrosysteem
- Maatschappelijke/culturele context waarin iemand zich bevindt, heeft wel een
invloed op hoe life events op individueel niveau worden ervaren.
2
, VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
- De omgeving beïnvloed mee het individu hoe omgaan met life events
IMPACT VAN LIFE EVENTS
Geheel van vroegere ervaringen bepaalt de impact die een life events op heeft.
Ervaring is eigenlijk wat we op doen wanneer we fouten maken.
Niet alleen levensgeschiedenis, maar ook persoonseigenschappen bepalen mee hoe men
met life events omgaat. Bv. Ben je eerder perfectionistisch/ je gezondheid/ heb je ADHD/
…
STRESS
Stressor: wordt mee beïnvloed door verandering, beheersbaarheid, voorspelbaarheid,
ambiguïteit. Hoe groter elk kenmerk, hoe stressvoller de stressoren.
Stresssysteem: autonoom zenuwstelsel en HPA-as
Stressrespons: is een geheel van gedachten, gevoelens en het gedrag
Stress: ??
Cognitieve kijk op stress
Wat bepaalt mee hoe we omgaan met stress:
- Verbale programmering: iedereen gaat opgroeien met uitspraken en overtuigingen
die vaak worden herhaald, dat geldt ook zo met overtuigingen over stress. Die
overtuigingen vormen onze individuele kijk op stress en hoe we stress gaan
beleven. Door uitspraken die we zelf doen of die anderen doen, gaan we kijken
hoe dat we zelf gaan stress beleven.
- Modeleren: we leren van de mensen rondom ons, wat we wel of niet zouden
kunnen doen. als je telkens in een omgeving hebt geleefd waar iedereen zeer
3
, VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
stressvol reageert op bepaalde situaties, is de kans groot dat je dat ook gaat
overnemen.
- Specifieke ervaringen: had je reeds al een paniekaanval dan ga je meer op je
hoede zijn voor stress.
POLYVAGAAL THEORIE
= gaat over hoe mensen met stress omgaan en hoe hun lichaam reageert en linken legt
met fysiek aspecten.
Vertrekt vanuit 3 principes
- Hiërarchie
- Neuroceptie
- Coregulatie
Hiërarchie
Ventraal vagaal -> veilig
- Kalm, connecties doen met andere mensen waardoor het vastzitten in je
gedachten een stuk minder gaat zijn, gegrond, in het hier en nu bezig zijn
Sympatisch -> angst/paniek
- Angstig, geïrriteerd, FF modus, cognitief vastzitten in gedachten
Dorsaal vagaal -> wanhoop, dissociatie
- Uit contact
- Dissociatie
- Freeze en fawn modus
- onveilig
Neuroceptie
= onbewuste proces in ons brein dat continu de omgeving scant en continu de omgeving
van ons lijf scannen op gevaar en veiligheid. Dit heeft een invloed op welke fases van de
hiërarchie in actie gaan treden.
Co-regulatie
= de andere gebruiken om jezelf te kalmeren.
Bv. Bij een examen heb je medestudenten nodig waartegen je kan praten over dat je
stress hebt.
WINDOW OF TOLERANCE
Verschillende lagen
4
HOORCOLLEGE 1
WIE IK BEN
Dagelijkse gebeurtenissen
- Je hebt hier een keuze in
- Ze kunnen een mate van stress met zich meebrengen maar zijn niet
levensbedreigend
Meevallende en tegenvallende gebeurtenis
- Dit valt iets meer op dan dagelijkse gebeurtenissen
- Doen ons even stilstaan om daar gepast op te reageren
Levensomstandigheden
- Kan je op een continuüm plaatsen van de minst naar meest ingrijpend
- Zijn niet eenmalig! Zit op een continuüm
Life events
- Grotere gebeurtenissen
Traumatische ervaringen
- Not what happens to you, but what happens inside of you
- Houd nog lang na het incident aan en kan op elk moment getriggerd worden
- Per definitie ondraaglijk en onaanvaardbaar is
Life events = ingrijpende gebeurtenissen die zich in de loop van iemands leven kunnen
voordoen, en die als uitzonderlijk of betekenisvol kunnen worden ervaren. Ze hebben het
potentieel om gestabiliseerd te zijn en kunnen diepgaande invloed uitoefenen op het
functioneren en welzijn van een persoon.
LIFE EVENTS IN KAART BRENGEN
Onderzoek over life events
- Op één levensdomein (bv. De impact van pesten)
- Brede set van life events (voorspeller van psychische kwetsbaarheden)
Verschillende tools/assessment
- SRRS
o Hoe meer stresserend de gebeurtenis is hoe hoger de scoren
o In de jaren 60 door Thomas Hobbes en Richard Gray
o Mensen duiden aan wat ze het laatste jaar hebben tegengekomen.
o Bij een score van <150 dan is er weinig kans op stress gerelateerde
gezondheidsproblemen. Score tussen 150-300 heb je 50% kans op stress
gerelateerde gezondheidsproblemen. Boven de 300 zo’n 80% kans op
stress gerelateerde gezondheidsproblemen.
- USQ (undergraduate stress questionaire)
o Ontworpen 1999, licht aangepast in 2019
o Men deed eerst onderzoek naar studenten
1
, VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
o Bevat 82 items, aanduiden welke terugkwamen afgelopen 14 dagen
o Hoe hoger de score, hoe meer kans op stress gerelateerde
gezondheidsproblemen
- LEC-5
o Oorspronkelijk een Engelse assessment, ontwikkeld door personeel van
transfers in de VS
o 16 mogelijke traumatische life events, daarnaast nog een open vraag
waarvan men zelf kan invullen van ‘dit is ook iets dat mij overkomen is’
o Eerder een informatieverzamelingstool, minder een scoringstool
o Kijken of mensen voldoen aan de DSM vijf criteria van posttraumatische
stress
BENADERING VAN LIFE EVENTS
Bio psychosociale benadering
- Ontstaan in 1977, werd oorspronkelijk ontwikkeld om ziektes te bestuderen en
menselijk functioneren werd vanuit een biologisch standpunt bekeken.
- Psychologisch welbevinden en veerkracht hebben een beschermende rol in de
dynamiek tussen gezondheid en ziekte.
- Voorbeeld: opname 23:00
Levensloop benadering
- Hoe je omgaat met een life event hangt mede af van het moment waarop het zich
voordoet.
- Opeenstapeling van life events en de opvolging daarin speelt een cruciale rol. Een
ingrijpende gebeurtenis kan zwaarder wegen als die volgt op een periode van
meerdere veranderingen of van stressvolle situaties.
- Voorbeeld: opname 25:30
Existentiële benadering
- Periode van innerlijk conflict waarin een persoon gevoelens van onmacht en
radeloosheid ervaart door geconfronteerd te worden met die existentiële thema’s
of vragen.
- Komt uit het onderzoek van Michael Stringer en Frank Martina die stellen dat
betekenis geven gaat over richting geven in het leven. Zij stellen een doel dat
richting moet geven in uw leven.
- We hebben ze alle drie nodig om betekenis te ervaren.
o Doel: doelen die je motiveren om in actie te komen.
o Coherentie: ervaar je levensverhaal als samenhangend, niet als chaotisch
maar als een reeks gestructureerde, opeenvolgende gebeurtenissen die
met elkaar verbonden zijn.
o Waarde: geloven dat je leven ertoe doet in het grotere plaatje van de
wereld.
Maatschappelijke benadering
- Wijze waarop jij kijkt naar de wereld en dus ook naar de life events is meegesleurd
door de maatschappelijke context.
- Bestaat uit verschillende systemen: microsysteem, exosysteem, macrosysteem
- Maatschappelijke/culturele context waarin iemand zich bevindt, heeft wel een
invloed op hoe life events op individueel niveau worden ervaren.
2
, VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
- De omgeving beïnvloed mee het individu hoe omgaan met life events
IMPACT VAN LIFE EVENTS
Geheel van vroegere ervaringen bepaalt de impact die een life events op heeft.
Ervaring is eigenlijk wat we op doen wanneer we fouten maken.
Niet alleen levensgeschiedenis, maar ook persoonseigenschappen bepalen mee hoe men
met life events omgaat. Bv. Ben je eerder perfectionistisch/ je gezondheid/ heb je ADHD/
…
STRESS
Stressor: wordt mee beïnvloed door verandering, beheersbaarheid, voorspelbaarheid,
ambiguïteit. Hoe groter elk kenmerk, hoe stressvoller de stressoren.
Stresssysteem: autonoom zenuwstelsel en HPA-as
Stressrespons: is een geheel van gedachten, gevoelens en het gedrag
Stress: ??
Cognitieve kijk op stress
Wat bepaalt mee hoe we omgaan met stress:
- Verbale programmering: iedereen gaat opgroeien met uitspraken en overtuigingen
die vaak worden herhaald, dat geldt ook zo met overtuigingen over stress. Die
overtuigingen vormen onze individuele kijk op stress en hoe we stress gaan
beleven. Door uitspraken die we zelf doen of die anderen doen, gaan we kijken
hoe dat we zelf gaan stress beleven.
- Modeleren: we leren van de mensen rondom ons, wat we wel of niet zouden
kunnen doen. als je telkens in een omgeving hebt geleefd waar iedereen zeer
3
, VOLLEDIGE SAMENVATTING LIFE EVENTS
stressvol reageert op bepaalde situaties, is de kans groot dat je dat ook gaat
overnemen.
- Specifieke ervaringen: had je reeds al een paniekaanval dan ga je meer op je
hoede zijn voor stress.
POLYVAGAAL THEORIE
= gaat over hoe mensen met stress omgaan en hoe hun lichaam reageert en linken legt
met fysiek aspecten.
Vertrekt vanuit 3 principes
- Hiërarchie
- Neuroceptie
- Coregulatie
Hiërarchie
Ventraal vagaal -> veilig
- Kalm, connecties doen met andere mensen waardoor het vastzitten in je
gedachten een stuk minder gaat zijn, gegrond, in het hier en nu bezig zijn
Sympatisch -> angst/paniek
- Angstig, geïrriteerd, FF modus, cognitief vastzitten in gedachten
Dorsaal vagaal -> wanhoop, dissociatie
- Uit contact
- Dissociatie
- Freeze en fawn modus
- onveilig
Neuroceptie
= onbewuste proces in ons brein dat continu de omgeving scant en continu de omgeving
van ons lijf scannen op gevaar en veiligheid. Dit heeft een invloed op welke fases van de
hiërarchie in actie gaan treden.
Co-regulatie
= de andere gebruiken om jezelf te kalmeren.
Bv. Bij een examen heb je medestudenten nodig waartegen je kan praten over dat je
stress hebt.
WINDOW OF TOLERANCE
Verschillende lagen
4
