Fysiologie Beendenrenstelsel
hermodellering en homeostase in het beenderstelsel
Het lichaam vernieuwt jaarlijks twintig procent van de botten bij jongvolwassenen. Niet elk bot is
hierbij betrokken. Het spongieuze beenweefsel in de kop van de femur wordt bijvoorbeeld 2 - 3 keer
per jaar vervangen, terwijl het compacte beenweefsel langs de schacht grotendeels onveranderd
blijft.
De rol van remodellering bij de stevigheid
Wat niet wordt gebruikt, gaat verloren. De belasting waaraan botten tijdens lichaamsbeweging
blootstaan, is noodzakelijk om de botsterkte en botmassa te handhaven. Zelfs na een korte periode
van inactiviteit treden degeneratieve veranderingen op. Na enkele weken heeft een been in het gips
een derde van zijn botmassa verloren. Zodra de beenderen weer normaal worden belast, herstellen
ze zich echter weer even snel. bewegen is dus de belangrijke hoeksteen in de preventie van
osteoporose (botontkalking)!
Het skelet en calciumopslag
De beenderen van het skelet zijn belangrijke mineralenreservoirs, vooral voor calcium: ze
bevatten 99% van het calcium in het lichaam (dit komt overeen met 2kg).
Hormonen reguleren de opslag en afgifte van calciumconcentratie in lichaamsvloeistoffen:
o PTH (parathyroïdhormoon)
o Calcitonine
o Calcitriol
Doordat het skelet fungeert als een groot reservoir van calcium, speelt het ook een grote rol
bij de regulatie van calciumionen in lichaamsvloeistoffen. Dit heeft bijgevolg een grote
invloed op de vorm en de sterkte van beenderen van het skelet:
o Grote afgifte calciumionen => zwakke beenderen
o Grote opname calciumzouten => dichtere en sterkere beenderen
Osteopenie
Onvoldoende verbening wordt osteopenie genoemd. Het is normaal dat de beenderen tijdens het
ouder worden dunner en relatief zwakker worden. Alle oudere personen krijgen lichte osteopenie.
wanneer/bij wie vindt het plaats?
De afname van de botmasse begint tussen het dertigste en veertigste levensjaar. Op dat moment
neemt de activiteit van de osteoblasten af, terwijl de activiteit van de osteoclasten blijft doorgaan.
Vrouwen: elke tien jaar een verlies van +/- 8 procent van de botmassa
Mannen: elke tien jaar een verlies van +/- 3 procent van de botmassa
De reden dat vrouwen meer te maken hebben met osteoporose heeft te maken met de afname van
circulerend oestrogeen (zie klinische aantekening hieronder).
Wat wordt aangetast
hermodellering en homeostase in het beenderstelsel
Het lichaam vernieuwt jaarlijks twintig procent van de botten bij jongvolwassenen. Niet elk bot is
hierbij betrokken. Het spongieuze beenweefsel in de kop van de femur wordt bijvoorbeeld 2 - 3 keer
per jaar vervangen, terwijl het compacte beenweefsel langs de schacht grotendeels onveranderd
blijft.
De rol van remodellering bij de stevigheid
Wat niet wordt gebruikt, gaat verloren. De belasting waaraan botten tijdens lichaamsbeweging
blootstaan, is noodzakelijk om de botsterkte en botmassa te handhaven. Zelfs na een korte periode
van inactiviteit treden degeneratieve veranderingen op. Na enkele weken heeft een been in het gips
een derde van zijn botmassa verloren. Zodra de beenderen weer normaal worden belast, herstellen
ze zich echter weer even snel. bewegen is dus de belangrijke hoeksteen in de preventie van
osteoporose (botontkalking)!
Het skelet en calciumopslag
De beenderen van het skelet zijn belangrijke mineralenreservoirs, vooral voor calcium: ze
bevatten 99% van het calcium in het lichaam (dit komt overeen met 2kg).
Hormonen reguleren de opslag en afgifte van calciumconcentratie in lichaamsvloeistoffen:
o PTH (parathyroïdhormoon)
o Calcitonine
o Calcitriol
Doordat het skelet fungeert als een groot reservoir van calcium, speelt het ook een grote rol
bij de regulatie van calciumionen in lichaamsvloeistoffen. Dit heeft bijgevolg een grote
invloed op de vorm en de sterkte van beenderen van het skelet:
o Grote afgifte calciumionen => zwakke beenderen
o Grote opname calciumzouten => dichtere en sterkere beenderen
Osteopenie
Onvoldoende verbening wordt osteopenie genoemd. Het is normaal dat de beenderen tijdens het
ouder worden dunner en relatief zwakker worden. Alle oudere personen krijgen lichte osteopenie.
wanneer/bij wie vindt het plaats?
De afname van de botmasse begint tussen het dertigste en veertigste levensjaar. Op dat moment
neemt de activiteit van de osteoblasten af, terwijl de activiteit van de osteoclasten blijft doorgaan.
Vrouwen: elke tien jaar een verlies van +/- 8 procent van de botmassa
Mannen: elke tien jaar een verlies van +/- 3 procent van de botmassa
De reden dat vrouwen meer te maken hebben met osteoporose heeft te maken met de afname van
circulerend oestrogeen (zie klinische aantekening hieronder).
Wat wordt aangetast
