PRAKTIJKVELDEN VD
PSYCHOLOOG
HOOFDSTUK 7 – SPORTPSYCHOLOGIE
Inleiding
Het fundament: een gespecialiseerde wetenschap
Bestudeert meer dan de atleet alleen, het bestudeert alle actoren
binnen de sportcontext, over het volledige spectrum van de sport
(trainer, ouders, publiek)
Waarom algemene theorieën tekortschieten
Normaal: doelen stellen (good setting)
Topsport: de atleet is al maximaal intrinsiek gemotiveerd om te presteren
heeft hier een fundamenteel andere dynamiek en functie.
De zusterdiscipline: exercise psychology
Sportpsychologie = focus op prestatie, competitie, grenzen verleggen, en
gedrag binnen (top)sportsituaties
Exercise psychology = focus op fysieke activiteit, een actieve levensstijl
stimuleren, gedragsbehoud en gezondheidseffecten voor de algemene
bevolking
1
, Overlap: motivatie en de relatie tussen lichaam en geest
Grondleggers van de sportpsychologie: triplett & Griffith
Triplett:
De waarneming: bestudeerde wielrenners in de Verenigde Staten
De context: hij vergeleek prestaties van renners die alleen reden VS
renners in een groep
Het inzicht: de aanwezigheid van anderen beïnvloedde de
prestatie op positieve wijze
Sociale facilitatie (Zajonc):
Griffith:
De verschuiving: van incidentele experimenten naar georganiseerd
onderzoek
Context: pionierswerk gelijktijdig met Puni en Diem
Waar werkt de sportpsycholoog?
Individuele begeleiding
- Performance skills: focus op spanningsregulatie,
concentratiebeheersing en doelen stellen
- Klinisch en mentaal welzijn:
o Burn-out bij (top)sporters
o Faalangst en angstoornissen
o Onverwerkte trauma’s of depressie
2
PSYCHOLOOG
HOOFDSTUK 7 – SPORTPSYCHOLOGIE
Inleiding
Het fundament: een gespecialiseerde wetenschap
Bestudeert meer dan de atleet alleen, het bestudeert alle actoren
binnen de sportcontext, over het volledige spectrum van de sport
(trainer, ouders, publiek)
Waarom algemene theorieën tekortschieten
Normaal: doelen stellen (good setting)
Topsport: de atleet is al maximaal intrinsiek gemotiveerd om te presteren
heeft hier een fundamenteel andere dynamiek en functie.
De zusterdiscipline: exercise psychology
Sportpsychologie = focus op prestatie, competitie, grenzen verleggen, en
gedrag binnen (top)sportsituaties
Exercise psychology = focus op fysieke activiteit, een actieve levensstijl
stimuleren, gedragsbehoud en gezondheidseffecten voor de algemene
bevolking
1
, Overlap: motivatie en de relatie tussen lichaam en geest
Grondleggers van de sportpsychologie: triplett & Griffith
Triplett:
De waarneming: bestudeerde wielrenners in de Verenigde Staten
De context: hij vergeleek prestaties van renners die alleen reden VS
renners in een groep
Het inzicht: de aanwezigheid van anderen beïnvloedde de
prestatie op positieve wijze
Sociale facilitatie (Zajonc):
Griffith:
De verschuiving: van incidentele experimenten naar georganiseerd
onderzoek
Context: pionierswerk gelijktijdig met Puni en Diem
Waar werkt de sportpsycholoog?
Individuele begeleiding
- Performance skills: focus op spanningsregulatie,
concentratiebeheersing en doelen stellen
- Klinisch en mentaal welzijn:
o Burn-out bij (top)sporters
o Faalangst en angstoornissen
o Onverwerkte trauma’s of depressie
2
