FINANCIEEL MANAGEMENT
INLEIDING
Ex: onderschat de theorie niet opt examen, meerderheid vd punten op oefeningen, open
vragen en mulitple choice zonder giscorrectie. Formularium mag je gebruiken, tzit al bi je
ex, kijk wel e ke welke erbij zitn en welke nie: staan ze er niet op: ofwel zo simpel daze
verwacht daje ze kent, ofwel nie nodig
HOOFDSTUK 1: DOELSTELLINGEN EN FUNCTIES VH FINANCIEEL BELEID
DE ROL VAN FINANCIEEL DIRECTEUR
Vroeger: registreren en rapporteren van financiële gegevens, beheren van kaspositie en
het aantrekken van voldoende financiële middelen
Moderne onderneming: breder
- CFO: business partner die streeft nr waardebescherming en waardecreatie
o Moet zorgen da er iets waardevol is gecreëerd, da je aandelen veel waard
zi
o Belangrijke beslissingen van de CFO zijn:
Investeringsbeslissingen
In welke activa investeren? Bepalen a.d.h.v.
o De grootte van de onderneming
o De operationele resultaten
o Het operationele risico
Financieringsbeslissingen
De mate waarin met vv wordt gefinancierd bepaalt:
o De vaste financiële kosten voor de onderneming
o Het financieel risico
Dividendbeslissingen
Bepaalt de grootte vd geserveerde winsten en heeft dus
invloed op EV
Risicomanagement
Uitstippelen van een adequate risicomanagementstrategie
DE DOELSTELLING VAN DE ONDERNEMER: HET PERSPECTIEF VAN DE ADH EN
STAKEHOLDER
Maximalisatie van de waarde vd onderneming is de normatieve doelstelling, die leidt tot
een efficiënte toewijzing van de financiële middelen.
Totale winst
Soms is de totale winst meer maar dan de winst per aandeel minder
1
,Winst per aandeel of ook wel rentabiliteit
Kan niet objectief zijn van een onderneming omwille van volgende redenen:
- Er wordt geen rekening gehouden met timing of de duur van de verwachte
resultaten
- Ook het risico of de onzekerheid wordt niet in aanmerking genomen
Marktprijs per aandeel
- Rekening houden met drie elementen: rentabiliteit, risico en timing
- Waarde = f (rentabiliteit inclusief timing en risico)
CORPORATE GOVERNANCE: MANAGEMENT VERSUS AANDEELHOUDER
Corporate governance is het denken over de optimale beheersstructuur binnen een
onderneming. (managers, aandeelhouders, schuldeisers, leveranciers, klanten, personeel,
overheid, …) al deze partijen streven hun eigen doelstellingen na, die niet steeds
overeenstemmen met de doelstellingen van de andere partijen.
Agency-relaties: relaties tussen personen die gebaseerd zijn op een contract waarbij 1
persoon (= de principaal) de bevoegdheid geef aan een andere persoon (= de agent) om
t handelen in zijn naam.
1. De relatie tussen management en aandeelhouders:
De aandeelhouders (=principaals) stellen managers (= de agenten) aan voor het
dagelijks bestuur van hun onderneming. Een manager zal bvb de neiging hebben om het
risico vd investering te verhogen. Beide partijen hebben een andere tijdshorizon: een
manager een kortere dan de aandeelhouders, die vaak langer betrokken blijven bij een
onderneming.
Beslissingen die leiden tot maximalisatie vd aandelen door:
- De doelstellingen vd adh en het management zoveel mogelijk op elkaar af te
stemmen.
- Een aangepast bewakingssysteem (controle van fin. Rek., grenzen
managementbeslissingen, herziening premies)
Impliciete stimuli
Die management doen handelen in belang vd adh.
Agency-probleem: sterk aanwezig bij bedrijven die een aanzienlijke vrije cashflow
genereren.
Volgens jensen: managers hebben voorkeur om de vrije cashflow niet uit te keren, maar
om ze in het bedrijf te houden om investeringsprojecten door te voeren.
Overinvesteringsprobleem: het probleem treedt vaak op wanneer bedrijven veel vrije
kasstroom hebben (veel contant geld) en managers de neiging hebben dit te
herinvesteren in plaats van uit te keren, vaak ten koste van de efficiëntie.
Aandeelhouders daarentegen verkiezen dat de vrije cf wordt uitgekeerd
2
,Ernaast moet management ook rekening houden met andere relaties vd ond.:
schuldeisers, klanten, leveranciers, personeel, overheid, rechtbanken. En de publieke
opinie
2. De relatie tussen aandeelhouders en schuldeisers
De schuldeisers zijn principaal, management en adh zijn agent vd schuldeisers.
Aandeelhouders verkiezen soms hoge dividenden. Schuldenaars ondervinden ook nadeel
wnr bedrijf meer schulden aangaat. (vergroot kans op faillissement).
Adh zijn geneigd risico vd investeringsprojecten te verhogen wnr het slecht gaat met ond.
Om al deze problemen te voorkomen worden er meestal clausules opgesteld in het
contract tussen adh en SE.
VAN HET PERSPECTIEF VD ADH NR HET PERSPECTIEF VD STAKEHOLDER.
Vanuit perspectief adh: maximalisatie vd waarde vd aandelen leidt to een efficiënte
toewijzing vd financiële middelen.
Aandeelhouderskapitalisme en Stakeholderskapitalisme – richard freeman
Stakeholders = elke groep of individu die beïnvloed wordt door de verwezenlijking vd
doelstelling vh bedrijf. (freeman)
EU legt nadruk op ESG ( Environment, Social en Governance) = 3 belangrijkste pijlers
voor de beoordeling vd duurzaamheid vd onderneming.
Duurzaamheidsrapportage
Heeft impact op het investeringsbeleid vd ond, maar ook op financieringsbeleid.
3
, 1.3 INDELING VD FINANCIËLE FUNCTIE
Investeringsbeslissingen (activa)
- Nieuwe activa: minimumrendement haalbaar. Tastbaar of ontastbaar (O&O)
- Bestaande activa: focus op vlottende activa: kasbeheer, beheer van
klantenvorderingen en voorraden. Controle of alle activa nog waarde creëert.
Financieringsbeslissingen (passiva)
- Kapitaalstructuur (het niveau v schuld en aandelenfinanciering)
- Financieringsmethoden (verschillende kenmerken, risico, prijs, termijnen.)
Dividendbeslissingen
- Dividendpercentage
- Dividendstabiliteit (mate waarin het dividend id jaren constant w gehouden)
Financieel beleid
Optimale combinatie vd drie categorieën v financiële beslissingen: investerings-,
financierings- en dividendbeslissingen, zodat de waarde vh aandeel gemaximaliseerd
wordt.
Indeling vd financiële functie
De manier waarop de financiële functie wordt uitgevoerd – of in de toekomst zal worden
uitgevoerd – wordt sterk beïnvloed door de digitaliseringsgolf, aangedreven door de
toenemende beschikbaarheid v gegevens, de vooruitgang op het beleid v AI en nieuwe
technologieën.
4
INLEIDING
Ex: onderschat de theorie niet opt examen, meerderheid vd punten op oefeningen, open
vragen en mulitple choice zonder giscorrectie. Formularium mag je gebruiken, tzit al bi je
ex, kijk wel e ke welke erbij zitn en welke nie: staan ze er niet op: ofwel zo simpel daze
verwacht daje ze kent, ofwel nie nodig
HOOFDSTUK 1: DOELSTELLINGEN EN FUNCTIES VH FINANCIEEL BELEID
DE ROL VAN FINANCIEEL DIRECTEUR
Vroeger: registreren en rapporteren van financiële gegevens, beheren van kaspositie en
het aantrekken van voldoende financiële middelen
Moderne onderneming: breder
- CFO: business partner die streeft nr waardebescherming en waardecreatie
o Moet zorgen da er iets waardevol is gecreëerd, da je aandelen veel waard
zi
o Belangrijke beslissingen van de CFO zijn:
Investeringsbeslissingen
In welke activa investeren? Bepalen a.d.h.v.
o De grootte van de onderneming
o De operationele resultaten
o Het operationele risico
Financieringsbeslissingen
De mate waarin met vv wordt gefinancierd bepaalt:
o De vaste financiële kosten voor de onderneming
o Het financieel risico
Dividendbeslissingen
Bepaalt de grootte vd geserveerde winsten en heeft dus
invloed op EV
Risicomanagement
Uitstippelen van een adequate risicomanagementstrategie
DE DOELSTELLING VAN DE ONDERNEMER: HET PERSPECTIEF VAN DE ADH EN
STAKEHOLDER
Maximalisatie van de waarde vd onderneming is de normatieve doelstelling, die leidt tot
een efficiënte toewijzing van de financiële middelen.
Totale winst
Soms is de totale winst meer maar dan de winst per aandeel minder
1
,Winst per aandeel of ook wel rentabiliteit
Kan niet objectief zijn van een onderneming omwille van volgende redenen:
- Er wordt geen rekening gehouden met timing of de duur van de verwachte
resultaten
- Ook het risico of de onzekerheid wordt niet in aanmerking genomen
Marktprijs per aandeel
- Rekening houden met drie elementen: rentabiliteit, risico en timing
- Waarde = f (rentabiliteit inclusief timing en risico)
CORPORATE GOVERNANCE: MANAGEMENT VERSUS AANDEELHOUDER
Corporate governance is het denken over de optimale beheersstructuur binnen een
onderneming. (managers, aandeelhouders, schuldeisers, leveranciers, klanten, personeel,
overheid, …) al deze partijen streven hun eigen doelstellingen na, die niet steeds
overeenstemmen met de doelstellingen van de andere partijen.
Agency-relaties: relaties tussen personen die gebaseerd zijn op een contract waarbij 1
persoon (= de principaal) de bevoegdheid geef aan een andere persoon (= de agent) om
t handelen in zijn naam.
1. De relatie tussen management en aandeelhouders:
De aandeelhouders (=principaals) stellen managers (= de agenten) aan voor het
dagelijks bestuur van hun onderneming. Een manager zal bvb de neiging hebben om het
risico vd investering te verhogen. Beide partijen hebben een andere tijdshorizon: een
manager een kortere dan de aandeelhouders, die vaak langer betrokken blijven bij een
onderneming.
Beslissingen die leiden tot maximalisatie vd aandelen door:
- De doelstellingen vd adh en het management zoveel mogelijk op elkaar af te
stemmen.
- Een aangepast bewakingssysteem (controle van fin. Rek., grenzen
managementbeslissingen, herziening premies)
Impliciete stimuli
Die management doen handelen in belang vd adh.
Agency-probleem: sterk aanwezig bij bedrijven die een aanzienlijke vrije cashflow
genereren.
Volgens jensen: managers hebben voorkeur om de vrije cashflow niet uit te keren, maar
om ze in het bedrijf te houden om investeringsprojecten door te voeren.
Overinvesteringsprobleem: het probleem treedt vaak op wanneer bedrijven veel vrije
kasstroom hebben (veel contant geld) en managers de neiging hebben dit te
herinvesteren in plaats van uit te keren, vaak ten koste van de efficiëntie.
Aandeelhouders daarentegen verkiezen dat de vrije cf wordt uitgekeerd
2
,Ernaast moet management ook rekening houden met andere relaties vd ond.:
schuldeisers, klanten, leveranciers, personeel, overheid, rechtbanken. En de publieke
opinie
2. De relatie tussen aandeelhouders en schuldeisers
De schuldeisers zijn principaal, management en adh zijn agent vd schuldeisers.
Aandeelhouders verkiezen soms hoge dividenden. Schuldenaars ondervinden ook nadeel
wnr bedrijf meer schulden aangaat. (vergroot kans op faillissement).
Adh zijn geneigd risico vd investeringsprojecten te verhogen wnr het slecht gaat met ond.
Om al deze problemen te voorkomen worden er meestal clausules opgesteld in het
contract tussen adh en SE.
VAN HET PERSPECTIEF VD ADH NR HET PERSPECTIEF VD STAKEHOLDER.
Vanuit perspectief adh: maximalisatie vd waarde vd aandelen leidt to een efficiënte
toewijzing vd financiële middelen.
Aandeelhouderskapitalisme en Stakeholderskapitalisme – richard freeman
Stakeholders = elke groep of individu die beïnvloed wordt door de verwezenlijking vd
doelstelling vh bedrijf. (freeman)
EU legt nadruk op ESG ( Environment, Social en Governance) = 3 belangrijkste pijlers
voor de beoordeling vd duurzaamheid vd onderneming.
Duurzaamheidsrapportage
Heeft impact op het investeringsbeleid vd ond, maar ook op financieringsbeleid.
3
, 1.3 INDELING VD FINANCIËLE FUNCTIE
Investeringsbeslissingen (activa)
- Nieuwe activa: minimumrendement haalbaar. Tastbaar of ontastbaar (O&O)
- Bestaande activa: focus op vlottende activa: kasbeheer, beheer van
klantenvorderingen en voorraden. Controle of alle activa nog waarde creëert.
Financieringsbeslissingen (passiva)
- Kapitaalstructuur (het niveau v schuld en aandelenfinanciering)
- Financieringsmethoden (verschillende kenmerken, risico, prijs, termijnen.)
Dividendbeslissingen
- Dividendpercentage
- Dividendstabiliteit (mate waarin het dividend id jaren constant w gehouden)
Financieel beleid
Optimale combinatie vd drie categorieën v financiële beslissingen: investerings-,
financierings- en dividendbeslissingen, zodat de waarde vh aandeel gemaximaliseerd
wordt.
Indeling vd financiële functie
De manier waarop de financiële functie wordt uitgevoerd – of in de toekomst zal worden
uitgevoerd – wordt sterk beïnvloed door de digitaliseringsgolf, aangedreven door de
toenemende beschikbaarheid v gegevens, de vooruitgang op het beleid v AI en nieuwe
technologieën.
4
