ROUW- EN VERLIESERVARING
RELATIONELE VAARDIGHEDEN 1 | CASTELIJN | H2
DE VERSCHILLENDE ROUWTAKEN BESCHRIJVEN EN INTERPRETEREN?
Kan na elk belangrijk verlies
Niet alleen na overlijden
Iemand verliezen terwijl de persoon nog leeft
Verdriet is de andere zijde van liefde?
Tijd geneest alle wonden?
ROUWRITUELEN OMSCHRIJVEN EN DEZE KRITISCH BEKIJKEN?
OMGAAN MET ROUW EN VERLIES:
• Geen oplossingen aanbieden, maar helpen eigen oplossingen uit te werken
• Geen recepten over omgaan met verdriet
• Luisteren, luisteren én dan nog meer luisteren
• Zorgende relatie: zeer veel respect voor de gevoelens en ervaringen van de ander
ROUWEN IS VERDRIET OVERLEVEN
• Rouwrituelen
• Voorbeelden hiervan?
• Rouwen kan men niet alleen, doch gebeurt best samen met anderen.
• Verlies verwerken = arbeid.
• Vergt veel energie => moeheid bij mensen die verlies meemaken
ROUWTAKEN:
1. De werkelijkheid van het verlies onder ogen zien
2. De pijn van het verlies ervaren
3. Aanpassen aan de wereld na het verlies
4. Herinneren en weer leren genieten
ROUWTAAK 1: DE WERKELIJKHEID VAN HET VERLIES ONDER OGEN ZIEN
, • Niet gemakkelijk
• Eerste reacties op verlies?
• Belangrijk! De overledene zien
• Verstaan wat zich heeft voorgedaan, een verklaring voor wat, hoe, waarom
• Tijdelijke ontkenning van verlies is normaal
Voorbeeld: tafel dekken voor 3 i.p.v. 2, iemand op straat volgen die lijkt op overledene,
overtuigd zijn nog te zullen genezen bij terminale ziekte (zie ook hoopaspect)
• Deze taak niet verwerken => ontkenning blijft
• *ontkenning van betekenis verlies door betekenis verlies/ persoon te
minimaliseren
• *blijven verwachten dat iemand thuiskomt - Ook kinderen bij verlies
betrekken!
• Hoe helpen bij deze taak?
ROUWTAAK 2: DE PIJN VAN HET VERLIES ERVAREN
• Pijn vermijden wreekt zich op lange termijn => later tijdstip ziektesymptoom of
afwijkend gedrag
• Door de pijn heen gaan noodzakelijk, doch af en toe onderbreking nodig om niet
continu pijn te voelen
• Tijdelijke en hevige pijnscheuten=> frequentie neemt af naarmate tijd vordert
• Feestdagen = treurdagen
• Hoe helpen bij deze taak?
ROUWTAAK 3: AANPASSEN AAN DE WERELD NA HET VERLIES
• Voor iedereen anders; Wat was de relatie? Welke rol in het leven? Statusverlies?
• Nieuwe vaardigheden aanleren, oplossing zoeken voor de rollen die nu dienen te
worden opgenomen
• Niet opnemen van deze taak door zich afhankelijk op te stellen, uit maatschappij
terug te trekken
• Hoe helpen bij deze taak?
ROUWTAAK4: HERINNEREN EN WEER LEREN GENIETEN
• Terug energie voor leven naast/na verlies
RELATIONELE VAARDIGHEDEN 1 | CASTELIJN | H2
DE VERSCHILLENDE ROUWTAKEN BESCHRIJVEN EN INTERPRETEREN?
Kan na elk belangrijk verlies
Niet alleen na overlijden
Iemand verliezen terwijl de persoon nog leeft
Verdriet is de andere zijde van liefde?
Tijd geneest alle wonden?
ROUWRITUELEN OMSCHRIJVEN EN DEZE KRITISCH BEKIJKEN?
OMGAAN MET ROUW EN VERLIES:
• Geen oplossingen aanbieden, maar helpen eigen oplossingen uit te werken
• Geen recepten over omgaan met verdriet
• Luisteren, luisteren én dan nog meer luisteren
• Zorgende relatie: zeer veel respect voor de gevoelens en ervaringen van de ander
ROUWEN IS VERDRIET OVERLEVEN
• Rouwrituelen
• Voorbeelden hiervan?
• Rouwen kan men niet alleen, doch gebeurt best samen met anderen.
• Verlies verwerken = arbeid.
• Vergt veel energie => moeheid bij mensen die verlies meemaken
ROUWTAKEN:
1. De werkelijkheid van het verlies onder ogen zien
2. De pijn van het verlies ervaren
3. Aanpassen aan de wereld na het verlies
4. Herinneren en weer leren genieten
ROUWTAAK 1: DE WERKELIJKHEID VAN HET VERLIES ONDER OGEN ZIEN
, • Niet gemakkelijk
• Eerste reacties op verlies?
• Belangrijk! De overledene zien
• Verstaan wat zich heeft voorgedaan, een verklaring voor wat, hoe, waarom
• Tijdelijke ontkenning van verlies is normaal
Voorbeeld: tafel dekken voor 3 i.p.v. 2, iemand op straat volgen die lijkt op overledene,
overtuigd zijn nog te zullen genezen bij terminale ziekte (zie ook hoopaspect)
• Deze taak niet verwerken => ontkenning blijft
• *ontkenning van betekenis verlies door betekenis verlies/ persoon te
minimaliseren
• *blijven verwachten dat iemand thuiskomt - Ook kinderen bij verlies
betrekken!
• Hoe helpen bij deze taak?
ROUWTAAK 2: DE PIJN VAN HET VERLIES ERVAREN
• Pijn vermijden wreekt zich op lange termijn => later tijdstip ziektesymptoom of
afwijkend gedrag
• Door de pijn heen gaan noodzakelijk, doch af en toe onderbreking nodig om niet
continu pijn te voelen
• Tijdelijke en hevige pijnscheuten=> frequentie neemt af naarmate tijd vordert
• Feestdagen = treurdagen
• Hoe helpen bij deze taak?
ROUWTAAK 3: AANPASSEN AAN DE WERELD NA HET VERLIES
• Voor iedereen anders; Wat was de relatie? Welke rol in het leven? Statusverlies?
• Nieuwe vaardigheden aanleren, oplossing zoeken voor de rollen die nu dienen te
worden opgenomen
• Niet opnemen van deze taak door zich afhankelijk op te stellen, uit maatschappij
terug te trekken
• Hoe helpen bij deze taak?
ROUWTAAK4: HERINNEREN EN WEER LEREN GENIETEN
• Terug energie voor leven naast/na verlies
