BELGISCHE BINNENLANDSE POLITIEK
INLEIDING
Voor examen enkel wat in de les is gezegd, extra info in het boek niet nodig
BREUKLIJNEN
̶ Levensbeschouwelijk
gelovig vs. vrijzinnig, klerikaal vs. antiklerikaal
̶ Sociaaleconomisch
rol staat vs. rol privé/markt
̶ Communautair
Vlaanderen vs. Wallonië
̶ Materialisme vs. Postmaterialisme
nieuwe sociale bewegingen
̶ Verticale breuklijn (Luc Huyse)
relatie burger – politiek
24/11/1991 = in Vlaanderen zwarte zondag
THEMA’S
̶ Het ontstaan van partijen
̶ De Koningskwestie
̶ De schoolstrijd
̶ De Eenheidswet
̶ De communautaire problematiek
̶ De economische problematiek
̶ Recente/Actuele ontwikkelingen
DE VOLKSUNIE EN ERFGENAMEN
DE AANLOOP TOT DE OPRICHTING VAN DE VOLKSUNIE
̶ Voorlopers: Frontpartij en VNV
VNV = Vlaams Nationaal Verbond
,̶ WO II:
- collaboratie
sympathie van VNV vooral uit naar Duitsland → engageerde zich in
collaboratie
VNV hoopte op Flamenpolitik zoals in WOI →zij wouden VNV als enige
toegelaten politieke partij → erkent door Duitsers
̶ Na WO II:
- repressie (ideologische en communautaire dimensie)
→ zware klap voor Vlaamse Beweging en politiek Vlaams-nationalisme
Vlaams-nationalisme werd geassocieerd met fascisme en het
naziregime
Oprichting Verenigde Naties + Europese integratie ( nationalisme)
Extreem nationalisme, etnocentrisme en vreemdelingenhaat hadden
immers tot WOII geleid
+ brutale en vaak willekeurige karakter van repressie → verbittering
Taalwetten niet meer of slechts gebrekkig toegepast
̶ Heropflakkering Vlaams bewustzijn
Ondanks collaboratie is Vlaams nationalisme nog niet weg
- dynamitering IJzertoren
AVV VVC, Diksmuide
Symbool Vlamingen
- talentelling 1947
aan alle inwoners gevraagd wat hun dagelijkse omgangstaal was, later
gwn talenkennis
vastgelegd in wet
taalgrensgemeenten konden van taalstatuut veranderen wnr uit de
telling bleek dat de taalverhoudingen veranderd waren
fraude in het nadeel vd Vlaamse gemeenten → aantal
Nederlandstalige taalgrensgemeenten spectaculair gedaald
- anti-Vlaams karakter repressie
repressie v o.a. collaborateurs
Franstaligen veel minder hard aangepakt
, - (aantal Vlaamse verworvenheden waren teruggeschroefd)
̶ Oprichting nieuwe Vlaams-nationale partij
- voor- en tegenstanders
- CVP tegen
Katholieken hadden nadeel bij een nieuwe partij
Verdwijnen van VNV → grote concurrent verdwenen
- streefde naar recuperatie oud-VNV-kiezers
riepen nationalisten op om tot CVP toe te treden en om in de CVP
machtsposities te verwerven
maar CVP kon zich niet radicaal opstellen want had Waalse en
Brusselse vleugel → voldeed niet aan de eisen van de Vlaamse
Beweging
̶ 1949 oprichting ‘Volksunie’ (kort bestaan)
Hoofdthema’s = het solidarisme + strijd tegen repressie en particratie
̶ Parlementsverkiezingen 1949
- oprichting ‘Vlaamse Concentratie’
- anti-repressiepartij
- eveneens kort bestaan
geen zetel behaald, bij volgende verkiezingen rond Koningskwestie →
niet deelgenomen
interne spanningen
̶ Parlementsverkiezingen 1954
- oprichting ‘Christelijke Vlaamse Volksunie’
- slecht resultaat
→ beslissing oprichting volwaardige partij
symbolisch van belang dat er nog steeds een Vlaams nationalistische
partij aanwezig was
examenvraag: hoe verklaar je dat de volksunie in ’54 niet zo goed scoorde?
o Onder andere door het politiek klimaat die niet gunstig was voor hun, het ging
over communautaire zaken
, o Volksunie
= ‘partij vd zwarten’ = partij vd collaborateurs (partij vd witten = partij vh verzet)
= ‘partij vd scheurmakers’ = volksunie zorgt voor afbraak katholiek blok
INLEIDING
Voor examen enkel wat in de les is gezegd, extra info in het boek niet nodig
BREUKLIJNEN
̶ Levensbeschouwelijk
gelovig vs. vrijzinnig, klerikaal vs. antiklerikaal
̶ Sociaaleconomisch
rol staat vs. rol privé/markt
̶ Communautair
Vlaanderen vs. Wallonië
̶ Materialisme vs. Postmaterialisme
nieuwe sociale bewegingen
̶ Verticale breuklijn (Luc Huyse)
relatie burger – politiek
24/11/1991 = in Vlaanderen zwarte zondag
THEMA’S
̶ Het ontstaan van partijen
̶ De Koningskwestie
̶ De schoolstrijd
̶ De Eenheidswet
̶ De communautaire problematiek
̶ De economische problematiek
̶ Recente/Actuele ontwikkelingen
DE VOLKSUNIE EN ERFGENAMEN
DE AANLOOP TOT DE OPRICHTING VAN DE VOLKSUNIE
̶ Voorlopers: Frontpartij en VNV
VNV = Vlaams Nationaal Verbond
,̶ WO II:
- collaboratie
sympathie van VNV vooral uit naar Duitsland → engageerde zich in
collaboratie
VNV hoopte op Flamenpolitik zoals in WOI →zij wouden VNV als enige
toegelaten politieke partij → erkent door Duitsers
̶ Na WO II:
- repressie (ideologische en communautaire dimensie)
→ zware klap voor Vlaamse Beweging en politiek Vlaams-nationalisme
Vlaams-nationalisme werd geassocieerd met fascisme en het
naziregime
Oprichting Verenigde Naties + Europese integratie ( nationalisme)
Extreem nationalisme, etnocentrisme en vreemdelingenhaat hadden
immers tot WOII geleid
+ brutale en vaak willekeurige karakter van repressie → verbittering
Taalwetten niet meer of slechts gebrekkig toegepast
̶ Heropflakkering Vlaams bewustzijn
Ondanks collaboratie is Vlaams nationalisme nog niet weg
- dynamitering IJzertoren
AVV VVC, Diksmuide
Symbool Vlamingen
- talentelling 1947
aan alle inwoners gevraagd wat hun dagelijkse omgangstaal was, later
gwn talenkennis
vastgelegd in wet
taalgrensgemeenten konden van taalstatuut veranderen wnr uit de
telling bleek dat de taalverhoudingen veranderd waren
fraude in het nadeel vd Vlaamse gemeenten → aantal
Nederlandstalige taalgrensgemeenten spectaculair gedaald
- anti-Vlaams karakter repressie
repressie v o.a. collaborateurs
Franstaligen veel minder hard aangepakt
, - (aantal Vlaamse verworvenheden waren teruggeschroefd)
̶ Oprichting nieuwe Vlaams-nationale partij
- voor- en tegenstanders
- CVP tegen
Katholieken hadden nadeel bij een nieuwe partij
Verdwijnen van VNV → grote concurrent verdwenen
- streefde naar recuperatie oud-VNV-kiezers
riepen nationalisten op om tot CVP toe te treden en om in de CVP
machtsposities te verwerven
maar CVP kon zich niet radicaal opstellen want had Waalse en
Brusselse vleugel → voldeed niet aan de eisen van de Vlaamse
Beweging
̶ 1949 oprichting ‘Volksunie’ (kort bestaan)
Hoofdthema’s = het solidarisme + strijd tegen repressie en particratie
̶ Parlementsverkiezingen 1949
- oprichting ‘Vlaamse Concentratie’
- anti-repressiepartij
- eveneens kort bestaan
geen zetel behaald, bij volgende verkiezingen rond Koningskwestie →
niet deelgenomen
interne spanningen
̶ Parlementsverkiezingen 1954
- oprichting ‘Christelijke Vlaamse Volksunie’
- slecht resultaat
→ beslissing oprichting volwaardige partij
symbolisch van belang dat er nog steeds een Vlaams nationalistische
partij aanwezig was
examenvraag: hoe verklaar je dat de volksunie in ’54 niet zo goed scoorde?
o Onder andere door het politiek klimaat die niet gunstig was voor hun, het ging
over communautaire zaken
, o Volksunie
= ‘partij vd zwarten’ = partij vd collaborateurs (partij vd witten = partij vh verzet)
= ‘partij vd scheurmakers’ = volksunie zorgt voor afbraak katholiek blok
