Contextualiseren 3A: vormgeving van de 21e eeuw
H1: post-modernisme
è Ontstaat als reactie tegen het modernisme (vooral in jaren ’70–’80) ->
modernisme verliest zijn idealisme
è Modernisme werd gezien als:
o saai, elitair, bourgeois, te rationeel en strak
è Postmodernisme wil die waarden ondermijnen
è Afwijken van één dominante stijl -> jongere generatie creatievelingen en denkers
gaan in tegenbeweging
Belangrijke stijlkenmerken:
è Ornament & decoratie
o Ironische/sarcastische reactie op modernistische afwijzing van ornament
o Vaak overdreven → snel gedateerd
o Kritiek op modernistsiche soberheid
è Deconstructie
o Objecten/structuren uit elkaar halen en anders opnieuw samenstellen ->
nieuwe logica creeëren
o ETect: verrassing en vervreemding -> vorm volgt niet langer functie
è Eclectisme
o Meerdere esthetieken naast elkaar
o Clashes (conflict) toegestaan:
§ verschillende vormen
§ felle kleuren
§ diverse materialen
§ duur ↔ goedkoop, oud ↔ nieuw, industrieel ↔ ambachtelijk
§ interieur = collage
è Ontwerpen mogen conflicterend en niet eenduidig zijn
Memphis group
è Opgericht in 1981 door Ettore Sottsass (Milaan)
è Eerste publicatie/debuut op Salone del Mobile -> 55 objecten, meubels + keramiek
è Reactie tegen:
o modernistische elegantie
o soberheid
o “goede smaak”
è Kenmerken:
o felle kleuren, kitsch, popcultuur, reclame-esthetiek, goedkope laminaten,
speelse vormen
o Design als plezier, spel en expressie
è Kritiek:
o afgedaan als modegril (tijdelijk, rage)
è Historische impact:
o grote verschuiving in designdenken
, è Het idee van postmodernisme was niet hun idee:
o Robert Venturi: “Less is a bore”
o Charles Jencks: postmodernisme als theorie
è Invloed vandaag:
o kinderlijke esthetiek in alledaagse objecten, huishoudproducten
o merken als Alessi en Dyson
Gaetano Pesce
è Radicale Italiaanse ontwerper (actief jaren ’60 -’90)
è Zag design als een expressief medium + ontwerper = kunstenaar
è Keerde zich tegen:
o rationalisme
o abstract modernisme (abstractie)
è Belangrijke kenmerken:
o Emotie, humor, figuratie, onvolmaaktheid/imperfectie
o Materialen: hars, siliconen, polyurethaan, industrieel vilt -> vloeibare
materialen -> vorm ontstaat van zelf
o Elke object is uniek
è Zijn filosofie:
o design moet vloeiend, flexibel, elastisch zijn -> weerspiegeling van een
veranderende maatschappij
o Toeval in productie (het element van toeval) → variatie, imperfectie, unieke
objecten binnen massaproductie → brug tussen kunst en design
è Afkeer van:
o Standaardisatie, herhaling, massaproductie
è Brug tussen:
o kunst ↔ design
o mens ↔ machine
Theo De Meyer
è Belgische (hedendaagse) architect en ontwerper (Gent)
è Werkt op het snijvlak van:
o Architectuur/interieur/design/kunst
è Lid van Stand Van Zaken
è Kenmerken:
o letterlijke herhaling van postmodernistische stijl
o gebruik van ready-mades -> alledaags, fabrieksmatig gemaakt voorwerp
dat door een kunstenaar wordt uitgekozen
è Werkwijze:
o experimenteel
o hergebruik van bouwmaterialen (bv. rioolbuizen, dakonderdelen).
è Filosofie:
o vorm en functie versterken elkaar
o geen zuiver design, geen strikte architectuur
o ontwerp als experiment en ruimtelijke ervaring
è Resultaat:
o hybride, sculpturale objecten en ruimtes
, Marion Mailaender
è Franse interieurontwerper (Parijs / Marseille)
è Werkveld: Interieur, design, kunst, scenografie
è Kernbegrip: eclecticisme = mix van stijlen, tijden en materialen
è Kenmerken:
o Emotionele gelaagdheid
o imperfecties zijn toegestaan
è Materialen: restmaterialen, industrieel glas en metaal -> materialen dragen
geschiedenis, schoonheid = context, niet luxe
è Bekende projecten:
o Residence Vue Mer
o Tuba Club (Marseille)
o Citrons et Huîtres (Parijs)
è Verzet zich tegen:
o homogeniteit
o Instagram-design, wel focus op dagelijks leven
è Design = beleving en verhaal, niet alleen vorm
Kernconclusie
è Postmodernisme:
o Brak regels open
o omarmt complexiteit
o introduceerde pluraliteit
è Invloed vandaag zichtbaar in:
o eclectische interieurs
o hergebruik
o emotioneel en narratief design
è Design wordt:
o Menselijker, speelser, betekenisvoller
o Van objet -> ervaring
o Van functie -> betekenis
H1: post-modernisme
è Ontstaat als reactie tegen het modernisme (vooral in jaren ’70–’80) ->
modernisme verliest zijn idealisme
è Modernisme werd gezien als:
o saai, elitair, bourgeois, te rationeel en strak
è Postmodernisme wil die waarden ondermijnen
è Afwijken van één dominante stijl -> jongere generatie creatievelingen en denkers
gaan in tegenbeweging
Belangrijke stijlkenmerken:
è Ornament & decoratie
o Ironische/sarcastische reactie op modernistische afwijzing van ornament
o Vaak overdreven → snel gedateerd
o Kritiek op modernistsiche soberheid
è Deconstructie
o Objecten/structuren uit elkaar halen en anders opnieuw samenstellen ->
nieuwe logica creeëren
o ETect: verrassing en vervreemding -> vorm volgt niet langer functie
è Eclectisme
o Meerdere esthetieken naast elkaar
o Clashes (conflict) toegestaan:
§ verschillende vormen
§ felle kleuren
§ diverse materialen
§ duur ↔ goedkoop, oud ↔ nieuw, industrieel ↔ ambachtelijk
§ interieur = collage
è Ontwerpen mogen conflicterend en niet eenduidig zijn
Memphis group
è Opgericht in 1981 door Ettore Sottsass (Milaan)
è Eerste publicatie/debuut op Salone del Mobile -> 55 objecten, meubels + keramiek
è Reactie tegen:
o modernistische elegantie
o soberheid
o “goede smaak”
è Kenmerken:
o felle kleuren, kitsch, popcultuur, reclame-esthetiek, goedkope laminaten,
speelse vormen
o Design als plezier, spel en expressie
è Kritiek:
o afgedaan als modegril (tijdelijk, rage)
è Historische impact:
o grote verschuiving in designdenken
, è Het idee van postmodernisme was niet hun idee:
o Robert Venturi: “Less is a bore”
o Charles Jencks: postmodernisme als theorie
è Invloed vandaag:
o kinderlijke esthetiek in alledaagse objecten, huishoudproducten
o merken als Alessi en Dyson
Gaetano Pesce
è Radicale Italiaanse ontwerper (actief jaren ’60 -’90)
è Zag design als een expressief medium + ontwerper = kunstenaar
è Keerde zich tegen:
o rationalisme
o abstract modernisme (abstractie)
è Belangrijke kenmerken:
o Emotie, humor, figuratie, onvolmaaktheid/imperfectie
o Materialen: hars, siliconen, polyurethaan, industrieel vilt -> vloeibare
materialen -> vorm ontstaat van zelf
o Elke object is uniek
è Zijn filosofie:
o design moet vloeiend, flexibel, elastisch zijn -> weerspiegeling van een
veranderende maatschappij
o Toeval in productie (het element van toeval) → variatie, imperfectie, unieke
objecten binnen massaproductie → brug tussen kunst en design
è Afkeer van:
o Standaardisatie, herhaling, massaproductie
è Brug tussen:
o kunst ↔ design
o mens ↔ machine
Theo De Meyer
è Belgische (hedendaagse) architect en ontwerper (Gent)
è Werkt op het snijvlak van:
o Architectuur/interieur/design/kunst
è Lid van Stand Van Zaken
è Kenmerken:
o letterlijke herhaling van postmodernistische stijl
o gebruik van ready-mades -> alledaags, fabrieksmatig gemaakt voorwerp
dat door een kunstenaar wordt uitgekozen
è Werkwijze:
o experimenteel
o hergebruik van bouwmaterialen (bv. rioolbuizen, dakonderdelen).
è Filosofie:
o vorm en functie versterken elkaar
o geen zuiver design, geen strikte architectuur
o ontwerp als experiment en ruimtelijke ervaring
è Resultaat:
o hybride, sculpturale objecten en ruimtes
, Marion Mailaender
è Franse interieurontwerper (Parijs / Marseille)
è Werkveld: Interieur, design, kunst, scenografie
è Kernbegrip: eclecticisme = mix van stijlen, tijden en materialen
è Kenmerken:
o Emotionele gelaagdheid
o imperfecties zijn toegestaan
è Materialen: restmaterialen, industrieel glas en metaal -> materialen dragen
geschiedenis, schoonheid = context, niet luxe
è Bekende projecten:
o Residence Vue Mer
o Tuba Club (Marseille)
o Citrons et Huîtres (Parijs)
è Verzet zich tegen:
o homogeniteit
o Instagram-design, wel focus op dagelijks leven
è Design = beleving en verhaal, niet alleen vorm
Kernconclusie
è Postmodernisme:
o Brak regels open
o omarmt complexiteit
o introduceerde pluraliteit
è Invloed vandaag zichtbaar in:
o eclectische interieurs
o hergebruik
o emotioneel en narratief design
è Design wordt:
o Menselijker, speelser, betekenisvoller
o Van objet -> ervaring
o Van functie -> betekenis
