PATHOFYSIOLOGIE I: ONCO- EN NEUROLOGIE
= Functioneel structurele elementen (anatomie)
Werkingsmechanismen (fysiologie)
Versch ziektebeelden (pathofysiologie)
Stoornissen = programmatie (genetica), omgeving, slijtage
Table of Contents
1. Algemene begrippen.........................................................................................3
1.1 Vloeistofcompartimenten in het organisme.................................................3
A. Verdeling van water....................................................................................4
B. Samenstelling lichaamsvloeistoffen...........................................................4
C. Meten volume lichaamsvloeitsoffen...........................................................4
1.2 de celmembraan..........................................................................................5
A. Structuur....................................................................................................5
B. Transport doorheen celmembraan..............................................................5
C. Membraanpotentiaal (EM)..........................................................................6
D. Ionenkanalen..............................................................................................8
1.3 Intercellulaire communicatie.....................................................................10
1.4 Cellulaire signaaltransductiesystemen.....................................................10
A. Rechtstreeks op celmembraan.................................................................10
B. Vetoplosbare stoffen - Receptoren in cytoplasma of celkern....................10
C. Vetoplosbare stoffen - Cytosolisch guanylaat cyclase..............................10
D. Activatie membranair guanylaatcyclase..................................................11
E. transmembranaire receptor met tyrosinekinasen als cytoplasmatisch
gedeelte........................................................................................................11
F. G-proteïne gekoppelde receptoren............................................................11
1.5 algemen homeostatische mechanismen...................................................12
A. Terugkoppelingsmechanismen.................................................................12
B. Soorten terugkoppeingssystemen............................................................12
C. Pathologie en stellen van diagnose..........................................................12
2. Oncologie........................................................................................................13
2.1 Normale en pathologische cellulaire homeostase.....................................13
A. Cellulaire homeostasemechanismen........................................................13
B. Celbeschadiging.......................................................................................14
C. Kanker......................................................................................................15
1
,3. Neurologie.......................................................................................................25
3.1 Introductie tot cellen en opbouw vh zenuwstelsel.....................................25
A. Inleiding....................................................................................................25
B. Cellulaire componenten............................................................................26
C. Het perifeer zenuwstelsel PZS..................................................................29
D. Het centraal zenuwstelsel CZS.................................................................29
E. Reactie vh zenuwstelsel op schade..........................................................32
3.2 Generatie(opwekking) en conductie(voortgeleiding) van actiepotentialen
.........................................................................................................................34
A. Membraanpotentialen..............................................................................34
B. De drempelpotentiaal overschreden: de actiepotentiaal..........................35
C. Conductie van actiepotentiaal..................................................................37
D. Omzetting en codering van een omgevingsstimulus in een elektrisch
signaal..........................................................................................................37
3.3 Synaptische transmissie............................................................................38
A. De elektrische synaps..............................................................................39
B. De chemische synaps...............................................................................39
C. Synaptische integratie..............................................................................40
D. Modulatie van de synaptische activiteit...................................................40
E. Neurotransmitters.....................................................................................41
F. Receptoren van neurotransmitters............................................................44
3.4 Het somatosensore systeem......................................................................46
A. Onderdelen vh somatosensore systeem...................................................46
B. Fijne tast en proprioceptie........................................................................47
C. Centrale somatosensore pathways voor fijne tast en proprioceptie.........48
D. Thalamische en corticale somatosensore gebieden.................................49
E. Pijn en temperatuursgevoel......................................................................49
F. Transductie in het somatosensore systeem..............................................51
G. Sensorische centrifugale controle van somatosensatie...........................51
3.5 De speciale zintuigen.................................................................................52
A. Het visueel systeem.................................................................................52
B. Het auditieve en vestibulaire systeem.....................................................56
Halfcirkelvormige kanalen (crista ampullaris) – detectie van rotatie...............61
2
, C. De chemische zintuigen...........................................................................63
3.6 Het motorisch systeem..............................................................................65
A. Principes van de organisatie van het ruggenmerg...................................65
B. Afdalende motorische zenuwbanen..........................................................67
C. Motorische controle door de cerebrale cortex..........................................68
D. Invloed van basale ganglia en cerbellum op motorische controle...........69
3.7 Integratieve functies van het zenuwstelsel...............................................70
A. De cerebrale cortex = de hersenschors...................................................70
B. De slaap-waak cyclus...............................................................................75
C. De dominante hemisfeer en taal..............................................................76
D. Interhemisferische communicatie en het corpus callosum......................77
E. Leren en geheugen...................................................................................77
3.8 Het autonome zenuwstelsel en zijn controle.............................................78
A. Opbouw van het autonoom zenuwstelsel.................................................79
B. Neurotransmitters....................................................................................81
C. Centrale controle van het autonoom zenuwstelsel..................................83
1. ALGEMENE BEGRIPPEN
Inter = tussen cellen
Intra = binnenin de cel
Anti = tegen
Uni = één
Syn = samen
1.1 VLOEISTOFCOMPARTIMENTEN IN HET ORGANISME
18% proteïnen
3
, 7% mineralen
15% vetten
60% water
A. VERDELING VAN WATER
60% water
40% ICV (=intracellulaire vl)
20% ECV (=extracellulaire vl)
o 15% ISV = interstitiële vl
o 5% vasculaire vl = plasma
B. SAMENSTELLING LICHAAMSVLOEISTOFFEN
Homeostase: essentieel!!
Meq = mmol
ECV: plasma + ISV (identiek uitz: prot): vnl Na+ en CL-
ICV: vnl K+ en PHO
C. METEN VOLUME LICHAAMSVLOEITSOFFEN
Theoretisch: door toediening ve bepaalde hoeveelheid ve molecule die zich
homogeenverdeelt over het bewuste compartiment en de concentratie ervan te
meten na verspreiding
Men berekent over welk V de molecule zich heeft verdeeld
= distributievolume vd molecule = totale hoeveelheid
toegediend/Concentratie in staal
Meting vd totale #lichaamswater via het distributievolue van D2 Odeutriumoxid e ,
zwaar water of aminopyrine
Meting v plasmavolumes vereist moleculen die in de bloedbaan blijven (vb
albumine)
4
= Functioneel structurele elementen (anatomie)
Werkingsmechanismen (fysiologie)
Versch ziektebeelden (pathofysiologie)
Stoornissen = programmatie (genetica), omgeving, slijtage
Table of Contents
1. Algemene begrippen.........................................................................................3
1.1 Vloeistofcompartimenten in het organisme.................................................3
A. Verdeling van water....................................................................................4
B. Samenstelling lichaamsvloeistoffen...........................................................4
C. Meten volume lichaamsvloeitsoffen...........................................................4
1.2 de celmembraan..........................................................................................5
A. Structuur....................................................................................................5
B. Transport doorheen celmembraan..............................................................5
C. Membraanpotentiaal (EM)..........................................................................6
D. Ionenkanalen..............................................................................................8
1.3 Intercellulaire communicatie.....................................................................10
1.4 Cellulaire signaaltransductiesystemen.....................................................10
A. Rechtstreeks op celmembraan.................................................................10
B. Vetoplosbare stoffen - Receptoren in cytoplasma of celkern....................10
C. Vetoplosbare stoffen - Cytosolisch guanylaat cyclase..............................10
D. Activatie membranair guanylaatcyclase..................................................11
E. transmembranaire receptor met tyrosinekinasen als cytoplasmatisch
gedeelte........................................................................................................11
F. G-proteïne gekoppelde receptoren............................................................11
1.5 algemen homeostatische mechanismen...................................................12
A. Terugkoppelingsmechanismen.................................................................12
B. Soorten terugkoppeingssystemen............................................................12
C. Pathologie en stellen van diagnose..........................................................12
2. Oncologie........................................................................................................13
2.1 Normale en pathologische cellulaire homeostase.....................................13
A. Cellulaire homeostasemechanismen........................................................13
B. Celbeschadiging.......................................................................................14
C. Kanker......................................................................................................15
1
,3. Neurologie.......................................................................................................25
3.1 Introductie tot cellen en opbouw vh zenuwstelsel.....................................25
A. Inleiding....................................................................................................25
B. Cellulaire componenten............................................................................26
C. Het perifeer zenuwstelsel PZS..................................................................29
D. Het centraal zenuwstelsel CZS.................................................................29
E. Reactie vh zenuwstelsel op schade..........................................................32
3.2 Generatie(opwekking) en conductie(voortgeleiding) van actiepotentialen
.........................................................................................................................34
A. Membraanpotentialen..............................................................................34
B. De drempelpotentiaal overschreden: de actiepotentiaal..........................35
C. Conductie van actiepotentiaal..................................................................37
D. Omzetting en codering van een omgevingsstimulus in een elektrisch
signaal..........................................................................................................37
3.3 Synaptische transmissie............................................................................38
A. De elektrische synaps..............................................................................39
B. De chemische synaps...............................................................................39
C. Synaptische integratie..............................................................................40
D. Modulatie van de synaptische activiteit...................................................40
E. Neurotransmitters.....................................................................................41
F. Receptoren van neurotransmitters............................................................44
3.4 Het somatosensore systeem......................................................................46
A. Onderdelen vh somatosensore systeem...................................................46
B. Fijne tast en proprioceptie........................................................................47
C. Centrale somatosensore pathways voor fijne tast en proprioceptie.........48
D. Thalamische en corticale somatosensore gebieden.................................49
E. Pijn en temperatuursgevoel......................................................................49
F. Transductie in het somatosensore systeem..............................................51
G. Sensorische centrifugale controle van somatosensatie...........................51
3.5 De speciale zintuigen.................................................................................52
A. Het visueel systeem.................................................................................52
B. Het auditieve en vestibulaire systeem.....................................................56
Halfcirkelvormige kanalen (crista ampullaris) – detectie van rotatie...............61
2
, C. De chemische zintuigen...........................................................................63
3.6 Het motorisch systeem..............................................................................65
A. Principes van de organisatie van het ruggenmerg...................................65
B. Afdalende motorische zenuwbanen..........................................................67
C. Motorische controle door de cerebrale cortex..........................................68
D. Invloed van basale ganglia en cerbellum op motorische controle...........69
3.7 Integratieve functies van het zenuwstelsel...............................................70
A. De cerebrale cortex = de hersenschors...................................................70
B. De slaap-waak cyclus...............................................................................75
C. De dominante hemisfeer en taal..............................................................76
D. Interhemisferische communicatie en het corpus callosum......................77
E. Leren en geheugen...................................................................................77
3.8 Het autonome zenuwstelsel en zijn controle.............................................78
A. Opbouw van het autonoom zenuwstelsel.................................................79
B. Neurotransmitters....................................................................................81
C. Centrale controle van het autonoom zenuwstelsel..................................83
1. ALGEMENE BEGRIPPEN
Inter = tussen cellen
Intra = binnenin de cel
Anti = tegen
Uni = één
Syn = samen
1.1 VLOEISTOFCOMPARTIMENTEN IN HET ORGANISME
18% proteïnen
3
, 7% mineralen
15% vetten
60% water
A. VERDELING VAN WATER
60% water
40% ICV (=intracellulaire vl)
20% ECV (=extracellulaire vl)
o 15% ISV = interstitiële vl
o 5% vasculaire vl = plasma
B. SAMENSTELLING LICHAAMSVLOEISTOFFEN
Homeostase: essentieel!!
Meq = mmol
ECV: plasma + ISV (identiek uitz: prot): vnl Na+ en CL-
ICV: vnl K+ en PHO
C. METEN VOLUME LICHAAMSVLOEITSOFFEN
Theoretisch: door toediening ve bepaalde hoeveelheid ve molecule die zich
homogeenverdeelt over het bewuste compartiment en de concentratie ervan te
meten na verspreiding
Men berekent over welk V de molecule zich heeft verdeeld
= distributievolume vd molecule = totale hoeveelheid
toegediend/Concentratie in staal
Meting vd totale #lichaamswater via het distributievolue van D2 Odeutriumoxid e ,
zwaar water of aminopyrine
Meting v plasmavolumes vereist moleculen die in de bloedbaan blijven (vb
albumine)
4
