KOMMENTAAR OP WERKOPDRAG 1, WERKOPDRAG 2 EN
EKSAMENTOELIGTING
AFK1502
2022
SEMESTER 1 – WERKOPDRAG 1
MEMORANDUM
Bestudeer asseblief die antwoorde vir Werkopdrag 1, asook die bespreking van die antwoorde en
maak seker dat jy die werk vir die eksamen verstaan.
ONTHOU ASB. DAT DIE ANTWOORDE IN DIE QUIZ GESKOMMEL IS. HIERDIE VOORBEELDE IS
NET OM VIR JOU ‘N AANDUIDING TE GEE VAN DIE KORREKTE ANTWOORDE VIR
WERKOPDRAG 1.
1. Bestudeer die onderstaande teksfragment:
Die Wêreldgesondheidsorganisasie (WGO) het in Desember 2019 bewus geword van
’n uitbreking van ‘longontsteking’ in Wuhan, China, wat anders lyk as enige ander
virusinfeksie wat aan medici bekend is. In dieselfde week het Chinese dokters
probeer om die lewe van Bloomberg (’n 61-jarige man) te red. Hy het aan erge
longontsteking gely wat deur ’n onbekende virus veroorsaak is. Bloomberg is op 9
Januarie 2020 oorlede. Dit was nie ’n gewone sterfgeval nie. Wuhan se stadsraad het
daardie dag aangeteken as dié dag met die eerste amptelike sterfte aan die dodelike
koronavirus - ’n stam afkomstig uit die familie van koronavirusse wat verkoues
veroorsaak.
Bostaande teks is ’n voorbeeld van ’n … teks.
[1] instruktiewe
[2] oorredende
[3] informatiewe
[4] letterkundige
Bostaande teks maak geen appèl op die leser nie. Dit gee ook geen instruksies nie. Dit is
duidelik dat hierdie teks slegs ten doel het om die leser van inligting te voorsien (Studiegids:
bl. 3-6).
2. In watter een van die onderstaande opsies is daar ’n spelfout?
[1] ongelukkig, formulering, temasinne
[2] prieel, teksvaardighede, interpretasie
[3] diëet, kernantwoorde, oplossing
[4] finansieel, woordeboek, referent
, Die woord dieet kry nie ’n deelteken nie. Onthou dat die afgeleide vorm van dieet, naamlik
diëte, wel ’n deelteken kry.
3. In skriftelike kommunikasie kan ons die sender ook die ... noem.
[1] luisteraar
[2] leser
[3] skrywer
[4] spreker
Die sender is die persoon wat die kommunikasie rig aan iemand anders, nie die persoon of die
persone wat dit ontvang nie. Lesers en sprekers is ontvangers; sprekers en skrywers is
senders. In skriftelike kommunikasie noem ons die sender die skrywer; in mondelinge
taalgebruik die spreker. Die korrekte opsie is vanselfsprekend opsie 3. Die leser (opsie 2) is
die ontvanger van ’n skriftelike uiting, terwyl die spreker (opsie 4) wel die sender van ’n
boodskap is, maar nie van ’n skriftelike uiting nie (Studiegids: bl. 8-9).
4. Onder ’n struktuurbreuk verstaan ons die volgende:
[1] Die skrywer slaan skielik oor na ’n ander register in een en dieselfde teks.
[2] Belangrike inligting word weggelaat uit die teks.
[3] Die skrywer breek sy woorde op die verkeerde plek af aan die einde van die sin.
[4] Die inligting in ’n teks word nie in logiese volgorde aangebied nie.
Opsie 1: Daar is sprake van ’n stylbreuk, nie van ’n struktuurbreuk nie (Studiegids: bl. 131-
132).
Opsie 2: Die weglating van belangrike inligting is ’n ernstige tekortkoming in ’n teks, maar dui
nie op ’n struktuurbreuk nie.
Opsie 3: Die afbreek van woorde op die verkeerde plek is ’n spelfout. ’n Struktuurbreuk
verwys na ’n tekortkoming ten opsigte van die logiese volgorde van inligting in die
teks.
Opsie 4: Hierdie opsie is dus korrek (Studiegids: bl. 40; 45).
5. ’n ... is ’n voorbeeld van ’n instruktiewe teks?
[1] Bemarkingsbrief vir ’n liefdadigheidsorganisasie
[2] Advertensie vir ’n woonstel
[3] Handleiding vir ’n elektriese stoompot
[4] Verkiesingspamflet van ’n politieke party
Al bogenoemde opsies is oorredend van aard en beoog dat jy iets moet doen, behalwe opsie 3
waar instruksies gegee word oor hoe mens met die apparaat moet werk.
6. ’n Elementêre bouplan bestaan uit …
[1] die tema van die teks en die hoofvrae.
[2] die tema van die teks, die hoofvrae en kernantwoorde.
[3] die tema van die teks, die hoofvrae en kernantwoorde en subvrae.
[4] slegs die hoofvrae van die teks.
’n Elementêre bouplan vir ’n teks bestaan uit die tema en die hoofvrae van die teks. Opsie 1 is
dus korrek. ’n Uitgebreide bouplan voeg ook kernantwoorde en/of subvrae by (Studiegids: bl.
42-44). As ʼn bouplan in die eksamen gevra word, sal dit altyd ’n elementêre bouplan
2
EKSAMENTOELIGTING
AFK1502
2022
SEMESTER 1 – WERKOPDRAG 1
MEMORANDUM
Bestudeer asseblief die antwoorde vir Werkopdrag 1, asook die bespreking van die antwoorde en
maak seker dat jy die werk vir die eksamen verstaan.
ONTHOU ASB. DAT DIE ANTWOORDE IN DIE QUIZ GESKOMMEL IS. HIERDIE VOORBEELDE IS
NET OM VIR JOU ‘N AANDUIDING TE GEE VAN DIE KORREKTE ANTWOORDE VIR
WERKOPDRAG 1.
1. Bestudeer die onderstaande teksfragment:
Die Wêreldgesondheidsorganisasie (WGO) het in Desember 2019 bewus geword van
’n uitbreking van ‘longontsteking’ in Wuhan, China, wat anders lyk as enige ander
virusinfeksie wat aan medici bekend is. In dieselfde week het Chinese dokters
probeer om die lewe van Bloomberg (’n 61-jarige man) te red. Hy het aan erge
longontsteking gely wat deur ’n onbekende virus veroorsaak is. Bloomberg is op 9
Januarie 2020 oorlede. Dit was nie ’n gewone sterfgeval nie. Wuhan se stadsraad het
daardie dag aangeteken as dié dag met die eerste amptelike sterfte aan die dodelike
koronavirus - ’n stam afkomstig uit die familie van koronavirusse wat verkoues
veroorsaak.
Bostaande teks is ’n voorbeeld van ’n … teks.
[1] instruktiewe
[2] oorredende
[3] informatiewe
[4] letterkundige
Bostaande teks maak geen appèl op die leser nie. Dit gee ook geen instruksies nie. Dit is
duidelik dat hierdie teks slegs ten doel het om die leser van inligting te voorsien (Studiegids:
bl. 3-6).
2. In watter een van die onderstaande opsies is daar ’n spelfout?
[1] ongelukkig, formulering, temasinne
[2] prieel, teksvaardighede, interpretasie
[3] diëet, kernantwoorde, oplossing
[4] finansieel, woordeboek, referent
, Die woord dieet kry nie ’n deelteken nie. Onthou dat die afgeleide vorm van dieet, naamlik
diëte, wel ’n deelteken kry.
3. In skriftelike kommunikasie kan ons die sender ook die ... noem.
[1] luisteraar
[2] leser
[3] skrywer
[4] spreker
Die sender is die persoon wat die kommunikasie rig aan iemand anders, nie die persoon of die
persone wat dit ontvang nie. Lesers en sprekers is ontvangers; sprekers en skrywers is
senders. In skriftelike kommunikasie noem ons die sender die skrywer; in mondelinge
taalgebruik die spreker. Die korrekte opsie is vanselfsprekend opsie 3. Die leser (opsie 2) is
die ontvanger van ’n skriftelike uiting, terwyl die spreker (opsie 4) wel die sender van ’n
boodskap is, maar nie van ’n skriftelike uiting nie (Studiegids: bl. 8-9).
4. Onder ’n struktuurbreuk verstaan ons die volgende:
[1] Die skrywer slaan skielik oor na ’n ander register in een en dieselfde teks.
[2] Belangrike inligting word weggelaat uit die teks.
[3] Die skrywer breek sy woorde op die verkeerde plek af aan die einde van die sin.
[4] Die inligting in ’n teks word nie in logiese volgorde aangebied nie.
Opsie 1: Daar is sprake van ’n stylbreuk, nie van ’n struktuurbreuk nie (Studiegids: bl. 131-
132).
Opsie 2: Die weglating van belangrike inligting is ’n ernstige tekortkoming in ’n teks, maar dui
nie op ’n struktuurbreuk nie.
Opsie 3: Die afbreek van woorde op die verkeerde plek is ’n spelfout. ’n Struktuurbreuk
verwys na ’n tekortkoming ten opsigte van die logiese volgorde van inligting in die
teks.
Opsie 4: Hierdie opsie is dus korrek (Studiegids: bl. 40; 45).
5. ’n ... is ’n voorbeeld van ’n instruktiewe teks?
[1] Bemarkingsbrief vir ’n liefdadigheidsorganisasie
[2] Advertensie vir ’n woonstel
[3] Handleiding vir ’n elektriese stoompot
[4] Verkiesingspamflet van ’n politieke party
Al bogenoemde opsies is oorredend van aard en beoog dat jy iets moet doen, behalwe opsie 3
waar instruksies gegee word oor hoe mens met die apparaat moet werk.
6. ’n Elementêre bouplan bestaan uit …
[1] die tema van die teks en die hoofvrae.
[2] die tema van die teks, die hoofvrae en kernantwoorde.
[3] die tema van die teks, die hoofvrae en kernantwoorde en subvrae.
[4] slegs die hoofvrae van die teks.
’n Elementêre bouplan vir ’n teks bestaan uit die tema en die hoofvrae van die teks. Opsie 1 is
dus korrek. ’n Uitgebreide bouplan voeg ook kernantwoorde en/of subvrae by (Studiegids: bl.
42-44). As ʼn bouplan in die eksamen gevra word, sal dit altyd ’n elementêre bouplan
2
