Inhoudsopgave
Inleiding..................................................................................................................................................3
I. Misdrijven rond de bescherming van de morele integriteit................................................................3
1. Het onderscheid.............................................................................................................................4
2. Regels van strafrecht & strafprocesrecht die van belang zijn.........................................................4
2.1 Strafrechtelijke immuniteiten waardoor er geen strafvervolging is (strafrecht).......................4
2.2 Regels strafprocesrecht............................................................................................................5
3. Rechtspraak....................................................................................................................................6
II. Misdrijven rond de bescherming van de seksuele integriteit.............................................................8
1. Aanranding van de eerbaarheid (372-374) en verkrachting (375)..................................................9
1.1 Aanranding van de eerbaarheid................................................................................................9
1.2 De verkrachting.......................................................................................................................12
1.3 Strafmaat................................................................................................................................14
1.4 Extraterritoriale werking van de strafwet: afwijkend.............................................................15
1.5 Verzwarende omstandigheden (art 375-377ter)....................................................................16
1.6 De procedure..........................................................................................................................17
1.7 Voyeurisme (art 371, ten eerste)............................................................................................19
2. Misdrijven van ontucht en prostitutie (art 379-382quinquies).....................................................20
III. Misdrijven rond de bescherming van eigendommen......................................................................21
1. Valsheid in geschrifte en gebruik van valse stukken.....................................................................22
1.1 Bestanddelen misdrijven........................................................................................................23
1.2. Gebruik van valse stukken.....................................................................................................28
1.3 Rechtspraak............................................................................................................................28
1.3 Aard van de misdrijven...........................................................................................................30
1.4 De deelneming........................................................................................................................31
1.5 Eendaadse samenloop of de lex specialis?.............................................................................31
2. Eigendomsmisdrijven: juridische aantasting.................................................................................32
2.1 Diefstal (art 461 e.v. Sw).........................................................................................................34
2.2 Afpersing.................................................................................................................................39
2.3 Oplichting (art 496 Sw)...........................................................................................................41
2.4 Misbruik van vertrouwen........................................................................................................47
2.5 Bedrieglijk onvermogen (art 490bis Sw).................................................................................51
2.7 Andere minder vergaande misdrijven.....................................................................................52
3. Gevolg- / secundaire eigendomsmisdrijven (art 505 Sw).............................................................54
3.1 De heling.................................................................................................................................54
1
, 3.2 Witwassen..............................................................................................................................58
3.3 Beroepsverbod.......................................................................................................................73
4. Eigendomsmisdrijven: materiële aantasting.................................................................................77
4.1 Brandstichting (art 510 e.v. SW).............................................................................................77
4.2 Vernieling en beschadiging zonder vuur of ontploffing (art 521 e.v. SW)...............................80
IV. Misdrijven rond de strafrechtelijke bescherming van de persoon..................................................84
1. Doodslag (art 393 SW)..................................................................................................................85
1.1 Verschillende soorten van doodslag.......................................................................................86
1.2 De strafmaat...........................................................................................................................87
1.3 De poging................................................................................................................................87
1.4 Rechtspraak............................................................................................................................88
2. Opzettelijke slagen en verwondingen (art 398 e.v. SW)...............................................................90
2.1 Basisstrafbaarstelling (art 398, eerste lid)...............................................................................90
2.2 Verzwarende omstandigheden...............................................................................................91
2.3 Rechtspraak............................................................................................................................94
2.4 Drie afzonderlijke misdrijven..................................................................................................94
3. Onopzettelijke aantasting van de lichamelijke integriteit en het leven........................................99
3.1 Basismisdrijf: onopzettelijke slagen en verwondingen (art 418).............................................99
3.2 Procedure.............................................................................................................................100
3.3 Verkeerscontext....................................................................................................................100
3.3 Rechtspraak..........................................................................................................................101
3.3 Onopzettelijk toedienen van stoffen (art 421 SW)................................................................103
4. Schuldig hulpverzuim (art 422bis SW)........................................................................................104
5. Belaging (art 442bis SW).............................................................................................................107
V. Belgische terrorismemisdrijven......................................................................................................108
1. Terrorisme sensu stricto (art 137 SW)........................................................................................109
2. Terrorisme sensu lato (art 140-141 SW).....................................................................................111
VI. Informaticacriminaliteit.................................................................................................................117
1. Valsheid van informatica (art 210bis SW)...................................................................................118
2. Informaticabedrog (art 504quater).............................................................................................118
3. Intrinsieke informaticamisdrijven...............................................................................................119
2
, - mondeling examen: 1 casus en 1
stelling over theorie
- opgesomde rechtspraak als
illustratie maar niet te kennen
Samenvatting bijzonder
strafrecht
Inleiding
algemeen strafrecht
o = boek I Sw + complementaire strafwetten
o voor alles
bijzonder strafrecht
o = boek II Sw + afzonderlijke wetten (bijzondere strafwetten: bv. drugswet,
wegverkeerswet, milieustrafrecht)
o van toepassing op bepaalde misdrijven
o problematisch qua omvang
Verhouding algemeen strafrecht op bijzonder strafrecht
algemeen strafrecht is van toepassing op boek II Sw. uitzondering: andersluidende bepalingen
in boek II (lex specialis – lex generalis regel)
algemeen strafrecht is van toepassing op bijzondere strafwetten (art 100 Sw)
o uitzonderingen:
andersluidende bepalingen
hoofdstuk VII Sw (strafbare deelneming)
art 85 Sw niet van toepassing
o MAAR bijzondere wetten stellen vaak wel dat boek I van toepassing is met inbegrip van
hoofdstuk VII en art 85 de wegverkeerswet doet dit NIET
o is art 100 dan nog wel nuttig? wellicht niet
Boek II (hier gaat het vak voornamelijk over)
titel 1-9: misdaden en wanbedrijven (opgebouwd rond een rechtsgoed dat men wilt
beschermen)
titel 10: overtredingen (problematisch: kleine straffen en korte verjaringstermijn van 6 maanden)
het moet altijd kwaadwillig
I. Misdrijven rond de bescherming van de morele gebeuren (er moet bijzonder opzet
zijn voor al deze 4 misdrijven)
integriteit
1. art 443-444 Sw: laster en eerroof
2. art 448 Sw: (correctionele) belediging
3. art 449 Sw: kwaadwillige ruchtbaarmaking
4. art 445 Sw: lasterlijke aangifte
wanbedrijf met bevoegdheid voor de correctionele rechtbank: slachtoffer kan rechtstreeks
dagvaarden (ook al is er een seponering geweest door het parket) dit zal verdwijnen en enkel de
BP-stelling bij wijze van voeging zal blijven
3
, 1. Het onderscheid
1. Laster en eerroof (art 443-444) vs. belediging (art 448)
= kwaadwillig een bepaald feit in openbaarheid ten laste leggen aan een persoon (of aan art 446
gestelde lichamen) dat diens eer kan krenken waarvan u het bewijs niet aanbrengt
Materieel element
een bepaald (nauwkeurig) feit ten laste leggen waarvan bewijs mogelijk is (bv. je hebt toen dat
daar gestolen) ↔ belediging: onbepaald feit, vaag (bv. je bent een dief)
niet bewijzen:
o laster (indien bewijs wettelijk mogelijk is maar het is niet geleverd)
OF
o eerroof (wanneer de wet het bewijs niet toelaat: bv. een verjaard misdrijf)
in openbaarheid woorden vs. geschriften (art 444)
Moreel element
kwaadwillig (= bijzonder opzet, bedoeling om de ander door het slijk te halen)
2. Kwaadwillige ruchtbaarmaking
= publieke verkondiging zonder het bijbrengen van het bewijs met het oogmerk om te schaden
dus het bewijs bestaat wel!
3. Lasterlijke aangifte (art 445)
= zelf, spontaan, schriftelijk een valse aantijging tegen een persoon indienen bij de overheid met
de bedoeling om te kwetsen of beledigen
dus er is geen bewijs
bv. vrijgesproken worden voor een misdrijf en dan legt de vrijgesproken persoon een klacht neer
tegen de persoon die hem initieel aangegeven had
o moeilijk om te doen slagen want het moet ab initio vaststaan dat die persoon dat deed
om te beledigen
o art 1382 is eenvoudiger (geen bijzonder opzet aangeven, enkel een onvoorzichtigheid)
let op! immuniteit tijdens pleidooien
2. Regels van strafrecht & strafprocesrecht die van belang zijn
2.1 Strafrechtelijke immuniteiten waardoor er geen strafvervolging is
(strafrecht)
Art 452 Sw. = immuniteit v/h pleidooi
waarborg voor de uitoefening v/d rechten van verdediging
! maar het is beperkt tot de woorden gesproken in de rechtbank & de geschriften die worden
overgedragen aan de rechtbank over de zaak en partijen zelf
geldt voor de partijen en hun respectievelijke raadsheren (dus niet voor een deskundige)
burgerlijke vervolging of tuchtvervolging is wel mogelijk
geldt enkel voor misdrijven van laster, eerroof en belediging!
4
Inleiding..................................................................................................................................................3
I. Misdrijven rond de bescherming van de morele integriteit................................................................3
1. Het onderscheid.............................................................................................................................4
2. Regels van strafrecht & strafprocesrecht die van belang zijn.........................................................4
2.1 Strafrechtelijke immuniteiten waardoor er geen strafvervolging is (strafrecht).......................4
2.2 Regels strafprocesrecht............................................................................................................5
3. Rechtspraak....................................................................................................................................6
II. Misdrijven rond de bescherming van de seksuele integriteit.............................................................8
1. Aanranding van de eerbaarheid (372-374) en verkrachting (375)..................................................9
1.1 Aanranding van de eerbaarheid................................................................................................9
1.2 De verkrachting.......................................................................................................................12
1.3 Strafmaat................................................................................................................................14
1.4 Extraterritoriale werking van de strafwet: afwijkend.............................................................15
1.5 Verzwarende omstandigheden (art 375-377ter)....................................................................16
1.6 De procedure..........................................................................................................................17
1.7 Voyeurisme (art 371, ten eerste)............................................................................................19
2. Misdrijven van ontucht en prostitutie (art 379-382quinquies).....................................................20
III. Misdrijven rond de bescherming van eigendommen......................................................................21
1. Valsheid in geschrifte en gebruik van valse stukken.....................................................................22
1.1 Bestanddelen misdrijven........................................................................................................23
1.2. Gebruik van valse stukken.....................................................................................................28
1.3 Rechtspraak............................................................................................................................28
1.3 Aard van de misdrijven...........................................................................................................30
1.4 De deelneming........................................................................................................................31
1.5 Eendaadse samenloop of de lex specialis?.............................................................................31
2. Eigendomsmisdrijven: juridische aantasting.................................................................................32
2.1 Diefstal (art 461 e.v. Sw).........................................................................................................34
2.2 Afpersing.................................................................................................................................39
2.3 Oplichting (art 496 Sw)...........................................................................................................41
2.4 Misbruik van vertrouwen........................................................................................................47
2.5 Bedrieglijk onvermogen (art 490bis Sw).................................................................................51
2.7 Andere minder vergaande misdrijven.....................................................................................52
3. Gevolg- / secundaire eigendomsmisdrijven (art 505 Sw).............................................................54
3.1 De heling.................................................................................................................................54
1
, 3.2 Witwassen..............................................................................................................................58
3.3 Beroepsverbod.......................................................................................................................73
4. Eigendomsmisdrijven: materiële aantasting.................................................................................77
4.1 Brandstichting (art 510 e.v. SW).............................................................................................77
4.2 Vernieling en beschadiging zonder vuur of ontploffing (art 521 e.v. SW)...............................80
IV. Misdrijven rond de strafrechtelijke bescherming van de persoon..................................................84
1. Doodslag (art 393 SW)..................................................................................................................85
1.1 Verschillende soorten van doodslag.......................................................................................86
1.2 De strafmaat...........................................................................................................................87
1.3 De poging................................................................................................................................87
1.4 Rechtspraak............................................................................................................................88
2. Opzettelijke slagen en verwondingen (art 398 e.v. SW)...............................................................90
2.1 Basisstrafbaarstelling (art 398, eerste lid)...............................................................................90
2.2 Verzwarende omstandigheden...............................................................................................91
2.3 Rechtspraak............................................................................................................................94
2.4 Drie afzonderlijke misdrijven..................................................................................................94
3. Onopzettelijke aantasting van de lichamelijke integriteit en het leven........................................99
3.1 Basismisdrijf: onopzettelijke slagen en verwondingen (art 418).............................................99
3.2 Procedure.............................................................................................................................100
3.3 Verkeerscontext....................................................................................................................100
3.3 Rechtspraak..........................................................................................................................101
3.3 Onopzettelijk toedienen van stoffen (art 421 SW)................................................................103
4. Schuldig hulpverzuim (art 422bis SW)........................................................................................104
5. Belaging (art 442bis SW).............................................................................................................107
V. Belgische terrorismemisdrijven......................................................................................................108
1. Terrorisme sensu stricto (art 137 SW)........................................................................................109
2. Terrorisme sensu lato (art 140-141 SW).....................................................................................111
VI. Informaticacriminaliteit.................................................................................................................117
1. Valsheid van informatica (art 210bis SW)...................................................................................118
2. Informaticabedrog (art 504quater).............................................................................................118
3. Intrinsieke informaticamisdrijven...............................................................................................119
2
, - mondeling examen: 1 casus en 1
stelling over theorie
- opgesomde rechtspraak als
illustratie maar niet te kennen
Samenvatting bijzonder
strafrecht
Inleiding
algemeen strafrecht
o = boek I Sw + complementaire strafwetten
o voor alles
bijzonder strafrecht
o = boek II Sw + afzonderlijke wetten (bijzondere strafwetten: bv. drugswet,
wegverkeerswet, milieustrafrecht)
o van toepassing op bepaalde misdrijven
o problematisch qua omvang
Verhouding algemeen strafrecht op bijzonder strafrecht
algemeen strafrecht is van toepassing op boek II Sw. uitzondering: andersluidende bepalingen
in boek II (lex specialis – lex generalis regel)
algemeen strafrecht is van toepassing op bijzondere strafwetten (art 100 Sw)
o uitzonderingen:
andersluidende bepalingen
hoofdstuk VII Sw (strafbare deelneming)
art 85 Sw niet van toepassing
o MAAR bijzondere wetten stellen vaak wel dat boek I van toepassing is met inbegrip van
hoofdstuk VII en art 85 de wegverkeerswet doet dit NIET
o is art 100 dan nog wel nuttig? wellicht niet
Boek II (hier gaat het vak voornamelijk over)
titel 1-9: misdaden en wanbedrijven (opgebouwd rond een rechtsgoed dat men wilt
beschermen)
titel 10: overtredingen (problematisch: kleine straffen en korte verjaringstermijn van 6 maanden)
het moet altijd kwaadwillig
I. Misdrijven rond de bescherming van de morele gebeuren (er moet bijzonder opzet
zijn voor al deze 4 misdrijven)
integriteit
1. art 443-444 Sw: laster en eerroof
2. art 448 Sw: (correctionele) belediging
3. art 449 Sw: kwaadwillige ruchtbaarmaking
4. art 445 Sw: lasterlijke aangifte
wanbedrijf met bevoegdheid voor de correctionele rechtbank: slachtoffer kan rechtstreeks
dagvaarden (ook al is er een seponering geweest door het parket) dit zal verdwijnen en enkel de
BP-stelling bij wijze van voeging zal blijven
3
, 1. Het onderscheid
1. Laster en eerroof (art 443-444) vs. belediging (art 448)
= kwaadwillig een bepaald feit in openbaarheid ten laste leggen aan een persoon (of aan art 446
gestelde lichamen) dat diens eer kan krenken waarvan u het bewijs niet aanbrengt
Materieel element
een bepaald (nauwkeurig) feit ten laste leggen waarvan bewijs mogelijk is (bv. je hebt toen dat
daar gestolen) ↔ belediging: onbepaald feit, vaag (bv. je bent een dief)
niet bewijzen:
o laster (indien bewijs wettelijk mogelijk is maar het is niet geleverd)
OF
o eerroof (wanneer de wet het bewijs niet toelaat: bv. een verjaard misdrijf)
in openbaarheid woorden vs. geschriften (art 444)
Moreel element
kwaadwillig (= bijzonder opzet, bedoeling om de ander door het slijk te halen)
2. Kwaadwillige ruchtbaarmaking
= publieke verkondiging zonder het bijbrengen van het bewijs met het oogmerk om te schaden
dus het bewijs bestaat wel!
3. Lasterlijke aangifte (art 445)
= zelf, spontaan, schriftelijk een valse aantijging tegen een persoon indienen bij de overheid met
de bedoeling om te kwetsen of beledigen
dus er is geen bewijs
bv. vrijgesproken worden voor een misdrijf en dan legt de vrijgesproken persoon een klacht neer
tegen de persoon die hem initieel aangegeven had
o moeilijk om te doen slagen want het moet ab initio vaststaan dat die persoon dat deed
om te beledigen
o art 1382 is eenvoudiger (geen bijzonder opzet aangeven, enkel een onvoorzichtigheid)
let op! immuniteit tijdens pleidooien
2. Regels van strafrecht & strafprocesrecht die van belang zijn
2.1 Strafrechtelijke immuniteiten waardoor er geen strafvervolging is
(strafrecht)
Art 452 Sw. = immuniteit v/h pleidooi
waarborg voor de uitoefening v/d rechten van verdediging
! maar het is beperkt tot de woorden gesproken in de rechtbank & de geschriften die worden
overgedragen aan de rechtbank over de zaak en partijen zelf
geldt voor de partijen en hun respectievelijke raadsheren (dus niet voor een deskundige)
burgerlijke vervolging of tuchtvervolging is wel mogelijk
geldt enkel voor misdrijven van laster, eerroof en belediging!
4
