Kennistoets Extramuraal MSA
Inhoud
Acuut 1 .................................................................................................................................................... 3
Hoorcollege 2 Klinisch redeneren bij acuut letsel ............................................................................... 3
Begrippen ........................................................................................................................................ 7
Hoorcollege 3 Visie op pathomorfologie en diagnostiek .................................................................... 8
Begrippen ...................................................................................................................................... 11
Werkcollege 1 Rode vlaggen ............................................................................................................. 12
Weekopdrachten acuut week 1 ........................................................................................................ 14
Lage rug ......................................................................................................................................... 14
Pols ................................................................................................................................................ 16
Romp ............................................................................................................................................. 19
Schouder........................................................................................................................................ 20
Acuut 2 .................................................................................................................................................. 22
Hoorcollege 4 Team up ..................................................................................................................... 22
Begrippen ...................................................................................................................................... 22
Hoorcollege 5 Prognostische variabelen na acuut letsel .................................................................. 23
Begrippen .......................................................................................................................................... 24
Hoorcollege 6 .................................................................................................................................... 24
Begrippen ...................................................................................................................................... 26
Case Based Learning 3 en 4 ............................................................................................................... 26
Vaardigheidsles 3 Diagnostiek en interventie ................................................................................... 27
Werkcollege 7 Patiënten educatie .................................................................................................... 27
Werkcollege 2 Coachen van functioneel herstel ............................................................................... 30
Weekopdracht 2 ................................................................................................................................ 32
Elleboog ......................................................................................................................................... 32
Enkel .............................................................................................................................................. 34
Heup .............................................................................................................................................. 37
Knie ................................................................................................................................................ 38
Lies ................................................................................................................................................. 44
Persisterend 1........................................................................................................................................ 46
Hoorcollege 7 Team up ..................................................................................................................... 46
Hoorcollege 8 .................................................................................................................................... 47
Begrippen ...................................................................................................................................... 53
, Hoorcollege 9 Oorzaken voor vertraagd herstel ............................................................................... 54
Leerteam 2 Emoties hanteren ........................................................................................................... 57
Werkcollege 3 Belang van taal .......................................................................................................... 58
Vaardigheidsles 6 Mobiliseren .......................................................................................................... 58
Weekopdrachten ............................................................................................................................... 60
Lage rug ......................................................................................................................................... 60
Nekpijn .......................................................................................................................................... 61
Hoofdpijn ....................................................................................................................................... 63
Onderste extremiteit ..................................................................................................................... 65
Schouder........................................................................................................................................ 65
Persisterend 2........................................................................................................................................ 67
Hoorcollege 10 Patiëntenprofiel ....................................................................................................... 67
Hoorcollege 11 Perifeer zenuwletsel en neuropathische klachten .................................................. 70
Hoorcollege 12 Herkennen, onderzoeken en behandelen van neuropathische klachten ................ 78
Werkcollege 8 .................................................................................................................................... 88
Werkcollege 4 Omgaan met overuse en underuse ........................................................................... 90
Persisterend 3........................................................................................................................................ 90
Hoorcollege 13 Chronische fase ........................................................................................................ 90
Begrippen ...................................................................................................................................... 91
Hoorcollege 14 Fysiologie van chronische pijn ................................................................................. 91
Begrippen ...................................................................................................................................... 93
Hoorcollege 15 Evaluatie en behandeling van chronische pijn......................................................... 94
Werkcollege 5 Diagnostiek en klinisch redeneren chronische klachten ........................................... 96
Persisterend 4........................................................................................................................................ 97
Hoorcollege 16 Fysiologie van stress ................................................................................................ 97
Hoorcollege 17 Bewegen met patiënten met persisterende problematiek ..................................... 99
,Acuut 1
Hoorcollege 2 Klinisch redeneren bij acuut letsel
De student kan:
• Het normale pathofysiologische herstel beschrijven na acuut letsel van bindweefsel en
spierweefsel.
• Relevante onderzoeksdoelstellingen beschrijven bij mensen na een acuut musculoskeletaal
letsel.
• Beargumenteren wanneer er een indicatie is voor doorverwijzing naar een arts.
• Beargumenteren wanneer er een indicatie is voor 'wait and see' beleid.
• Beargumenteren wanneer er een indicatie is voor intensievere fysiotherapeutische
begeleiding.
Leerdoel 1
Het is belangrijk dat je weet dat er geen vaste dagen zijn tot wondgenezing, dit verschilt namelijk per
persoon en per wond. Maar om het makkelijk te maken is er een gemiddelde genomen van de
verschillende fase van wondgenezing. Hieronder staan de fasen met gemiddeld aantal dagen en wat
er in deze fase gebeurt:
Ontstekingsfase
Deze fase duurt gemiddeld 1-5 dagen, soms wel 9 dagen bij erg grote schade. Dit is de fase waar
iedereen zo snel mogelijk vanaf wil, maar wel het meest belangrijk is. In de ontstekingsfase gebeurt
er van alles:
• Er ontstaat kleurloze zwelling, wat betekent dat er geen bloedvaten kapot zijn (voornamelijk
dus vocht die uit cellen en lymfevaten komt).
• Er kan blauwkleuring ontstaan, wat duidt op kapotte bloedvaten. Hierdoor kan het zo zijn
dat, afhankelijk van de grote van de schade, het beloop langer is omdat het vaatbed eerst
moet herstellen. Dit noemt met de vasculaire fase.
• Er kan roodheid ontstaan. Dit zijn de bloedvaten die verder open gaan staan om bouwstoffen
en zuurstof naar het letsel te brengen.
• Er is mogelijk sprake van pijn, maar dit is subjectief, dus iedereen kan dit anders ervaren.
• Er is invasie van leukocyten en macrofagen. Dit zijn de pacmannetjes van het lichaam die
dode resten opruimen en zorgen voor activatie voor intacte cellen door deze te gaan delen.
• Het nieuwe weefsel dat neergelegd wordt is zeer laag belastbaar. Dit komt doordat er weinig
proteoglycanen zijn die de trekkracht op kunnen vangen.
Het advies tijdens deze ontstekingsfase is dan ook:
- Ontlasten, immobiliseren, rust
- Vermeiden van scherp stekende pijn
- Onbelast bewegen op geleide van ontstekingsverschijnselen en pijn
- Alles om weefselherstel niet te frustreren. Dit betekent vaak onbelast bewegen of het
simpelweg aan- en ontspannen van musculatuur zonder in de ruimte te bewegen.
Proliferatiefase
Deze fase duurt gemiddeld 5-21 dagen. In deze fase gebeurt het volgende:
• De wond wordt dichtgetrokken door de twee wondranden naar elkaar toe te brengen.
• Er wordt een start gemaakt met het maken van de grondsubstantie.
• Het weefsel is iets meer belastbaar, maar er moet nog zeer voorzichtig mee worden
omgegaan.
Het advies tijdens deze proliferatiefase is dan ook:
, - Op geleiden van pijn gaan bewegen
- Scherp stekende pijn is als grens voor bewegen
- Pijnvrij bewegen, maar het mag iets zeuren
- Het nieuwe weefsel moet de juiste kant op gelegd worden, dus laat de patiënt rustig
bewegen.
- De rekpijn die erbij ontstaat is dus voor de ordening van het nieuwe weefsel, deze pijn is
dus toegestaan.
- De scherpe pijn heeft nog te maken met het letsel wat erger wordt, dan weet je dus dat er
teveel gedaan is. Geef dit als advies mee aan de patiënt.
Remodeleringsfase
Deze fase bestaat uit 2 losse fasen. De consolidatiefase en de reorganisatiefase.
Consolidatiefase
Deze fase duurt gemiddeld 21-60 dagen. Het weefsel heeft de goede plek gevonden, maar het moet
de juiste trekkrachten weer terugkrijgen.
Reorganisatiefase
Deze fase duurt gemiddeld 60-360 dagen. Het is de tijd die je lichaam nodig heeft om voor de helft
weer terug te zijn in zijn oude staat, oftewel de biologische turnover.
In deze gekoppelde fase, de remodeleringsfase, gebeurt het volgende:
• Er is omvorming van collageen type III met lage trekbelastbaarheid naar collageen type I met
een hoge trekbelasting.
Het advies in deze fase is:
- Progressief belasten van het weefsel om het proces van omvorming van collageen typen te
faciliteren
- Tijdsduur van training en oefeningen af laten hangen van de te behalen doelen.
Bijvoorbeeld: je wil graag huishoudelijke taken opnieuw willen uitvoeren of iemand wil
graag weer direct willen sporten.
Leerdoel 2
Fysiotherapeutische diagnose
De fysiotherapeutische diagnose wordt gesteld door middel van het ICF model. Er zijn een aantal
verschillen tussen een fysiotherapeutische diagnose of een medische diagnose, dat zijn de volgende:
• Beroeps specifieke en wettelijke kaders
• Beperkte onderzoeksmogelijkheden
• Bio psycho sociaal model
• Wij gaan uit van een probleem aan het bewegingsapparaat van de mens
Methodisch handelen
Om de fysiotherapeutische diagnose te maken, gebruiken wij een stappenplan volgens een bepaalde
methodiek:
1. Screeningsproces
Anamnese, rode vlaggen, pluis/niet-pluis, is de verwijzing terecht?
2. Diagnostisch proces
Inventarisatie, onderzoek en analyse van het gezondheidsprobleem, pluis/niet-pluis
3. Therapeutisch proces
Het samen met de cliënt opstellen, uitvoeren en evalueren van een behandelplan.
Inhoud
Acuut 1 .................................................................................................................................................... 3
Hoorcollege 2 Klinisch redeneren bij acuut letsel ............................................................................... 3
Begrippen ........................................................................................................................................ 7
Hoorcollege 3 Visie op pathomorfologie en diagnostiek .................................................................... 8
Begrippen ...................................................................................................................................... 11
Werkcollege 1 Rode vlaggen ............................................................................................................. 12
Weekopdrachten acuut week 1 ........................................................................................................ 14
Lage rug ......................................................................................................................................... 14
Pols ................................................................................................................................................ 16
Romp ............................................................................................................................................. 19
Schouder........................................................................................................................................ 20
Acuut 2 .................................................................................................................................................. 22
Hoorcollege 4 Team up ..................................................................................................................... 22
Begrippen ...................................................................................................................................... 22
Hoorcollege 5 Prognostische variabelen na acuut letsel .................................................................. 23
Begrippen .......................................................................................................................................... 24
Hoorcollege 6 .................................................................................................................................... 24
Begrippen ...................................................................................................................................... 26
Case Based Learning 3 en 4 ............................................................................................................... 26
Vaardigheidsles 3 Diagnostiek en interventie ................................................................................... 27
Werkcollege 7 Patiënten educatie .................................................................................................... 27
Werkcollege 2 Coachen van functioneel herstel ............................................................................... 30
Weekopdracht 2 ................................................................................................................................ 32
Elleboog ......................................................................................................................................... 32
Enkel .............................................................................................................................................. 34
Heup .............................................................................................................................................. 37
Knie ................................................................................................................................................ 38
Lies ................................................................................................................................................. 44
Persisterend 1........................................................................................................................................ 46
Hoorcollege 7 Team up ..................................................................................................................... 46
Hoorcollege 8 .................................................................................................................................... 47
Begrippen ...................................................................................................................................... 53
, Hoorcollege 9 Oorzaken voor vertraagd herstel ............................................................................... 54
Leerteam 2 Emoties hanteren ........................................................................................................... 57
Werkcollege 3 Belang van taal .......................................................................................................... 58
Vaardigheidsles 6 Mobiliseren .......................................................................................................... 58
Weekopdrachten ............................................................................................................................... 60
Lage rug ......................................................................................................................................... 60
Nekpijn .......................................................................................................................................... 61
Hoofdpijn ....................................................................................................................................... 63
Onderste extremiteit ..................................................................................................................... 65
Schouder........................................................................................................................................ 65
Persisterend 2........................................................................................................................................ 67
Hoorcollege 10 Patiëntenprofiel ....................................................................................................... 67
Hoorcollege 11 Perifeer zenuwletsel en neuropathische klachten .................................................. 70
Hoorcollege 12 Herkennen, onderzoeken en behandelen van neuropathische klachten ................ 78
Werkcollege 8 .................................................................................................................................... 88
Werkcollege 4 Omgaan met overuse en underuse ........................................................................... 90
Persisterend 3........................................................................................................................................ 90
Hoorcollege 13 Chronische fase ........................................................................................................ 90
Begrippen ...................................................................................................................................... 91
Hoorcollege 14 Fysiologie van chronische pijn ................................................................................. 91
Begrippen ...................................................................................................................................... 93
Hoorcollege 15 Evaluatie en behandeling van chronische pijn......................................................... 94
Werkcollege 5 Diagnostiek en klinisch redeneren chronische klachten ........................................... 96
Persisterend 4........................................................................................................................................ 97
Hoorcollege 16 Fysiologie van stress ................................................................................................ 97
Hoorcollege 17 Bewegen met patiënten met persisterende problematiek ..................................... 99
,Acuut 1
Hoorcollege 2 Klinisch redeneren bij acuut letsel
De student kan:
• Het normale pathofysiologische herstel beschrijven na acuut letsel van bindweefsel en
spierweefsel.
• Relevante onderzoeksdoelstellingen beschrijven bij mensen na een acuut musculoskeletaal
letsel.
• Beargumenteren wanneer er een indicatie is voor doorverwijzing naar een arts.
• Beargumenteren wanneer er een indicatie is voor 'wait and see' beleid.
• Beargumenteren wanneer er een indicatie is voor intensievere fysiotherapeutische
begeleiding.
Leerdoel 1
Het is belangrijk dat je weet dat er geen vaste dagen zijn tot wondgenezing, dit verschilt namelijk per
persoon en per wond. Maar om het makkelijk te maken is er een gemiddelde genomen van de
verschillende fase van wondgenezing. Hieronder staan de fasen met gemiddeld aantal dagen en wat
er in deze fase gebeurt:
Ontstekingsfase
Deze fase duurt gemiddeld 1-5 dagen, soms wel 9 dagen bij erg grote schade. Dit is de fase waar
iedereen zo snel mogelijk vanaf wil, maar wel het meest belangrijk is. In de ontstekingsfase gebeurt
er van alles:
• Er ontstaat kleurloze zwelling, wat betekent dat er geen bloedvaten kapot zijn (voornamelijk
dus vocht die uit cellen en lymfevaten komt).
• Er kan blauwkleuring ontstaan, wat duidt op kapotte bloedvaten. Hierdoor kan het zo zijn
dat, afhankelijk van de grote van de schade, het beloop langer is omdat het vaatbed eerst
moet herstellen. Dit noemt met de vasculaire fase.
• Er kan roodheid ontstaan. Dit zijn de bloedvaten die verder open gaan staan om bouwstoffen
en zuurstof naar het letsel te brengen.
• Er is mogelijk sprake van pijn, maar dit is subjectief, dus iedereen kan dit anders ervaren.
• Er is invasie van leukocyten en macrofagen. Dit zijn de pacmannetjes van het lichaam die
dode resten opruimen en zorgen voor activatie voor intacte cellen door deze te gaan delen.
• Het nieuwe weefsel dat neergelegd wordt is zeer laag belastbaar. Dit komt doordat er weinig
proteoglycanen zijn die de trekkracht op kunnen vangen.
Het advies tijdens deze ontstekingsfase is dan ook:
- Ontlasten, immobiliseren, rust
- Vermeiden van scherp stekende pijn
- Onbelast bewegen op geleide van ontstekingsverschijnselen en pijn
- Alles om weefselherstel niet te frustreren. Dit betekent vaak onbelast bewegen of het
simpelweg aan- en ontspannen van musculatuur zonder in de ruimte te bewegen.
Proliferatiefase
Deze fase duurt gemiddeld 5-21 dagen. In deze fase gebeurt het volgende:
• De wond wordt dichtgetrokken door de twee wondranden naar elkaar toe te brengen.
• Er wordt een start gemaakt met het maken van de grondsubstantie.
• Het weefsel is iets meer belastbaar, maar er moet nog zeer voorzichtig mee worden
omgegaan.
Het advies tijdens deze proliferatiefase is dan ook:
, - Op geleiden van pijn gaan bewegen
- Scherp stekende pijn is als grens voor bewegen
- Pijnvrij bewegen, maar het mag iets zeuren
- Het nieuwe weefsel moet de juiste kant op gelegd worden, dus laat de patiënt rustig
bewegen.
- De rekpijn die erbij ontstaat is dus voor de ordening van het nieuwe weefsel, deze pijn is
dus toegestaan.
- De scherpe pijn heeft nog te maken met het letsel wat erger wordt, dan weet je dus dat er
teveel gedaan is. Geef dit als advies mee aan de patiënt.
Remodeleringsfase
Deze fase bestaat uit 2 losse fasen. De consolidatiefase en de reorganisatiefase.
Consolidatiefase
Deze fase duurt gemiddeld 21-60 dagen. Het weefsel heeft de goede plek gevonden, maar het moet
de juiste trekkrachten weer terugkrijgen.
Reorganisatiefase
Deze fase duurt gemiddeld 60-360 dagen. Het is de tijd die je lichaam nodig heeft om voor de helft
weer terug te zijn in zijn oude staat, oftewel de biologische turnover.
In deze gekoppelde fase, de remodeleringsfase, gebeurt het volgende:
• Er is omvorming van collageen type III met lage trekbelastbaarheid naar collageen type I met
een hoge trekbelasting.
Het advies in deze fase is:
- Progressief belasten van het weefsel om het proces van omvorming van collageen typen te
faciliteren
- Tijdsduur van training en oefeningen af laten hangen van de te behalen doelen.
Bijvoorbeeld: je wil graag huishoudelijke taken opnieuw willen uitvoeren of iemand wil
graag weer direct willen sporten.
Leerdoel 2
Fysiotherapeutische diagnose
De fysiotherapeutische diagnose wordt gesteld door middel van het ICF model. Er zijn een aantal
verschillen tussen een fysiotherapeutische diagnose of een medische diagnose, dat zijn de volgende:
• Beroeps specifieke en wettelijke kaders
• Beperkte onderzoeksmogelijkheden
• Bio psycho sociaal model
• Wij gaan uit van een probleem aan het bewegingsapparaat van de mens
Methodisch handelen
Om de fysiotherapeutische diagnose te maken, gebruiken wij een stappenplan volgens een bepaalde
methodiek:
1. Screeningsproces
Anamnese, rode vlaggen, pluis/niet-pluis, is de verwijzing terecht?
2. Diagnostisch proces
Inventarisatie, onderzoek en analyse van het gezondheidsprobleem, pluis/niet-pluis
3. Therapeutisch proces
Het samen met de cliënt opstellen, uitvoeren en evalueren van een behandelplan.
