uitwerkingen week 4 (RECHTSPSYCHOLOGIE)

Rechtspsychologie en F. Bewijs week 4
1) Bij het verhoor van een verdachte kan de politie een (meer)
informatieverzamelende verhoorstijl of een (meer) beschuldigende
verhoorstijl hanteren. Verhoormodellen/-methoden uit verschillende
landen (zoals de Reid Technique, Peace, Basic Interview Technique...)
kunnen op een continuüm van beschuldigend naar informatieverzamelend
worden geplaatst. Hoe meer de politie gelooft in de schuld van de
verdachte, hoe meer verhoorders de neiging hebben om een
beschuldigende verhoorstijl te gebruiken die gericht is op het verkrijgen
van een bekentenis. Een bekentenis wordt zeker als zeer waardevol
beschouwd. Wanneer een verdachte een misdrijf bekent, is de zaak min of
meer gesloten. Inderdaad, waarom zou iemand een misdrijf bekennen dat
hij niet heeft gepleegd? Onderzoek toont echter aan dat onschuldige
verdachten valse bekentenissen afleggen, wat zelfs kan leiden tot
gerechtelijke dwalingen. Naast de persoon van de verdachte kunnen de
verhoormethode en -technieken het risico op een valse bekentenis
vergroten. Wat weten we eigenlijk over bekentenissen en waarom
verdachten bekennen? En hoeveel waarde kan een rechter toekennen aan
een bekentenis?

a. Wat zijn de kenmerken van de verhoorstijlen? Welk
verhoormodel wordt gebruikt in uw land en tot welke verhoorstijl
behoort dit model volgens u
(informatieverzamelend/beschuldigend)? Leg uit.

Accusatoir stelsel  beschuldigend Model

Ondervraging – doel = bekennende verklaring – onderdrukkende
technieken (manupulatie) – gaat ervan uit dat de verdachte, de dader is.

Verdenking is gebaseerd op een technische en tactische …

Strategie van de voet in de deur (maunpulatie, je zit ondertussen al in de
sfeer van bekennen wanneer je wordt beschuldigt van nog een feit)

Je mag niet lezen en suggereren over bewijs maar wel bluffen. Dus vals
bewijs mag. Dt is goedkoper want het spoor hoeft niet meer opgestuurd te
worden naar het NFI  waarom: marginale toetsing. Als ze weten dat er
een bekentenis ligt komt er een veel zwaarder rapport na boven.
Bekentenis is vaak ook veel eerder dan een uitslag van een
sporenonderzoek

- Minimalisatie: van het delict, de drempel voor het afleggen van
een bekentenis verlagen.

, - Vals bewijs: VD confronteren met bewijs dat er helemaal niet is. Vb.
er was een getuige die u gezien heeft op plaats delict  sterkste
factor, meest effectieve middel voor valse bekentenis.
- Maximalisatie: het is heel serieus het delict, sterke consequenties,
 niks om te lachen, serieus en belangrijk dat je de ‘’ waarheid’’
vertelt = bekennen. Slachtoffer betrekken (het enige die er antw op
kan geven ben jij  delict heel groot maken van de slachtoffers)
- Suggestieve vragen: de antwoorden die je als ondervrager wilt
horen al in de mond van VD leggen. VD complimenten geven als hij
bekent en meegaat in de vragen en het verhaal van de politie.
- Ongeloof laten blijken: politieagenten die VD Onderbreken,
ongeloof uitten,  omgaan met ontkenningen.
- Valse beloften: Als VD de waarheid vertelt beloften maken die je
als agent niet kan waarmaken  je zult niet zo hard gestraft worden
als je bekent.
- Hypothetische vragen: wat als we vingerafdrukken sturen naar
het lab, kunnen die van jou zijn?  je hoort dit niet te vragen aan
verdachte en gewoonweg het onderzoek te doen. = manipulatieve
techniek om VD onzeker te maken.
- Overtuigen: doe het voor je familie, voor je geloof, het leed van
slachtoffers die een dader willen en de zaak opgelost willen hebben.
- Vragen herhalen: impressie dat je niet de goede antwoorden geeft
als iemand steeds hetzelfde vraagt.  misschien begrijp je me niet,
ik zal de vraag herhalen.
 Opletten als je vragen blijft herhalen en de VD zegt uiteindelijk
(om van de vraag af te zijn) ik was op de plaats delict, moet niet
alleen de laatste verklaring worden opgenomen in een PV (wat wel
vaak gebeurd en dan lijkt op een bekentenis)
- Als je het wel gedaan zou hebben, hoe zou je het dan doen?
 je zegt toevallig dingen die kloppen  daderkennis. Advocaat
moet hier altijd meteen ingrijpen. Grootste bron van daderkennis is
de verhoorder zelf!!
- Als je bekent gaan de beperkingen eraf: dan kun je ineens wel
na pap en mam bellen, slapen in een goed bent.

 Opressive techniques: kan de accuraatheid beïnvloeden. Beperkt de
juistheid en nauwkeurigheid van info die je krijgt.  het werkt je krijgt
bekentenissen MAAR ook valse verklaringen en dat willen we niet! =
ongeoorloofde druk

Inquisitoir  informatieverzamelend Model

Onderzoeken/ VD-ondervraging – doel = accurate info verzamelen –
neutrale technieken