Samenvatting hoofdstuk 6 algemene psychologie

ALGEMENE PSYCHOLOGIE
HOOFDSTUK 6 – CONDITIONERING EN LEREN




Klassieke conditionering
Inzichten van Pavlov

Speekselafscheiding bij het waarnemen van een signaal

 Natuurwetenschappelijke methode voor het bestuderen van de
“psychische reflex”
 Experimenten onder gecontroleerde omstandigheden
 Voedsel werd aangekondigd door neutraal signaal (“bel”)
 Klassieke conditionering een procedure waarbij de oorspronkelijke
neutrale stimulus gecombineerd wordt met een ongeconditioneerde
stimulus die een automatische reactie uitlokt
 Basisfenomeen werd beschreven door Pavlov; we bespreken
achtereenvolgens verwerving, extinctie, spontaan hertel,
stimulusgeneralisatie en stimulusdiscriminatie

Basisfenomeen




NS = neutrale stimulus CS = geconditioneerde
stimulus

OS = ongeconditioneerde stimulus CR = geconditioneerde
respons

OR = ongeconditioneerde respons

, Verwerving

 Het proces waardoor een geconditioneerde stimulus een
geconditioneerde reactie gaat uitlokken
 Duidelijke verwervingsfase: meerdere CS – OS aanbiedingen nodig
voordat de CS een CR uitlokt. Bv. Pavlov. Zowel naar beurten als
intensiteit van kwijlen
 Bij traumatische gebeurtenissen kan 1 OS voldoende zijn
indien de OR heel intens is (bv. auto ongeluk, seksueel misbruik)

Extinctie van de geconditioneerde respons en spontaan herstel

 De verzwakking van de CR die optreedt als de CS (toon)
herhaaldelijk zonder de OS (luchtpuf) aangeboden wordt
 Is de conditionering dan helemaal teniet gedaan?
 1e bevinding: spontaan herstel (Pavlov en de volgende dag…)
 Ook in het dagelijks leven: bvb. vliegangst
 2e bevinding: er wordt niets “afgeleerd”… opnieuw heel
makkelijk opnieuw te conditioneren
 Extinctie onderdrukt dus het leerproces: iets nieuws geleerd nl.
dat de OS en OR niet meer volgen op de CS… de geleerde relatie
wordt onderdrukt, maar is niet verdwenen