Samenvatting rechtsvergelijking: deel 2 - Nederland

DEEL 2 : OVERZICHT VAN ENKELE
SLEUTELJURISDICTIES –
RECHTSVERGELIJKING VAN
NEDERLAND
Historisch kader ................................................................................................................................. 2
Ontstaan ........................................................................................................................................ 2
Einde .............................................................................................................................................. 2
Staatstructuur & rechtsbronnen .......................................................................................................... 3
Formele rechtsbronnen ................................................................................................................... 4
Nederlandse grondwet (hoogste norm) ............................................................................................ 4
Formele wetten............................................................................................................................... 4
Regelgeving van de uitvoerende macht ............................................................................................. 5
Verordeningen ................................................................................................................................ 5
Verdragen + besluiten ..................................................................................................................... 5
Rechtspraak ................................................................................................................................... 5
Algemene rechtsbeginselen ............................................................................................................ 6
Gewoonte....................................................................................................................................... 6
Onderlinge verhouding van de rechtsbronnen ...................................................................................... 6
Indeling & algemene benadering.......................................................................................................... 7
Nieuw nederlands BW: successtory ................................................................................................. 7
Gerechtelijke organisatie .................................................................................................................... 8
3 niveaus van rechtscolleges: .......................................................................................................... 8
Invloeden ........................................................................................................................................... 9




1

, HISTORISCH KADER

Republiek der 7 verenigde Nederlanden

ONTSTAAN

- Politiek bijeenvoegen van gebieden in de Nederlanden gestart met Bourgondische hertogen
(1384-1506)
o Met keizerrijk van Karel V kwamen de gebieden onder Spaans bestuur (zgn. Spaanse
Nederlanden of XVII Provinciën)
 Maar niet iedereen was heel gelukkige met die Spaanse beïnvloeding,
aanzienlijke oorlog ontstaan
o Tachtigjarige Oorlog tegen Spanje (1568-1648)
 Willem van Oranje (1533-1584): stadshouder van deelregio’s (Holland &
Zeeland) – De geuzen (opstandelingen)
 Hertog van Alva
 Toegenomen religieuze spanningen
 Plakkaat van Verlatinghe (1581)
Toch nog een goeie 60  Geld eigenlijk een beetje als onafhankelijkheidsverdrag, verlaten van de
jaar er tussen
Spaanse koning
 Vrede van Münster (1648)
 Spanje erkende uiteindelijk ook de onafhankelijkheid
 Soort van vredesverdrag: einden 80-jarige oorlog geofficialiseerd
- Bestuurd door Staten-Generaal (met vertegenwoordigers van autonome gewesten)
o Vergaande autonomie
- In de autonome gewesten centrale bestuursrol voor Stadhouder
o Toch nog een belangrijk figuur
- Gouden Eeuw: periode van bloei van handel, kunst en wetenschap
o 17e eeuw
o Verenigde Oostindische Compagnie - VOC (°1602)
 Overzeese gebieden gaan verkennen, kruiden gaan importeren van exotische
regio’s naar het “hoge noorden”.
- Koloniaal imperium
o Handelsposten & nederzettingen in huidig Indonesië, Japan, Maleisië, Taiwan, Zuid-
Afrika, Ghana, India, Brazilië, Suriname & Caraïbische eilanden,…
o Nederland heeft zeer veel kolonies gehad, in veel verschillende regio’s
 Eigenlijk mag het wel een koloniale grootmacht genoemd worden, wat zorgde
voor positieve aspecten, maar de negatieve gevolgen mogen niet worden
vergeten (slavernij).

EINDE

- In 1795 overrompeld door Franse revolutionaire legers
- Instabiele Franse periode
o Bataafse Republiek (1795-1801)
o Bataafse Gemenebest (1801-1806)
o Koninkrijk Holland (1806-1810)
 Lodewijk Napoleon Bonaparte: zich zelf uitgeroepen als de koning van Ned.
o Annexatie door Franse Keizerrijk van Napoleon I (1810-1813)
o Soeverein Vorstendom der Verenigde Nederlanden (1813-1815)


2