Kloneren’ van genen
Stuk DNA isoleren en in zuivere toestand
aanraken
o Stuk DNA waar je geïnteresseerd in bent
Probleem -> DNA mens is heel groot
o Daarom stukken DNA gebruiken
Toepassingen
o Voor aanmaak menselijke stoffen zoals
insuline
1982 recombinant humaan insuline gemaakt
Bacterieen humaan eiwit aanmaken -> makkelijk op te zuiveren
Vroeger insuline uit dieren gehaald -> vaak besmet
Recombinante eiwitten in bacteriën aanmaken
o Kan niet alles laten namaken
o Je moet eiwitten dan injecteren
Gentherapie
o Zelf eiwitten laten aanmaken
o Genen in menselijke cellen inbrengen
Kloneren
o Individuele DNA-molecule in autonoom replicerende vector steken
Vector in gastheercel onafhankelijk van gastheercel genoom kan
repliceren
Vorming van recombinant -> combinatie van DNA-molecule uit
labo
Kloon
o Recombinant DNA in gastheercel gebracht
Recombinant DNA-molecule gaat dan delen
Kloneren via plasmiden (focussen wij op)
,Plasmiden als vectoren
Plasmiden die in labo’s zijn gemaakt
o Basiseigenschappen wel zelfde
Bouw
o ORI -> begin replicatie
o Ampr
Code voor eiwit dat cellen resistent maakt voor ampicilline
Bevat code dat resistentiegen gaat aanmaken en ampicilline
kapot maakt
o Resistentiegenen eiwit met enzymatische functie
Bv. beta lactamase
o Polylinker/ multity cloningsite (MS)
Verschillend met normale plasmiden
Hier kan je vreemd DNA makkelijk invoegen
Bevat herkenningsplaatsen waar restrictie-enzymen kunnen knippen
Restrictie-enzymen knippen plaats specifiek
o Kan zo vector openknippen en
vreemd DNA toevoegen
o Shuttle vector
onderdelen
Bacteriële ORI en eukaryoten ORI
o Kan in beide organisme repliceren
Waarom???
Promoter (blauw)
o Van eukaryoten
Terminator (paars)
o Poly-A staart enkel bij eukaryoten
MCS en selectieve genen
o MCS vreemd DNA toe te voegen
o selectie gen
om cellen die plasmiden opnemen resistent
maken aan producten
resistentiegen
o bevoordeeld ampr
functies
o eukaryoten
Componenten replicatie transcriptie en translatie
o prokaryoten
Componenten voor replicatie
o Zorgen dat componenten voor replicatie/translatie/transcriptie aanwezig
zijn
o Reden en stappen
Plasmiden repliceren in prokaryoten
Grote hoeveel plasmiden DNA wordt aangemaakt snel en
goedkoop
, Plasmiden uit prokaryoten halen en inbrengen in eukaryoten
o Proberen gekloneerd gen tot expressie brengen
Cellen bv. HEK293T makkelijk vectoren ingebracht en veel
eiwitten maken
Stuk DNA isoleren en in zuivere toestand
aanraken
o Stuk DNA waar je geïnteresseerd in bent
Probleem -> DNA mens is heel groot
o Daarom stukken DNA gebruiken
Toepassingen
o Voor aanmaak menselijke stoffen zoals
insuline
1982 recombinant humaan insuline gemaakt
Bacterieen humaan eiwit aanmaken -> makkelijk op te zuiveren
Vroeger insuline uit dieren gehaald -> vaak besmet
Recombinante eiwitten in bacteriën aanmaken
o Kan niet alles laten namaken
o Je moet eiwitten dan injecteren
Gentherapie
o Zelf eiwitten laten aanmaken
o Genen in menselijke cellen inbrengen
Kloneren
o Individuele DNA-molecule in autonoom replicerende vector steken
Vector in gastheercel onafhankelijk van gastheercel genoom kan
repliceren
Vorming van recombinant -> combinatie van DNA-molecule uit
labo
Kloon
o Recombinant DNA in gastheercel gebracht
Recombinant DNA-molecule gaat dan delen
Kloneren via plasmiden (focussen wij op)
,Plasmiden als vectoren
Plasmiden die in labo’s zijn gemaakt
o Basiseigenschappen wel zelfde
Bouw
o ORI -> begin replicatie
o Ampr
Code voor eiwit dat cellen resistent maakt voor ampicilline
Bevat code dat resistentiegen gaat aanmaken en ampicilline
kapot maakt
o Resistentiegenen eiwit met enzymatische functie
Bv. beta lactamase
o Polylinker/ multity cloningsite (MS)
Verschillend met normale plasmiden
Hier kan je vreemd DNA makkelijk invoegen
Bevat herkenningsplaatsen waar restrictie-enzymen kunnen knippen
Restrictie-enzymen knippen plaats specifiek
o Kan zo vector openknippen en
vreemd DNA toevoegen
o Shuttle vector
onderdelen
Bacteriële ORI en eukaryoten ORI
o Kan in beide organisme repliceren
Waarom???
Promoter (blauw)
o Van eukaryoten
Terminator (paars)
o Poly-A staart enkel bij eukaryoten
MCS en selectieve genen
o MCS vreemd DNA toe te voegen
o selectie gen
om cellen die plasmiden opnemen resistent
maken aan producten
resistentiegen
o bevoordeeld ampr
functies
o eukaryoten
Componenten replicatie transcriptie en translatie
o prokaryoten
Componenten voor replicatie
o Zorgen dat componenten voor replicatie/translatie/transcriptie aanwezig
zijn
o Reden en stappen
Plasmiden repliceren in prokaryoten
Grote hoeveel plasmiden DNA wordt aangemaakt snel en
goedkoop
, Plasmiden uit prokaryoten halen en inbrengen in eukaryoten
o Proberen gekloneerd gen tot expressie brengen
Cellen bv. HEK293T makkelijk vectoren ingebracht en veel
eiwitten maken