16.2 Vormen van preventie
Primaire preventie: Richt zich op mensen die gezond zijn
Secundaire preventie:
Richt zich op mensen die in een vroeg stadium van een bepaalde ziekte
verkeren en nog geen ziekteverschijnselen hebben
Tertiaire preventie:
Richt zich op mensen die een bepaalde ziekte hebben in een gevorderd
stadium en die wel verschijnselen hebben.
Indeling van preventieaanbod:
1. Universele preventie:
Gericht op de gehele bevolking
Doel is prevalentie* van risicofactoren in de bevolking te verlagen.
Wordt uitgevoerd op maatschappelijk macroniveau (overheid, media,
sociale media) of mesoniveau (scholen, arbeidsorganisaties, wijkcentra
etc.)
Voorbeeld: Overheidscampagne tegen rijden onder invloed van alcohol
Prevalentie => Aantal gevallen van een ziekte in een bepaalde groep mensen of in
een bepaalde tijd.
2. Selectieve preventie:
Gericht op risicogroepen die geen klachten hebben.
Ze proberen aanwezige risicofactoren (determinanten) te beïnvloeden
Deze vorm van preventie wordt aangeboden op macro-, meso-, en
microniveau.
Voorbeeld: Preventie van een welvaartsziekte, b.v. obesitas.
3. Geïndiceerde preventie:
Gericht op voorkoming van verergering van klachten bij groepen
mensen.
Wordt aangeboden via gezondheidsorganisaties en
patiëntenverenigingen op meso- en microniveau.
Voorbeeld: diabetespreventie (meso: voorlichtingsmateriaal verspreid
door huisarts, micro: bloedsuikertest aangeboden door apotheken)
4. Zorg gerelateerde preventie:
Gericht op voorkomen van ongewenste
gevolgen van ziekten.
Wordt aangeboden op microniveau.
Door behandelend artsen, specialisten,
verpleegkundige en verzorgende.
1