Partim Volksgezondheid en epidemiologie L1
PARTIM Binnen het vak Bewegen en Gezondheid
Volksgezondheid en epidemiologie staan los van elkaar Elk 5 lesblokken
1ste deel lesblokken = Volksgezondheid
Algemene introductie
Capita selecta: stand van zaken en illustraties
2de deel lesblokken = Epidemiologie
Theoretische concepten
Oefeningen
Eindcompetenties vak :
De belangrijkste uitdagingen voor volksgezondheid (m.b.t. het domein van de REVAKI)
kunnen
samenvatten
Resultaten van epidemiologisch onderzoek m.b.t. volksgezondheid correct interpreteren
Frequentiematen en associatiematen correct berekenen en interpreteren
Een (screenings)test kritisch evalueren naar diagnostische waarde, precisie en validiteit
Vaak gebruikte onderzoeksdesigns herkennen
Specifieke leerdoelen worden per les weergegeven
EVALUATIE PARTIM VOLKSGEZONDHEID EN EPIDEMIOLOGIE
Score dit partim telt voor 50% van eindscore Bewegen en Gezondheid I
Opgelet: Slagen voor elk partim apart is vereist om voor gehele vak te slagen
Bij een zwaar tekort op één van de partims (meer dan 2 punten tekort) wordt een
sanctionering
op de eindscore toegepast waarbij de gewogen eindscore gereduceerd wordt tot
9/20
Niet-deelname aan de evaluatie van één van de partims leidt tot een reductie van
de eindscore
naar een maximum van 7/20
Multiple choice vragen waarbij de standard setting van toepassing is (UGent
cesuur)
20 MC vragen: +- 10 per deel
Wat te kennen
1
,Veel informatie online, maar dit is achtergrondinformatie
Wat te kennen? = DE SLIDES + oefenbundel epidemiologie
(niets in examen die niet in de les gezegd geweest is)
PARTIM VOLKSGEZONDHEID: INHOUDSTAFEL
LEERDOELEN Introductie = te kennen na deze les
• Definitie van gezondheid: belangrijke kenmerken en historische evolutie
• Drie concepten van ziekte kennen en kunnen herkennen
• Definitie van volksgezondheid kennen
• Doel en actieterrein van volksgezondheid en volksgezondheidsonderzoek kennen
• Epidemiologische transitie kennen en kunnen linken met de overige leerstof
INTRODUCTIE
Gezondheid
BEN IK MOMENTEEL GEZOND?
Om hier een antwoord op te geven kun je jezelf verschillende vragen stellen :
1) Ben ik acuut ziek? (Ja/Neen)
2) Heb ik een onderliggende (chronische) aandoening? (Ja/Neen)
3) Voel ik me goed in mijn vel? (Ja/Neen)
4) Heb ik vandaag een goede dag? (Ja/Neen)
5) Zou ik hier zitten als ik niet gezond was? (Ja/Neen)
6) Ben ik tevreden over mijn algemene levenskwaliteit? (Ja/Neen)
7) Vind ik mijn gezondheid optimaal, zowel op lichamelijk als op mentaal als op sociaal vlak?
(Ja/Neen)
2
,Wat we persoonlijk als definitie van gezondheid beschouwen is niet voor
iedereen hetzelfde.
SUBJECTIEVE INVULLING VAN DE DEFINITIE VAN GEZONDHEID
Wat is gezondheid?
Belangrijke evolutie doorlopen!
19de – 20ste eeuw
De definitie van gezondheid werd ingevuld met het biomedisch model/perspectief
“Is er een ziekte, ja of nee?”
Gezondheid is de afwezigheid van ziekte of gebreken
= Focus op fysieke gezondheid en medische behandelingen!
Vanaf 1948
WHO (de Wereldgezondheidsorganisatie) is in 1948 samengekomen met een aantal
wetenschappers om na te denken over het concept ‘gezondheid’. Bijgevolg hebben ze de
definitie uitgebreid!
Gezondheid is een toestand van volledig fysiek, mentaal en sociaal welzijn
en NIET slechts de
afwezigheid van ziekte of gebreken
= Veel bredere definitie!
Belangrijk :
Dit is een toestand van volledig welzijn
3 belangrijke componenten : fysiek, mentaal en sociaal*
*Sociale gezondheid
Voor ik mij goed op sociaal vlak
Heb ik een sociaal netwerk
Heb ik mensen bij wie ik terecht kan, krijg ik steun
…
Definitie toepassen
Bv. De paralympische atleten die in Parijs medailles hebben gewonnen voor België.
3
, Per definitie hebben ze dus een gezondheidsprobleem DUS volgens de WHO definitie zijn al deze
mensen niet gezond vanwege hun beperking.
Bv. Oude man (80+) die marathon loopt
Hij is dus gezond, maar zijn ouderen die dit niet doen dan niet gezond?
Kritiek op de WHO-definitie
Gevolg = kritiek op de WHO-definitie van gezondheid
= Bekritiseerd door o.a. Huber
Dit is een Nederlandse onderzoeker die in 2011 een heel belangrijk paper gepubliceerd
heeft, waarbij ze kritiek geeft op de WHO-definitie!
Aspect 1
“Volledig welbevinden is niet haalbaar!” - risico voor medicalisering
Volledig welbevinden is voor heel veel mensen in veel situaties en momenten NIET
haalbaar!
Als je al deze mensen als zieke gaat belabelen, loop je een groot risico op
overmedicalisering!
Aspect 2
Demografie
= hoe is onze populatie samengesteld, in termen van leeftijd, geslacht, migratieachtergrond, …
= belangrijke wetenschap voor volksgezondheid
Stijging levensverwachting en chronische ziekten ~ Per definitie zeer veel
mensen ongezond
Opvallend is dat de levensverwachting enorm is toegenomen de afgelopen jaren! We
hebben zelfs een vergrijzende populatie. Per definitie hebben oudere mensen veel
meer kans op bepaalde aandoeningen, chronische aandoeningen. Dus per definitie zijn
zeer veel mensen in onze samenleving ongezond.
BESLUIT
De definitie van de WHO is eigenlijk niet meer in overeenstemming met de huidige
maatschappelijke realiteit.
4
PARTIM Binnen het vak Bewegen en Gezondheid
Volksgezondheid en epidemiologie staan los van elkaar Elk 5 lesblokken
1ste deel lesblokken = Volksgezondheid
Algemene introductie
Capita selecta: stand van zaken en illustraties
2de deel lesblokken = Epidemiologie
Theoretische concepten
Oefeningen
Eindcompetenties vak :
De belangrijkste uitdagingen voor volksgezondheid (m.b.t. het domein van de REVAKI)
kunnen
samenvatten
Resultaten van epidemiologisch onderzoek m.b.t. volksgezondheid correct interpreteren
Frequentiematen en associatiematen correct berekenen en interpreteren
Een (screenings)test kritisch evalueren naar diagnostische waarde, precisie en validiteit
Vaak gebruikte onderzoeksdesigns herkennen
Specifieke leerdoelen worden per les weergegeven
EVALUATIE PARTIM VOLKSGEZONDHEID EN EPIDEMIOLOGIE
Score dit partim telt voor 50% van eindscore Bewegen en Gezondheid I
Opgelet: Slagen voor elk partim apart is vereist om voor gehele vak te slagen
Bij een zwaar tekort op één van de partims (meer dan 2 punten tekort) wordt een
sanctionering
op de eindscore toegepast waarbij de gewogen eindscore gereduceerd wordt tot
9/20
Niet-deelname aan de evaluatie van één van de partims leidt tot een reductie van
de eindscore
naar een maximum van 7/20
Multiple choice vragen waarbij de standard setting van toepassing is (UGent
cesuur)
20 MC vragen: +- 10 per deel
Wat te kennen
1
,Veel informatie online, maar dit is achtergrondinformatie
Wat te kennen? = DE SLIDES + oefenbundel epidemiologie
(niets in examen die niet in de les gezegd geweest is)
PARTIM VOLKSGEZONDHEID: INHOUDSTAFEL
LEERDOELEN Introductie = te kennen na deze les
• Definitie van gezondheid: belangrijke kenmerken en historische evolutie
• Drie concepten van ziekte kennen en kunnen herkennen
• Definitie van volksgezondheid kennen
• Doel en actieterrein van volksgezondheid en volksgezondheidsonderzoek kennen
• Epidemiologische transitie kennen en kunnen linken met de overige leerstof
INTRODUCTIE
Gezondheid
BEN IK MOMENTEEL GEZOND?
Om hier een antwoord op te geven kun je jezelf verschillende vragen stellen :
1) Ben ik acuut ziek? (Ja/Neen)
2) Heb ik een onderliggende (chronische) aandoening? (Ja/Neen)
3) Voel ik me goed in mijn vel? (Ja/Neen)
4) Heb ik vandaag een goede dag? (Ja/Neen)
5) Zou ik hier zitten als ik niet gezond was? (Ja/Neen)
6) Ben ik tevreden over mijn algemene levenskwaliteit? (Ja/Neen)
7) Vind ik mijn gezondheid optimaal, zowel op lichamelijk als op mentaal als op sociaal vlak?
(Ja/Neen)
2
,Wat we persoonlijk als definitie van gezondheid beschouwen is niet voor
iedereen hetzelfde.
SUBJECTIEVE INVULLING VAN DE DEFINITIE VAN GEZONDHEID
Wat is gezondheid?
Belangrijke evolutie doorlopen!
19de – 20ste eeuw
De definitie van gezondheid werd ingevuld met het biomedisch model/perspectief
“Is er een ziekte, ja of nee?”
Gezondheid is de afwezigheid van ziekte of gebreken
= Focus op fysieke gezondheid en medische behandelingen!
Vanaf 1948
WHO (de Wereldgezondheidsorganisatie) is in 1948 samengekomen met een aantal
wetenschappers om na te denken over het concept ‘gezondheid’. Bijgevolg hebben ze de
definitie uitgebreid!
Gezondheid is een toestand van volledig fysiek, mentaal en sociaal welzijn
en NIET slechts de
afwezigheid van ziekte of gebreken
= Veel bredere definitie!
Belangrijk :
Dit is een toestand van volledig welzijn
3 belangrijke componenten : fysiek, mentaal en sociaal*
*Sociale gezondheid
Voor ik mij goed op sociaal vlak
Heb ik een sociaal netwerk
Heb ik mensen bij wie ik terecht kan, krijg ik steun
…
Definitie toepassen
Bv. De paralympische atleten die in Parijs medailles hebben gewonnen voor België.
3
, Per definitie hebben ze dus een gezondheidsprobleem DUS volgens de WHO definitie zijn al deze
mensen niet gezond vanwege hun beperking.
Bv. Oude man (80+) die marathon loopt
Hij is dus gezond, maar zijn ouderen die dit niet doen dan niet gezond?
Kritiek op de WHO-definitie
Gevolg = kritiek op de WHO-definitie van gezondheid
= Bekritiseerd door o.a. Huber
Dit is een Nederlandse onderzoeker die in 2011 een heel belangrijk paper gepubliceerd
heeft, waarbij ze kritiek geeft op de WHO-definitie!
Aspect 1
“Volledig welbevinden is niet haalbaar!” - risico voor medicalisering
Volledig welbevinden is voor heel veel mensen in veel situaties en momenten NIET
haalbaar!
Als je al deze mensen als zieke gaat belabelen, loop je een groot risico op
overmedicalisering!
Aspect 2
Demografie
= hoe is onze populatie samengesteld, in termen van leeftijd, geslacht, migratieachtergrond, …
= belangrijke wetenschap voor volksgezondheid
Stijging levensverwachting en chronische ziekten ~ Per definitie zeer veel
mensen ongezond
Opvallend is dat de levensverwachting enorm is toegenomen de afgelopen jaren! We
hebben zelfs een vergrijzende populatie. Per definitie hebben oudere mensen veel
meer kans op bepaalde aandoeningen, chronische aandoeningen. Dus per definitie zijn
zeer veel mensen in onze samenleving ongezond.
BESLUIT
De definitie van de WHO is eigenlijk niet meer in overeenstemming met de huidige
maatschappelijke realiteit.
4
