WO (Aardrijkskunde) les 1
OUTDOOR LEARNING
De leerwandeling een actieve ontdekkingsreis doorheen de eigen omgeving
Kinderen krijgen gelijke kansen als ze ongelijk onderwijs kunnen genieten heeft te maken met
differentiatie. We gaan doorheen de lessen informatie krijgen over hoe we kunnen differentiëren
Nood aan nieuw, duurzaam onderwijs?
“Wat voor mensen willen we dat onze kinderen worden? Mensen die niet verwachten dat een ander
hun problemen oplost, maar mensen die zelf naar oplossingen zoeken. Hierin schuilt het
onderwijsmodel van de 21steE: kinderen opvoeden tot echte ondernemers.”
21ste eeuw onderwijs = duurzaam onderwijs
Onderwijs die gemaakt is in de 20ste eeuw die gaat niet meer genoeg zijn voor het onderwijs in de
21ste eeuw, met de nieuwe techniek en de verwachtingen van vandaag (klimaatuitdaging,
ongelijkheid,…). De handvaten zijn er op dit moment niet waardoor het onderwijs radicaal gaat
moeten veranderen
Geen reproductie, eerder oplossingsgericht
Verschillende oplossingen bedenken ipv één slaafse methode
Samenwerken ipv eigen succes
Bord/papier multimediaal (met de laptop)
Er wordt meer en meer ingezet op competenties (leren samenwerken, bepaalde attitude,
bepaalde vaardigheden) dan kennis. Want de kinderen die vandaag geboren worden gaan
later jobs uitvoeren die nog niet bestaan dus je kan hen daar niet op voorbereiden.
Zelfstandig nadenken is belangrijker dan de waarheid vinden. (Socrates)
In een actieve positie maak je meer kans om intelligent te worden dan in een
passieve. (Michel Serres)
Gebruik de hele natuur, inclusief de natuur, als klaslokaal! (Richard Louv)
Past het buitenonderwijs in het 21ste eeuw onderwijs?
• Gezondheid en fysieke ontwikkeling kinderen bewegen te weinig
• Welzijn
• Leervermogen en concentratie hierdoor hoger
• Creativiteit en fantasie
• Duurzaam leven
• Ideale context voor vernieuwing besef dat er zaken mis lopen in de stad, je staat er
midden in bv. afval dat overal ligt, hoe zouden we dit kunnen oplossen? les geven over
andere zaken zoals milieu
Ontwerpend en onderzoekend leren
,Document outdoor education
Wat is outdoor education?
Waarom outdoor education?
Welke vormen zijn er van outdoor education ?
• Omgevingsonderwijs: het leren in, van en over je eigen leefomgeving, meestal buiten de
school
• Natuurklassen: leren in, van en over de natuur, tijdens een meerdaagse
• Buitenspel: buiten spelen individueel of collectief Het ‘echte‘ spel= spel zonder VW?
• Openluchtonderwijs = outdoor education
Cijfers
o Hoe maak ik een goede buitenklas?
o Hoe de klas begeleiden?
o Hoe maak ik een goede buitenles?
Opmerking! Nadruk ligt fel op leren/activiteiten doen in het bos… Kan dit ook in een stad of dorp?
Verschillende vormen van buitenonderwijs
Als je iets gaat bezoeken dan ga je specifiek voor dat vak naar daar bv. kerkhof van de oorlog
(geschiedenis)
In het bos kan je ook vakoverschrijdend werken, je kan wiskunde, WO, muzische vorming,…geven
(dit kan 1 dag zijn, maar kan ook altijd zijn)
Blote voetenpad verschillende soorten vormen, leidt tot extra woordenschat
Boom die omgevallen is en op wandelen verandering in de natuur (de schors verdwijnt na een
periode), techniek (iets maken), durf (zelf op de boom kruipen en er op wandelen)
Waarin schuilt het leren?? 50 things to do before 11 ¾
Waar zit het leren hier bv. je leert de
maaltafels, je leert wiskunde (fietstocht
maken: afstanden en km/u), (maak een
huisje voor dieren: afmetingen
berekenen)
Buitenonderwijs toepassen O.V.V. een leerwandeling
Eerste semester schriftelijk examen
Heeft permanente evaluatie in het tweede semester
, voor sara, voor Wim, voor Isabel een permanente taak maken en een leerwandeling maken
In semester 2 wordt dit geëvalueerd
Waarom leerwandeling?
Leerwandeling kadert binnen omgevingsonderwijs (onderdeel van outdoor education)
Leerlingen actief en zelfstandig leren
Waarnemen, vergelijken, interpreteren, analyseren, … (bv. waarom is het hier veel drukker op
straat, dan op een andere straat)
Primaire bron = echte wereld
Start vanuit concrete verschijnselen of problemen om leerlingen iets te laten bestuderen of
onderzoeken
Nood aan “buiten” spelen, leren, zijn, …
o Zowel het fysieke als mentale welbevinden van leerlingen
Buiten zijn is niet noodzakelijk het doel maar wel het middel om te werken aan
o Persoonlijke ontwikkeling
o Sociale ontwikkeling
o Fysieke ontwikkeling
o Educatie
Wat?
• DOE-tocht in leefomgeving van de kinderen: gericht op activiteit en opdrachten die
leerlingen laten leren
• Niet alleen kennis OOK vaardigheden en attitudes
• Leerwandeling ≠ Kijkwandeling want passief
• 6 stopplaatsen en in 3 van deze plaatsen een activerende opdracht
• Zinvol om na te denken of je dit in 1 dag gaat doen of een halve dag, waar begin je met de
wandeling, denk na over het gebruik van openbaar vervoer als het te ver wandelen is en je
kan dit ook koppelen aan een doel (leren opstappen en afstappen, zich gedragen op de
bus,..), nadenken over middagpauze, nadenken over de picknickplaats, extra mensen nodig
(bv. bakker bezoeken en daar brood met hem bakken, naam, contactgegevens,…)
• Een vergelijking is vaak een hele sterke (er was iemand die een leerwandeling startte in
centrum Brussel en de metro nam naar de groene rand)
• Je kan ook 2 opdrachten maken over het geheel. Bv. kaartlezen van punt 1 naar punt 3 en van
punt 3 een fotozoektocht naar punt 6
• Je kan een werkbundel meenemen (niet te veel tekst bv. kruisen zetten, tekening maken,
onderzoek, foto’s maken,…)
Hou rekening met…
Algemeen deel – breng je omgeving in beeld:
, • Kaartanalyse (topografische kaart, google earth of google maps om ZELF kaart te maken…)
met mogelijkheden om te leren: INVENTARISATIE
Welke categorieën?
• Organisatie van je tocht
Specifieke deel:
• 3 activerende, originele opdrachten gebruiksklaar!
• Hoe attractief en leerrijk maken? ABC-behoeften autonomie, betrokkenheid en
competenties
Autonomie verantwoordelijkheid geven, zelf dingen doen (bv. je bent
verantwoordelijk om van punt 1 naar punt 2 te gaan, jij bent verantwoordelijk dat we
pauze nemen om dit uur,…)
Betrokkenheid op welke manier wordt er aan relaties gewerkt onderling (hoe de
klassfeer verbeteren bv. samenwerkingsopdrachten,
Competenties (wat kunnen die kinderen al en mik op dit niveau) bv. ze hebben geleerd
over de schaal dus als opdracht een schaal maken van de tocht die we gaan doen
Voor verkorte trajecters
• WO 2.1: maak een omgevingsboek. Inventariseer de leerkansen in je gemeente en maak ze
visueel via google maps. Zet bij elke stopplaats vak/domeinoverschrijdende doelstellingen.
Interessante plaatsen zoeken + leerdoelen hierbij zetten
• WO 2.2: Naverwerking van de leerwandeling. Maak een evaluatie en inhoudelijke verdieping
van de leerstof die is opgedaan tijdens de leerwandeling. een toets of een enquête maken
over wat ze hebben geleerd op die leerwandeling
Hoe ga ik aan de slag? Vijf belangrijke stappen
• Voorbereiding leerkracht wat wij afgeven aan school, wat ze gaan beoordelen
• Voorbereiding van de kinderen in de praktijk gebeuren
• De eigenlijke leerwandeling in de praktijk gebeuren
• De verwerking van de leerwandeling in de praktijk gebeuren
• Evaluatie van de leerwandeling afgeven voor ons
o Tussendoor en op het einde een evaluatie doen
o Kan een procesevalutaie of een productevaluatie zijn
• Procesevaluatie: organisatie, gevoel bij de wandeling, keek je er naar uit of
niet, was het niet te lang, heb je zinvolle dingen gezien, ben je met mensen in
contact gekomen waarmee je nog niet in contact ben gekomen
• Productevaluatie: wat heb je eigenlijk geleerd (3 zaken)
Voorbereiding van de leerkracht
Inventarisatie van de omgeving brainstorm doen hierover
OUTDOOR LEARNING
De leerwandeling een actieve ontdekkingsreis doorheen de eigen omgeving
Kinderen krijgen gelijke kansen als ze ongelijk onderwijs kunnen genieten heeft te maken met
differentiatie. We gaan doorheen de lessen informatie krijgen over hoe we kunnen differentiëren
Nood aan nieuw, duurzaam onderwijs?
“Wat voor mensen willen we dat onze kinderen worden? Mensen die niet verwachten dat een ander
hun problemen oplost, maar mensen die zelf naar oplossingen zoeken. Hierin schuilt het
onderwijsmodel van de 21steE: kinderen opvoeden tot echte ondernemers.”
21ste eeuw onderwijs = duurzaam onderwijs
Onderwijs die gemaakt is in de 20ste eeuw die gaat niet meer genoeg zijn voor het onderwijs in de
21ste eeuw, met de nieuwe techniek en de verwachtingen van vandaag (klimaatuitdaging,
ongelijkheid,…). De handvaten zijn er op dit moment niet waardoor het onderwijs radicaal gaat
moeten veranderen
Geen reproductie, eerder oplossingsgericht
Verschillende oplossingen bedenken ipv één slaafse methode
Samenwerken ipv eigen succes
Bord/papier multimediaal (met de laptop)
Er wordt meer en meer ingezet op competenties (leren samenwerken, bepaalde attitude,
bepaalde vaardigheden) dan kennis. Want de kinderen die vandaag geboren worden gaan
later jobs uitvoeren die nog niet bestaan dus je kan hen daar niet op voorbereiden.
Zelfstandig nadenken is belangrijker dan de waarheid vinden. (Socrates)
In een actieve positie maak je meer kans om intelligent te worden dan in een
passieve. (Michel Serres)
Gebruik de hele natuur, inclusief de natuur, als klaslokaal! (Richard Louv)
Past het buitenonderwijs in het 21ste eeuw onderwijs?
• Gezondheid en fysieke ontwikkeling kinderen bewegen te weinig
• Welzijn
• Leervermogen en concentratie hierdoor hoger
• Creativiteit en fantasie
• Duurzaam leven
• Ideale context voor vernieuwing besef dat er zaken mis lopen in de stad, je staat er
midden in bv. afval dat overal ligt, hoe zouden we dit kunnen oplossen? les geven over
andere zaken zoals milieu
Ontwerpend en onderzoekend leren
,Document outdoor education
Wat is outdoor education?
Waarom outdoor education?
Welke vormen zijn er van outdoor education ?
• Omgevingsonderwijs: het leren in, van en over je eigen leefomgeving, meestal buiten de
school
• Natuurklassen: leren in, van en over de natuur, tijdens een meerdaagse
• Buitenspel: buiten spelen individueel of collectief Het ‘echte‘ spel= spel zonder VW?
• Openluchtonderwijs = outdoor education
Cijfers
o Hoe maak ik een goede buitenklas?
o Hoe de klas begeleiden?
o Hoe maak ik een goede buitenles?
Opmerking! Nadruk ligt fel op leren/activiteiten doen in het bos… Kan dit ook in een stad of dorp?
Verschillende vormen van buitenonderwijs
Als je iets gaat bezoeken dan ga je specifiek voor dat vak naar daar bv. kerkhof van de oorlog
(geschiedenis)
In het bos kan je ook vakoverschrijdend werken, je kan wiskunde, WO, muzische vorming,…geven
(dit kan 1 dag zijn, maar kan ook altijd zijn)
Blote voetenpad verschillende soorten vormen, leidt tot extra woordenschat
Boom die omgevallen is en op wandelen verandering in de natuur (de schors verdwijnt na een
periode), techniek (iets maken), durf (zelf op de boom kruipen en er op wandelen)
Waarin schuilt het leren?? 50 things to do before 11 ¾
Waar zit het leren hier bv. je leert de
maaltafels, je leert wiskunde (fietstocht
maken: afstanden en km/u), (maak een
huisje voor dieren: afmetingen
berekenen)
Buitenonderwijs toepassen O.V.V. een leerwandeling
Eerste semester schriftelijk examen
Heeft permanente evaluatie in het tweede semester
, voor sara, voor Wim, voor Isabel een permanente taak maken en een leerwandeling maken
In semester 2 wordt dit geëvalueerd
Waarom leerwandeling?
Leerwandeling kadert binnen omgevingsonderwijs (onderdeel van outdoor education)
Leerlingen actief en zelfstandig leren
Waarnemen, vergelijken, interpreteren, analyseren, … (bv. waarom is het hier veel drukker op
straat, dan op een andere straat)
Primaire bron = echte wereld
Start vanuit concrete verschijnselen of problemen om leerlingen iets te laten bestuderen of
onderzoeken
Nood aan “buiten” spelen, leren, zijn, …
o Zowel het fysieke als mentale welbevinden van leerlingen
Buiten zijn is niet noodzakelijk het doel maar wel het middel om te werken aan
o Persoonlijke ontwikkeling
o Sociale ontwikkeling
o Fysieke ontwikkeling
o Educatie
Wat?
• DOE-tocht in leefomgeving van de kinderen: gericht op activiteit en opdrachten die
leerlingen laten leren
• Niet alleen kennis OOK vaardigheden en attitudes
• Leerwandeling ≠ Kijkwandeling want passief
• 6 stopplaatsen en in 3 van deze plaatsen een activerende opdracht
• Zinvol om na te denken of je dit in 1 dag gaat doen of een halve dag, waar begin je met de
wandeling, denk na over het gebruik van openbaar vervoer als het te ver wandelen is en je
kan dit ook koppelen aan een doel (leren opstappen en afstappen, zich gedragen op de
bus,..), nadenken over middagpauze, nadenken over de picknickplaats, extra mensen nodig
(bv. bakker bezoeken en daar brood met hem bakken, naam, contactgegevens,…)
• Een vergelijking is vaak een hele sterke (er was iemand die een leerwandeling startte in
centrum Brussel en de metro nam naar de groene rand)
• Je kan ook 2 opdrachten maken over het geheel. Bv. kaartlezen van punt 1 naar punt 3 en van
punt 3 een fotozoektocht naar punt 6
• Je kan een werkbundel meenemen (niet te veel tekst bv. kruisen zetten, tekening maken,
onderzoek, foto’s maken,…)
Hou rekening met…
Algemeen deel – breng je omgeving in beeld:
, • Kaartanalyse (topografische kaart, google earth of google maps om ZELF kaart te maken…)
met mogelijkheden om te leren: INVENTARISATIE
Welke categorieën?
• Organisatie van je tocht
Specifieke deel:
• 3 activerende, originele opdrachten gebruiksklaar!
• Hoe attractief en leerrijk maken? ABC-behoeften autonomie, betrokkenheid en
competenties
Autonomie verantwoordelijkheid geven, zelf dingen doen (bv. je bent
verantwoordelijk om van punt 1 naar punt 2 te gaan, jij bent verantwoordelijk dat we
pauze nemen om dit uur,…)
Betrokkenheid op welke manier wordt er aan relaties gewerkt onderling (hoe de
klassfeer verbeteren bv. samenwerkingsopdrachten,
Competenties (wat kunnen die kinderen al en mik op dit niveau) bv. ze hebben geleerd
over de schaal dus als opdracht een schaal maken van de tocht die we gaan doen
Voor verkorte trajecters
• WO 2.1: maak een omgevingsboek. Inventariseer de leerkansen in je gemeente en maak ze
visueel via google maps. Zet bij elke stopplaats vak/domeinoverschrijdende doelstellingen.
Interessante plaatsen zoeken + leerdoelen hierbij zetten
• WO 2.2: Naverwerking van de leerwandeling. Maak een evaluatie en inhoudelijke verdieping
van de leerstof die is opgedaan tijdens de leerwandeling. een toets of een enquête maken
over wat ze hebben geleerd op die leerwandeling
Hoe ga ik aan de slag? Vijf belangrijke stappen
• Voorbereiding leerkracht wat wij afgeven aan school, wat ze gaan beoordelen
• Voorbereiding van de kinderen in de praktijk gebeuren
• De eigenlijke leerwandeling in de praktijk gebeuren
• De verwerking van de leerwandeling in de praktijk gebeuren
• Evaluatie van de leerwandeling afgeven voor ons
o Tussendoor en op het einde een evaluatie doen
o Kan een procesevalutaie of een productevaluatie zijn
• Procesevaluatie: organisatie, gevoel bij de wandeling, keek je er naar uit of
niet, was het niet te lang, heb je zinvolle dingen gezien, ben je met mensen in
contact gekomen waarmee je nog niet in contact ben gekomen
• Productevaluatie: wat heb je eigenlijk geleerd (3 zaken)
Voorbereiding van de leerkracht
Inventarisatie van de omgeving brainstorm doen hierover
