samenvatting orthopedagogiek, jaar 2, periode 2

Lesdoelen Orthopedagogiek

Hoorcollege 1

Ouderschap
- Ouder  ‘een persoon met een besef van onvoorwaardelijk en tijdloos een persoon met een besef van onvoorwaardelijk en tijdloos
verantwoordelijk zijn voor een kind’
- Ouderschap impliceert besef van verantwoordelijkheid
- Ouderschap maakt kwetsbaar
- Ouderschap ontwikkelt zich in de loop der tijd
- Ouders laten zich drijven door illusies

Verantwoordelijkheid
- Biologische  onderhouden/verzorgen van het kind, het opvoeden van het kind, het
kind voorzien van de basisbehoeften.
- Maatschappelijke  voorbereiden op de maatschappij, sociale netwerk en het
verdere leven. Je zorgt ervoor dat het kind zich houdt aan de regels/wetten.
Bijvoorbeeld als je kind de deur uitgaat dan heeft het kind kleren aan.
- Juridische  Wettelijk verantwoordelijk zijn voor je kind. Als je kind iets fout doet,
dan word je als ouder daarop aangesproken.

Illusies/verwachtingen van het ouderschap
- De illusies/verwachtingen van ouders zijn in tegenstrijd met de mogelijkheden van
het kind.
- Aanpassen van ouderschap aan de werkelijkheid, dus de ouder(s) had verwachtingen
over het ouderschap maar die verwachtingen zijn anders dan de werkelijkheid dus
wordt het ouderschap aangepast.
- Belang van kunnen omgaan met teleurstellingen.
- Flexibiliteit ouders: omschakelen nieuwe levensfasen van het kind.
- Gevoel voor behoeftes en mogelijkheden van het kind.

Illusies van ouders
- Maakbaarheid
• Ouders willen dat hun kind altijd eerlijk is.
• Ouders verwachten dat het kind naar de havo gaat.
• Ouders willen dat hun dochter een ‘een persoon met een besef van onvoorwaardelijk en tijdloos meisje-meisje’ wordt.
• Als je als ouder(s) zo lang moeilijk blijft pushen, zal het vast wel lukken.
- Management van het dagelijks bestaan
• De dagelijkse planning van ouders wordt in de war geschopt door de geboorte
van hun kind/kinderen.
- Gezondheid
• Ouders verwachten dat hun kind gezond zal zijn; ‘een persoon met een besef van onvoorwaardelijk en tijdloos een ongezond kind
overkomt ons niet’.
- Het beeld van het kind
• Ouders verwachten dat het kind rustig is, aangezien dat zij dat zelf ook zijn.
• Moeder wil dat haar dochter ‘een persoon met een besef van onvoorwaardelijk en tijdloos meisje-meisje’ zal zijn omdat zij dat zelf ook is.
• Het is de verwachting die je als ouder over je kind hebt.

, - Het ouderschap zelf
• De verwachting dat het leven van de ouders niet zoveel zal veranderen na de
geboorte van een kind.
• Als ouder weet je niet waar je aan begint.
• Als ouder denk je dat ouderschap superleuk is, maar het valt tegen.

Illusies van hulpverleners
Hoe ouders hun taak vervullen
- Gevoel van falen
• Niks helpt bij het gezin wat je als hulpverlener doet. Of juist dat je als
hulpverlener denkt dat je goed bezig bent, maar erachter komt dat op de
achtergrond van het gezin speelt nog veel meer.
- Deskundigen- of dialoogmodel
• Neem je de rol aan als deskundigen of ga je in gesprek met degene die
tegenover je zit.
- Ouder is ervaringsdeskundige
• Je gaat ervan uit dat de ouder ervaringsdeskundige is, dus dat de ouder het
kind als beste kent.
- Verantwoordelijk zijn
• De ouder is verantwoordelijk voor het kind, maar kan de ouder de
verantwoordelijkheid nemen.
- Balans opvoedingstaken en -vaardigheden
• Je gaat ervan uit dat de ouder de taken en vaardigheden beschikt, maar als dit
niet het geval is, loop je hier uiteindelijk tegenaan als hulpverlener.

De student legt uit wat de impact is van (psychiatrische) problemen van ouders op de
opvoeding.
KOPP  Kinderen van Ouders met Psychiatrische problemen
- Een van de ouders tenminste een keer opgenomen is geweest in de psychiatrie of bij
wie een psychiatrisch ziektebeeld is vastgesteld.

Gevolgen
- Psychiatrische problematiek van de ouder(s) vormt een risico voor de ontwikkeling
van het kind.
- De zorg voor het kind komt te vervallen, want er is geen stabiele factor in het gezin.
- Psychiatrische problematiek vergroot de kans dat de ouder minder goed in staat is
om de opvoedkundige taken naar behoren uit te voeren.
- Ouder(s) hebben vaak moeite met sensitief en responsief te reageren, want je
dagelijks bezig bent met het ziektebeeld van jezelf en te overleven dan lukt het niet
om nog goed te reageren, onder andere op je kind.
- Met name als er sprake is van:
• Chronisch probleem, het is een stoornis die er altijd is, hij gaat niet zomaar
weg.
• Discontinuïteit in de verzorging, je kan er niet altijd voor je gezin zijn.
• Gesloten gezinssysteem, niet vertellen aan anderen wat er speelt binnen jouw
gezin.