Samenvatting - Meubelconstructie & Ergonomie (1082FOWIAR)

MC & Ergonomie

Hoofdstuk 1. Meubelconstructie

A. Het meubel
1. Etymologie

Mobilis

 Beweegbaar/ verplaatsbaar

Meubel = een verplaatsbaar gegeven
<> architectuur
<> vaste objecten en structuren in interieurarchitectuur
… uitzonderingen op elke regel

 Vb. Stoel
o Vaste plaats aan eettafel, maar kan het hele huis doorreizen

Conceptus

 Het samenvatten, een gedachte

Conceptie = bevruchting
Concept = denkbeeld, schets, begrip “begrepen zijn” → rijke gedachte, concept als uitgangspunt

Construeren

 Samenstellen/ opstapelen
 Het opstapelen van elementen
o De constructie betekent dus de geordende wijze waarop de delen tot een geheel
worden opgebouwd

Meubel = geconstrueerd > samengesteld, geordend

Opgebouwd uit (verschillende) materialen
> kennis van materialen en constructie zijn zeer belangrijk

Beperkingen maken het ontwerp,
“Design depends largely on constraints.” Charles Eames

 Zekere nood/ behoefte aan het object dat we creëren
 Ontworpen met een bepaalde functie of een interactie met de gebruiker in gedachte binnen
een gegeven context.
 Houvast, zekerheid en inspiratie

Object en meubel

 Verschil tussen een object en een meubel
o Het belang van de gebruiker en de functie
 Vb. houten kubus in een ruimte → object
o Vanaf dat daar een functie bij komt kijken spreken we over een meubel

,Op maat van de mens → ergonomie

 Vorm, afmetingen & constructie afhankelijk van gebruiker en functie
 Grootte, reikwijdte, zitcomfort, …

“Form follow function”

 ‘hoe kan het meubel deze functie vervullen door de gebruiker?’
 Het meubel volgt een functie → wordt ontworpen met de functie in gedachte

2. Drieluik: functie, vorm en constructie

→ meubel wordt gekenmerkt en beperkt door het mogelijk maken van functies voor de gebruiker.

 Functie, vorm en constructie
 Meubel gekenmerkt en beperkt door constructie (en functie)
 Een of meerdere onderdelen & verschillende materialen
 Vroeg in het ontwerpproces nadenken over materiaalkeuze en constructiewijze
 Constructie: logisch, eenvoudig & economisch
 Experimenteren houdt risico’s in: eindresultaat minder, tijd & werk

 Professionele kijk op meubels/ samenvatting:
1. Beperkingen = houvast & inspiratie
2. Object wordt een meubel wanneer het zo gebruikt wordt door de mens
3. Ontwerpen naar de maat van de mens
4. Vertrekken vanuit een functie = vorm
5. Degelijke kennis van constructies & materialen

3. Constructieve voorwaarden om van meubel te spreken:

Samenhangend

 Vast verbonden
 Demonteerbaar met gereedschap
 Demonteerbaar zonder gereedschap
 Los verbonden

Stabiel en vormvast

 Stabiel vormvast
 Instabiel vormvast
 Stabiel vervormbaar
 Instabiel vervormbaar

Verplaatsbaar

 Makkelijk verplaatsbaar
 Verplaatsbaar
 Moeilijk verplaatsbaar
 Niet verplaatsbaar



4. Denkkader categorieën

, Verschillende categorieën

 Hangen vast met basisfunctie
 Eisen die gesteld worden (samenhangend, stabiel, vormvast of opbergen) hangen samen met
de categorie
 Elke categorie kent een eigen arsenaal aan eigen materialen en constructietechnieken
 Stoel, kast, tafel, bed en zetel
 Varianten binnen categorie
 Varianten tussen categorieën

EXAMEN: Alles is afgerond – er is niets wiskundig scherp

- Omdat scherpe kanten kunnen lijden tot wonden & beschadigingen
- Vandaar ronde boorden aan ontwerpen

B. Massief hout
1. Boom

Opbouw van de stam

 Grote vaatbundel opgesplitst in 2 delen:
o Spinhout (opwaarts verkeer)
o Bast (neerwaarts verkeer)
 Tussen deze ‘snelwegen’ zit het cambium, die instaat
voor de groei van een boom
o Binnenkant: spinhout
o Buitenkant: bast
 Bast: levende bescherminglaag
 Schors is het afgestorven deel van de bast
 Kernhout: oud spinthout
 Massief hout = kernhout

Het leven van de bouw

 Groei- of jaarringen: gunstige leefomstandigheden met voldoende water, warmte en zonlicht
= cambium heel actief en groeit de boom
 Opeenvolging van seizoenen geeft een duidelijke tekening in de jaarringen
 Ups & downs
o Dicht tegen een grotere boom
o Volledig omringt door struiken
 Concentrische cirkels: uniek

2. Hout

Hout als material – karaktereigenschappen

 Natuurlijke composite
 Anistrope samenstelling (de eigenschappen van het hout zijn niet in alle richtingen hetzelfde)
o Gevoelig voor splijten
o Stevig