Inleiding tot het Recht
Les 1: Wat is recht?
Een teaser
o Wie vindt Temptation Megan “superdom”? → Onrechtvaardig
o Wat leert Megan jou over recht?
o Moet ik wel belastingen betalen op mijn OnlyFans?
• Ja je moet er belastingen op betalen
• Is het je beroep?
▪ Beroepsinkomsten → worden belast
▪ Code 1650
▪ Progressief tarief → In schijven, hoe meer je verdient hoe proportioneel meer
belastingen je betaald
• Is het je bijverdienste?
▪ Ook hierop betaal je belastingen, niet progressief maar volgens een vast tarief
van 33%
▪ Code 1200
▪ “Diverse inkomsten”
▪ Vast tarief 33%
• Case van influencers → ook influencers moeten gekregen producten aangeven
▪ Ook als je student of minderjarig bent
▪ Verschillende soorten belastingtarieven
o Wat als ik mijn OnlyFans inkomsten niet aangeef?
• Belastingverhoging → je moet belastingen toch betalen en daarop nog
administratieve geldboete
• Strafrechtelijke vervolging wegens fiscale fraude (gevangenisstraffen mogelijk)
o Kan ik vluchten naar Dubai?
• België heeft een belastingsverdrag met de UAE (dubai). Ze spreken hierin af hope ze
omgaan met de inkomsten van elkaars burgers
• Megan kan nog altijd belast worden op haar Belgische inkomsten
o Of is Megan toch een genie?
• KBO → iedere zelfstandige moet een ondernemingsnummer hebben en hierdoor kom
je terecht in de kruispuntbank
• Waarom nuttig? → Financiële toestand checken
• Megan Desaever haar staat is actief maar ze is failliet staat op de KBO
o Wat leert deze teaser ons?
• Recht beoogt te ordenen
• We hopen dat recht tot rechtvaardigheid leidt
• Wetten verschijnen in het staatsblad
• Het recht heeft verschillende takken en niveaus
1
,1.1 Doelen van het recht (randnr. 128-152)
Recht als maatschappelijk fenomeen
o Organisatie van het menselijk samenleven
• Geen enkele maatschappij kan functioneren zonder enige ordening
• Het recht doet zich maar voor waar menselijk gedrag noodzakelijk van hogerhand in
banen moet worden geleid
o Over recht en tuchtrecht
• Rechtsregels bestaan maar in een staat die politicologisch 3 bestandsdelen kent
▪ Gemeenschap
▪ Overheid
▪ Grondgebied
o Diverse rechtsorden
• Een bepaald recht geldt slechts in 1 bepaalde staat of maatschappij
• Veel rechtssystemen en rechtsorden die tegelijk werken
Bijzondere doelstellingen van het Recht
o Ordenen van een samenleving… Maar vanuit een politiek programma
• Een ordening is een noodzakelijke voorwaarde, maar geen einddoel voor een
maatschappij
o Evenwicht tussen beschermde belangen
• Het recht in objectieve zin probeert de belangen van het individu en de belangen van
de gemeenschap zo goed mogelijk met elkaar in overeenstemming te brengen
• Niet zelden moeten de belangen van een van beide worden opgeofferd
• Het recht kan zijn eerste doel, een vreedzame ordening van de samenleving, alleen
bereiken wanneer het zoveel mogelijk streeft naar een rechtvaardige ordening
o Maar ook
• Geschillen vermijden
• Geschillen beslechten → Je kan beoordeeld worden
• Symbolische rol
o Rechtssubjecten = mensen en door mensen gemaakte rechtspersonen zoals NV’s of VZW’s
o Rechtsobjecten zijn dingen en goederen
o Wat met dieren? → zijn juridisch gezien lange tijd gezien als rechtsobjecten → wetgever heeft
paar jaar geleden een derde categorie geïntroduceerd → categorie dieren → maar ons recht
past nog steeds de regels van goederen toe → louter symbolisch
• Dieren hebben een gevoelsvermogen enhebben biologische noden.
• De bepalingen met betrekking tot lichamelijke voorwerpen zijn op dieren van
toepassing, met inachtneming van de wettelijke en reglementaire bepalingen ter
bescherming van dieren en van de openbare orde.
• Art. 3.39 BW
o Recht barst van de symboliek (doodgeboren kinderen toch registreren)
o Deontologie ordent ook de samenleving
o Wat is het verschil tussen recht en regels die ergens aan de muur hangen
• Aan recht is er gezag verbonden
• Maar het allerbelangrijkste is dat dit gezag gepaard gaat met een gebrek aan keuze
• We zijn aan recht verbonden, we hebben hier niet voor gekozen
• Bij bijvoorbeeld de KU Leuven ga je een vrijwillige samenwerking aan waaruit je jezelf
kan terugtrekken
o Waarom ordent recht de samenleving?
2
, o Morele doelstellingen
• Het recht beoogt een aantal morele doelen
• Het recht beoogt rechtvaardigheid
• Zowel recht als ethiek willen een wereld die rechtvaardig is
• Directe of indirecte consecratie van een morele regel
▪ Wet die de doodslag strafbaar stelt legt direct een morele regel vast: het
verbod om te doden
▪ Wet die de automobilisten verplicht om verkeerssignalisaties te respecteren
consacreert indirect dezelfde regel
• Onvolledige consecratie van een morele regel
▪ De morele regel is meer veeleisend dan de rechtsregel
▪ Het afstaan wan organen word door de moraal toegejuicht ook al zijn er soms
ernstige risico’s aan verbonden voor de donor
▪ Geen algemene eensgezindheid over morele waarden
▪ Sinds de oprichting van het Arbitragehof, later Grondwettelijk Hof, kunnen
burgers ook langs gerechtelijke weg een wetswijziging proberen af te dwingen
▪ Precies omdat het recht gebaseerd is op ethische waardeoordelen, bestaan er
nooit ‘absolute juridische waarheden’
• Voorbeeld: Transgenderwet
▪ Juridische geslacht komt niet overeen met gender
▪ Heeft recht dit te laten wijzigen
▪ Voorheen enkel mensen die biologische geslacht lieten wijzigen konden ook
juridische geslacht wijzigen
• Recht past zich aan aan nieuwe ethische waarden
o Materiële doelstellingen
• Om naar rechtvaardigheid te kunnen streven zijn er ook bepaalde materiële doelen
aan gekoppeld
• Hoe moet je je gedragen ten opzichte van een samenleving
• Het recht beschermt de fysieke integriteit → Je mag verbintenis afdwingen maar je
mag geen fysieke dwang uitoefenen
• Doelstellingen die hoofdzakelijk gericht zijn op het individu
▪ Bescherming van de persoon → Fysieke en morele integriteit = het recht
beoogt op 2 niveaus het individu te beschermen
▪ Bescherming van de goederen
• Vrijwaren van privévermogen = strafrecht beschermt zowel de
juridische als de materiële aantasting van het privévermogen
• Vrijwaring van de economische inzetbaarheid van goederen =
bescherming van de waarde van het goed
• Bescherming leefmilieu/omgeving = niet alleen de individuele
eigendom wordt beschermd
• Doelstellingen die eerder gericht zijn op de collectiviteit
▪ Organisatie van het economische systeem
• Recht ter realisatie van een economisch beleid gericht op de optimale
verdeling van middelen
• Bescherming van de vrije markt = vrije concurrentie,
reglementeringen
▪ Organisatie van het politiek systeem
• Staatsinrichting
• Recht ter realisatie van een sociale politiek = staat is altijd het
resultaat van een politieke visie
3
Les 1: Wat is recht?
Een teaser
o Wie vindt Temptation Megan “superdom”? → Onrechtvaardig
o Wat leert Megan jou over recht?
o Moet ik wel belastingen betalen op mijn OnlyFans?
• Ja je moet er belastingen op betalen
• Is het je beroep?
▪ Beroepsinkomsten → worden belast
▪ Code 1650
▪ Progressief tarief → In schijven, hoe meer je verdient hoe proportioneel meer
belastingen je betaald
• Is het je bijverdienste?
▪ Ook hierop betaal je belastingen, niet progressief maar volgens een vast tarief
van 33%
▪ Code 1200
▪ “Diverse inkomsten”
▪ Vast tarief 33%
• Case van influencers → ook influencers moeten gekregen producten aangeven
▪ Ook als je student of minderjarig bent
▪ Verschillende soorten belastingtarieven
o Wat als ik mijn OnlyFans inkomsten niet aangeef?
• Belastingverhoging → je moet belastingen toch betalen en daarop nog
administratieve geldboete
• Strafrechtelijke vervolging wegens fiscale fraude (gevangenisstraffen mogelijk)
o Kan ik vluchten naar Dubai?
• België heeft een belastingsverdrag met de UAE (dubai). Ze spreken hierin af hope ze
omgaan met de inkomsten van elkaars burgers
• Megan kan nog altijd belast worden op haar Belgische inkomsten
o Of is Megan toch een genie?
• KBO → iedere zelfstandige moet een ondernemingsnummer hebben en hierdoor kom
je terecht in de kruispuntbank
• Waarom nuttig? → Financiële toestand checken
• Megan Desaever haar staat is actief maar ze is failliet staat op de KBO
o Wat leert deze teaser ons?
• Recht beoogt te ordenen
• We hopen dat recht tot rechtvaardigheid leidt
• Wetten verschijnen in het staatsblad
• Het recht heeft verschillende takken en niveaus
1
,1.1 Doelen van het recht (randnr. 128-152)
Recht als maatschappelijk fenomeen
o Organisatie van het menselijk samenleven
• Geen enkele maatschappij kan functioneren zonder enige ordening
• Het recht doet zich maar voor waar menselijk gedrag noodzakelijk van hogerhand in
banen moet worden geleid
o Over recht en tuchtrecht
• Rechtsregels bestaan maar in een staat die politicologisch 3 bestandsdelen kent
▪ Gemeenschap
▪ Overheid
▪ Grondgebied
o Diverse rechtsorden
• Een bepaald recht geldt slechts in 1 bepaalde staat of maatschappij
• Veel rechtssystemen en rechtsorden die tegelijk werken
Bijzondere doelstellingen van het Recht
o Ordenen van een samenleving… Maar vanuit een politiek programma
• Een ordening is een noodzakelijke voorwaarde, maar geen einddoel voor een
maatschappij
o Evenwicht tussen beschermde belangen
• Het recht in objectieve zin probeert de belangen van het individu en de belangen van
de gemeenschap zo goed mogelijk met elkaar in overeenstemming te brengen
• Niet zelden moeten de belangen van een van beide worden opgeofferd
• Het recht kan zijn eerste doel, een vreedzame ordening van de samenleving, alleen
bereiken wanneer het zoveel mogelijk streeft naar een rechtvaardige ordening
o Maar ook
• Geschillen vermijden
• Geschillen beslechten → Je kan beoordeeld worden
• Symbolische rol
o Rechtssubjecten = mensen en door mensen gemaakte rechtspersonen zoals NV’s of VZW’s
o Rechtsobjecten zijn dingen en goederen
o Wat met dieren? → zijn juridisch gezien lange tijd gezien als rechtsobjecten → wetgever heeft
paar jaar geleden een derde categorie geïntroduceerd → categorie dieren → maar ons recht
past nog steeds de regels van goederen toe → louter symbolisch
• Dieren hebben een gevoelsvermogen enhebben biologische noden.
• De bepalingen met betrekking tot lichamelijke voorwerpen zijn op dieren van
toepassing, met inachtneming van de wettelijke en reglementaire bepalingen ter
bescherming van dieren en van de openbare orde.
• Art. 3.39 BW
o Recht barst van de symboliek (doodgeboren kinderen toch registreren)
o Deontologie ordent ook de samenleving
o Wat is het verschil tussen recht en regels die ergens aan de muur hangen
• Aan recht is er gezag verbonden
• Maar het allerbelangrijkste is dat dit gezag gepaard gaat met een gebrek aan keuze
• We zijn aan recht verbonden, we hebben hier niet voor gekozen
• Bij bijvoorbeeld de KU Leuven ga je een vrijwillige samenwerking aan waaruit je jezelf
kan terugtrekken
o Waarom ordent recht de samenleving?
2
, o Morele doelstellingen
• Het recht beoogt een aantal morele doelen
• Het recht beoogt rechtvaardigheid
• Zowel recht als ethiek willen een wereld die rechtvaardig is
• Directe of indirecte consecratie van een morele regel
▪ Wet die de doodslag strafbaar stelt legt direct een morele regel vast: het
verbod om te doden
▪ Wet die de automobilisten verplicht om verkeerssignalisaties te respecteren
consacreert indirect dezelfde regel
• Onvolledige consecratie van een morele regel
▪ De morele regel is meer veeleisend dan de rechtsregel
▪ Het afstaan wan organen word door de moraal toegejuicht ook al zijn er soms
ernstige risico’s aan verbonden voor de donor
▪ Geen algemene eensgezindheid over morele waarden
▪ Sinds de oprichting van het Arbitragehof, later Grondwettelijk Hof, kunnen
burgers ook langs gerechtelijke weg een wetswijziging proberen af te dwingen
▪ Precies omdat het recht gebaseerd is op ethische waardeoordelen, bestaan er
nooit ‘absolute juridische waarheden’
• Voorbeeld: Transgenderwet
▪ Juridische geslacht komt niet overeen met gender
▪ Heeft recht dit te laten wijzigen
▪ Voorheen enkel mensen die biologische geslacht lieten wijzigen konden ook
juridische geslacht wijzigen
• Recht past zich aan aan nieuwe ethische waarden
o Materiële doelstellingen
• Om naar rechtvaardigheid te kunnen streven zijn er ook bepaalde materiële doelen
aan gekoppeld
• Hoe moet je je gedragen ten opzichte van een samenleving
• Het recht beschermt de fysieke integriteit → Je mag verbintenis afdwingen maar je
mag geen fysieke dwang uitoefenen
• Doelstellingen die hoofdzakelijk gericht zijn op het individu
▪ Bescherming van de persoon → Fysieke en morele integriteit = het recht
beoogt op 2 niveaus het individu te beschermen
▪ Bescherming van de goederen
• Vrijwaren van privévermogen = strafrecht beschermt zowel de
juridische als de materiële aantasting van het privévermogen
• Vrijwaring van de economische inzetbaarheid van goederen =
bescherming van de waarde van het goed
• Bescherming leefmilieu/omgeving = niet alleen de individuele
eigendom wordt beschermd
• Doelstellingen die eerder gericht zijn op de collectiviteit
▪ Organisatie van het economische systeem
• Recht ter realisatie van een economisch beleid gericht op de optimale
verdeling van middelen
• Bescherming van de vrije markt = vrije concurrentie,
reglementeringen
▪ Organisatie van het politiek systeem
• Staatsinrichting
• Recht ter realisatie van een sociale politiek = staat is altijd het
resultaat van een politieke visie
3
