(MOEDER)
1
,1. BORSTVOEDING
VOORKENNIS BORSTVOEDING
Zie powerpoints natuurwetten
BORSTVOEDING: PATHOLOGIE/PROBLEMEN
• Stuwing en extreme stuwing
• Tepelpijn en –traumata
(Tepelpijn door aanlegprobleem, Bacteriële surinfectie, Candida,
Ingetrokken/vlakke tepels, Melkblaar, Syndroom van Reynaud)
• Tepelhoedjes
• Verstopt melkkanaal
• Mastitis
• Abces
• Te weinig melk
• Te veel melk
• Kolven
STUWING
- Is een normaal fysiologisch proces (dag 3-5)
- preventie uit de hand gelopen stuwing door vaak aanleggen, borst vaak legen!!!
Hoe druk verlichten?
➢ gebruik warmte voor de voeding
o warme douche
o Kersenpitje
o pamper gevuld met heet water
o borsten in de lavabo/bassin met warm water laten hangen
➢ ev. (manueel of electrisch) kolven, beperken tot 1 à 2 x/dag
➢ ev. koud compres (cold pack, frisse platte kaas op washandje, koolbladeren?)
o indien oedeem door lymfestuwing
o indien de mama dit deugddoend vindt
o verdwijnt na 24 à 48u
➢ ev. Ibuprofen
➢ ev. saliecapsules bij extreme gevallen (3x2/dag)
Wat als baby moeilijk kan aanhappen door de stuwing?
• warmte voor de voeding
• tepel zachter maken door (manueel) te kolven
• Reverse Pressure Softening (RPS)
2
,TEPELPIJN EN TRAUMA
- Borstvoeding hoort geen pijn te doen!
- Niet normaal wanneer:
o intense pijn waar ‘je tenen van gaan krullen’
o pijn tijdens de hele voeding of tussen de voedingen
o kapotte huid, blaren of kleurveranderingen
o een brandend gevoel tijdens, na of tussen voedingen
- Differentiaal diagnose:
o tepeltraumata (door oppervlakkig aanhappen/slecht kolven/niet verbreken vacuüm?)
o verzorging van de borsten? Extreem droge huid? (omega 3 VZ!)
o infectieus?
o melkblaar?
o ziekte van reynaud?
Kloven:
• Meestal door verkeerd aanhappen!
• Belang goede aanlegtechniek!
Andere mogelijke oorzaken:
• moeilijk aanhappen door stuwing?
• vacuüm niet verbreken?
• zuigverwarring door flessen/speentjes?
• kort tongriempje?
• ingetrokken tepels?
• verkeerd kolven?
o te grote zuigkracht
o verkeerde maat borstschild?
o te lang kolven
Behandeling:
➢ oorzaak wegnemen: aandacht aanlegtechniek!!
➢ uitdroging én verweking van tepel vermijden:
o druppel moedermelk op tepel laten drogen
o nadien lanoline:
o Jelonet®-gaas
o ev. Hydrogels
➢ indien tepel te pijnlijk bij wrijving met BH/compres/kledij kan een
tepelbeschermer/borstschelp een oplossing zijn
o CAVE: verwar een tepelbeschermer niet met een tepelvormer! Een tepelvormer
(type Avent®) kan de stuwing nog doen toenemen!
➢ indien geen heling:
o blijven werken op het aanhappen
o Cicalfate® – crème (Avène)
o of Cicaplast® BB5 (La Roche-Posay)
3
, ➢ CAVE! door slechte heling: surinfectie
o kloven met korsten/gelig beslag
o stafylococcus
Behandeling bacteriële surinfectie:
➢ Fucidine® (fucidinezuur)
➢ Bactroban® (mupirocine)
➢ bereide crème met erytrocine
➢ APNO (Dr. J. Newman)
o Mupurocine
o Ibuprofene
o Triamcinolone
o Miconazole
➢ + Jelonet®-gaas
Alle mogelijke dermatologische aandoeningen?
- candida
- bacterieel
- eczeem
o mogelijk brandende pijn, jeuk, rood, schilferend
o tepels niet wassen, STOP lanoline, Fucidine®, hydrocortisone → contact huisarts
- psoriasis
TEPELPIJN: CANCIDA
CANDIDA (lokale candidiasis tepel en aureola)
• ‘Typisch’ voor candida:
o brandende tepels/areola
o pijnlijke tepels
o stekende pijn (naalden, messen)
o uitstralend karakter
o soms: vurig glanzend tepelhof of wit beslag
o kleine kloofjes geven meer klachten dan te verwachten
o jeuk
o meestal erger naargelang voeding duurt
o meestal ergst na de voeding
o persisterende tepelpijn
• Pijn die optreedt na periode van pijnloos voeden
• Candida en de baby (spruw/candidiasis)
o witte aanslag of witte stippen in mondje en keelholte
o onrustige baby aan de borst
o klakkende geluiden tijdens het drinken
o luieruitslag
o Soms zijn er zowel bij mama als baby geen zichtbare symptomen!
o Diagnose is niet altijd makkelijk te stellen.
• Oorzaak: schimmel candida albicans
4