GEDIGTE
’N STUDIEGIDS
ALLES WAT JY MOET WEET
FOKUS OP GRAAD 12
GRAAD 10 EN 11 SAL GROOT BAATVIND BY
HIERDIE GIDS.
SLUIT OOK ’N VOORBEELD VANUIT DIE 2024
EINDEKSAMENVRAESTEL IN WAT STAP-VIR-
STAP ONTLEED WORD.
, ASPEKTE VAN GEDIGTE
• Titel –Vertel dit iets van wat gaan volg? Letterlik/figuurlik?
• Woordgebruik – watter woorde word gebruik om betekenis oor te dra?
Verstaan sommige woorde nie?
• Die spreker – Wie praat in die gedig? Dit is baie keer nie die digter nie,
hy/sy dra ‘n masker.
• Die aangesprokene – met wie praat die spreker
• Stemming of toon – die spreker se houding teenoor die onderwerp of die leser?
• Inhoud – waaroor gaan die gedig?
• Tema – Wat is die hoofgedagte?
• Progressie – stappe van ontwikkeling binne die gedig.
• Digvorm of Bou - in watter vorm word die inhoud weergegee.
Bv. Sonnet, vrye vers, ens.
VERSTEGNIESE ASPEKTE
• Rymskema:
➢ Paarrym bv. aa bb cc
➢ Kruisrym bv. abab cdc
➢ Omarmde rym bv. abba cddc
➢ Gebroke rym bv. abcb defge
➢ Geen vaste rympatroon bv. abcd efgg addh
➢ Vrye vers bv. wanneer geen woorde opsigtelik rym nie
➢ Binnerym bv. wanneer woorde binne ‘n versreel met mekaar rym
• Ritme – Dit is die musiek in poësie, die beweging, die vloei of die “dans”.
➢ Dit dra betekenis, stemming en toon van die gedig
➢ Hoe die gedig voorgedra word. Hoe die gedig voel.
➢ Metrum – vaste ritmiese patroon, gebaseer op beklemtoonde en
onbeklemtoonde lettergrepe
• Soorte strofes – Koeplet : 4 opeenvolgende versreëls wat rym
Tersine : ‘n Strofe met drie versreëls
Kwatryn: ‘n Strofe met vier versreëls
• Sonnette: Italiaanse sonnet – eerste agt versreëls vorm die oktaaf
laaste ses vorm die sestet
die oktaaf gee ‘n beeld of beskrywing
die sestet gee ‘n verdieping of toepassing.
Engelse sonnet – drie kwatryne en rymende eindkoeplet.
’N STUDIEGIDS
ALLES WAT JY MOET WEET
FOKUS OP GRAAD 12
GRAAD 10 EN 11 SAL GROOT BAATVIND BY
HIERDIE GIDS.
SLUIT OOK ’N VOORBEELD VANUIT DIE 2024
EINDEKSAMENVRAESTEL IN WAT STAP-VIR-
STAP ONTLEED WORD.
, ASPEKTE VAN GEDIGTE
• Titel –Vertel dit iets van wat gaan volg? Letterlik/figuurlik?
• Woordgebruik – watter woorde word gebruik om betekenis oor te dra?
Verstaan sommige woorde nie?
• Die spreker – Wie praat in die gedig? Dit is baie keer nie die digter nie,
hy/sy dra ‘n masker.
• Die aangesprokene – met wie praat die spreker
• Stemming of toon – die spreker se houding teenoor die onderwerp of die leser?
• Inhoud – waaroor gaan die gedig?
• Tema – Wat is die hoofgedagte?
• Progressie – stappe van ontwikkeling binne die gedig.
• Digvorm of Bou - in watter vorm word die inhoud weergegee.
Bv. Sonnet, vrye vers, ens.
VERSTEGNIESE ASPEKTE
• Rymskema:
➢ Paarrym bv. aa bb cc
➢ Kruisrym bv. abab cdc
➢ Omarmde rym bv. abba cddc
➢ Gebroke rym bv. abcb defge
➢ Geen vaste rympatroon bv. abcd efgg addh
➢ Vrye vers bv. wanneer geen woorde opsigtelik rym nie
➢ Binnerym bv. wanneer woorde binne ‘n versreel met mekaar rym
• Ritme – Dit is die musiek in poësie, die beweging, die vloei of die “dans”.
➢ Dit dra betekenis, stemming en toon van die gedig
➢ Hoe die gedig voorgedra word. Hoe die gedig voel.
➢ Metrum – vaste ritmiese patroon, gebaseer op beklemtoonde en
onbeklemtoonde lettergrepe
• Soorte strofes – Koeplet : 4 opeenvolgende versreëls wat rym
Tersine : ‘n Strofe met drie versreëls
Kwatryn: ‘n Strofe met vier versreëls
• Sonnette: Italiaanse sonnet – eerste agt versreëls vorm die oktaaf
laaste ses vorm die sestet
die oktaaf gee ‘n beeld of beskrywing
die sestet gee ‘n verdieping of toepassing.
Engelse sonnet – drie kwatryne en rymende eindkoeplet.
