Sturing en stofwisseling thema 5 aantekeningen (zelf een 10 mee gehaald)

HC – stofwisseling van de cel
Onderhoud en energie
Eten en drinken leveren voedingstoffen = brandstof voor het lichaam, zonder energie functioneren
we niet. Energieverbruik hangt af van leeftijd, geslacht & activiteiten.

Katabole reactie = van grote moleculen, kleine moleculen maken
Anabole reactie = van kleine moleculen, grote moleculen maken

Componenten van het voedsel
 Koolhydraten
 Eiwitten
 Vetten

Absorptie in de darm door de enterocyt




Opslag voor later
 Glucose  glycogeen: spierweefsel & lever




 Glucose  vetzuren  vet
 Vetzuren  vet
 Aminozuren  eiwit, maar eiwitten zijn functioneel dus liever niet afbreken
Vet  glucose KAN NIET




Afbraakroutes: voorbeeld van sporten
 Eiwitten  aminozuren  pyruvaat, acetyl-CoA, citroenzuurcyclus
 Vetten  vetzuren ( acetyl-CoA) & glycerol ( glyceraldehyde-3-fosfaat)
 Koolhydraten  suikers
1. Glycolyse: glucose  2 pyruvaat (2 ATP, 2 NADH) – cytosol




2. Pyruvaat dehydrogenase: 2 pyruvaat + 2 co-enzym A + 2 NAD+  2 acetyl-CoA + 2 CO2 + 2
NADH – mitochondriën

, 3. Citroenzuurcyclus: 2 acetyl-coA + 2 oxaalazijnzuur  6 NADH + 2 GTP + 2 FADH2 -
mitochondriën




4. Oxidatieve fosforylering: NADH & FADH2 ( NAD+ & FAD) geven elektronen af aan
elektronentransportketen, wat energie levert om H+ van de matrix naar de
innermembraanruimte te pompen. H+ wordt door ATP synthease terug de matrix ingepompt
door protonengradiënt waarbij ATP gevormd wordt uit ADP – mitochondriën

Elektronen + zuurstof + 2 H+  water




Anaerobe verbranding
Op een gegeven moment is NAD+ voor de glycolyse op:
2 pyruvaat (2 NADH)  2 lactaat (2 NAD+) – cytosol




Wat levert het op?

, Cori cyclus:
Gluconeogenese = lactaat is zuur  bloed  lever  (lactaat  pyruvaat  glucose) (6 ATP)
- Voornamelijk in de lever, maar bij heftige omstandigheden kan de nier ook een rol pelen

Rode bloedcellen produceren continu lactaat, omdat ze geen mitochondriën hebben




ATP
Energie kunnen we opslaan in ATP: ribose, adenine & 3 fosfaatgroepen
 afsplitsing 1 fosfaatgroep levert genoeg energie om reacties te katalyseren

Opslag van vetten
Vetten zijn hydrofoob en kunnen dus niet door het bloed circuleren  vervoeren met chylomicronen
(hydrofiele kop naar het bloed & hydrofobe staart naar binnen)  enzymen halen vetzuren uit
chylomicronen  (vetzuren  vet)

Bèta oxidatie van vetzuren - mitochondriën
Co-enzym ophangen: acyl-coA  acetyl-CoA afsplitsen (dus telkens vetzuur 2 C-atomen korter)
 Acetyl-CoA  citroenzuurcyclus
 Ontstaan NADH en FADH2  afgeven aan elektronentransportketen
 VEEL MEER ATP dan bij koolhydraatverbranding




Vetzuursynthese – cytosol