Zelfmanagement: zelf bepalen, wel samen beslissen wat we gaan doen en
niet gaan doen, eigen regie, kwaliteit van leven, actieve rol zorgvrager,
continue proces en informatievoorziening. Een verpleegkundige kan
ondersteunen op een bepaald vlak, zodat de zorgvrager genoeg energie
overhoudt voor andere vlakken in het leven.
Van Straalen: het gaat vooral om het kunnen omgaan met de gevolgen van
ziekte en behandeling in het dagelijks leven.
Zorgvoorbeter.nl: gaat niet alleen over goed kunnen omgaan met de ziekte
en de gevolgen daarvan, maar vooral ook over een goed leven hebben
met de ziekte.
Dobber: een niveau van onafhankelijkheid. Deze onafhankelijkheid heeft
betrekking op het zelf beslissingen nemen, het zelf kunnen plannen, het
zelf kunnen uitvoeren.
Sassen: het is een continue proces dat betrekking heeft op de interactie
met zorgprofessionals om zorgvragers te voorzien van informatie en
zelfmanagementsupport met betrekking tot hun gezondheidssituatie, het
klinische management, opties voor zelfzorg, wat de zorgvrager kan
verwachten en activiteiten die voorheen werden uitgevoerd door
zorgprofessionals (zoals monitoring en meting) en vooral zorgvragers
uitrusten met de juiste vaardigheden en strategieën zodat zij in staat zijn
het gewenste zelfmanagement uit te voeren en vol te houden, en zodat zij
gerichte copingvaardigheden hebben om met hun gezondheidssituatie om
te gaan en zo de kwaliteit van leven optimaliseren.
Zo belangrijk als verpleegkundige omdat je je zorgvrager wil stimuleren
om zo veel mogelijk zelf te kunnen doen en managen. Je gaat met de
zorgvrager zoeken naar dingen die bij diegene passen en op die manier
motiveren om meer kwaliteit van leven te hebben.
Vertrouwen in eigen kunnen + vertrouwen & respect: kan bijdragen aan
zelfmanagement doordat er een goede vertrouwensband opgebouwd moet
worden tussen de zorgvrager en de verpleegkundige. De zorgvrager moet
vertrouwen hebben in eigen kunnen. Als dit vertrouwen er niet is kan de
zorgvrager ook niet het eigen leven managen en eigen regie voeren. De
zorgvrager zal zich dan afhankelijk opstellen ten opzichte van de
verpleegkundige. Als een verpleegkundige geen respect heeft voor de
zorgvrager zal de zorgvrager ook geen vertrouwen hebben in een
verpleegkundige, terwijl heldere communicatie met de professional heel
belangrijk is voor zelfmanagementsupport.
Een zorgvrager heeft niet altijd nagedacht over zelfmanagement en vindt
het ook niet altijd logisch dat de verpleegkundige zelfmanagement
support. Veel zorgvragers stellen zich afhankelijk op of zijn bang dat er iets
gebeurt en dat het te vroeg is om bepaalde dingen te ondernemen.
‘Zorg met handen op de rug’: zo min mogelijk zelf doen en zo veel mogelijk
de zorgvrager stimuleren en vaardigheden aanleren, zodat de zorgvrager
uiteindelijk meer zelf kan.
Valkuilen bij ondersteuning bij zelfmanagement:
Eigen waarden: jij kunt het als wijkverpleegkundige dan wel erg
belangrijk vinden dat je cliënt zich zelfstandig kan wassen en
aankleden, de cliënt heeft daar misschien andere gedachten over. Die
wil wellicht juist zoveel mogelijk energie sparen om eens per week naar