Casus 1: Nachtelijke vernielingen
1
Zet gemotiveerd uiteen op welke grondslag het optreden van de politie kan worden gebaseerd
en beargumenteer of volgens u is voldaan aan de voorwaarden waaronder de bevoegdheid mag
worden ingezet.
Model answer
Antwoordindicatie (max. 600 woorden)
i) In casu wil de politie Henny de H. in de gaten houden om zicht te krijgen op haar leven. De
politie neemt het gedrag van Henny waar en volgt haar in de avonduren. De politie is passief ten
opzichte van de observandus; het enige wat ze doen is kijken. Er is hier sprake van de
opsporingsmethode observatie. (1 punt)
ii) Als eerst dient gekeken te worden of artikel 3 Politiewet voldoende grondslag biedt voor de
inzet van dit middel. Uit HR Stille SMS en HR Observatie Den Haag blijkt dat artikel 3 Politiewet
voldoende grondslag kan bieden indien sprake is van (1) een beperkte inbreuk op de
grondrechten van de verdachte (m.a.w. er wordt een beperkt beeld verkregen van het leven van
degene die wordt geobserveerd, waarbij wordt gekeken naar de duur, intensiteit en frequentie)
en (2) de opsporingsmethode niet zeer risicovol is voor de integriteit en beheersbaarheid van de
opsporing. Henny wordt geobserveerd bij twee belangrijke locaties in het leven van een persoon,
namelijk het woonhuis en de werkplek. Op deze twee plekken zal Henny het grootse deel van
haar leven doorbrengen. Door een aantal weken lang bij deze twee locaties te staan kan over
deze aspecten van het persoonlijk leven een min of meer volledig beeld ontstaan. Dit geeft blijk
van een dusdanige meer dan beperkte inbreuk op haar privacy waardoor artikel 3 Politiewet
geen wettelijke basis kan bieden. (2 punten)
iii) Aangezien er diverse aangiftes van vernieling zijn, zitten we in de titel van de klassieke
opsporing (titel IVa van de Wet BOB). De grondslag voor de stelselmatige observatie is in dit
geval dus artikel 126g Sv. (1 punt)
iiii) Vervolgens moet worden beoordeeld onder welke voorwaarden de in artikel 126g Sv
neergelegde bijzondere opsporingsbevoegdheid mag worden ingezet.
o - Door wie: op bevel van de officier van justitie en uitgevoerd door een
opsporingsambtenaar (artikel 141 Sv). Uit de casus blijkt dat de officier zijn
goedkeuring geeft en dat de politieagent o.g.v. artikel 141 Sv wordt aangemerkt als
opsporingsambtenaar.
o - Tegen wie: tegen een persoon (kan, maar hoeft niet de verdachte te zijn). Henny
de H. is een persoon.
o - Geval: verdenking van een misdrijf. Vernieling (artikel 350 Sr) is een misdrijf.
o - Grond: in belang van het onderzoek. In dit geval gaat het om waarheidsvinding.
Het onderzoeksbelang kan vorderen dat onderzoek wordt verricht naar Henny de H.
om te kijken of zij ook daadwerkelijk degene is die de vernielingen pleegt.
(3 punten)
Algemene voorwaarden:
, o - Proportionaliteit en subsidiariteit: hier kan worden betoogd dat de stelselmatige
observatie niet per se een heel zwaar middel is en dat er geen lichter middel ingezet
kon worden. Uit de casus blijkt dat de camerabeelden al zijn bekeken en dat daaruit
alleen algemene kenmerken gehaald kunnen worden. Het verder uitpluizen van die
beelden zou niet veel meer opleveren. Daarnaast is het ook niet te doen om bij elke
kippenhouder van Nijmegen politie te zetten in de nacht. (Mocht een student goed
onderbouwen dat er wel een lichter middel is, kan dat ook goed zijn.) Dan moet
gekeken worden naar de proportionaliteit. Vernieling is geen extreem ernstig feit,
maar het gaat wel om meerdere misdrijven en meerdere slachtoffers.De observatie
vindt slechts een paar weken plaats (geen extreem lange periode) en beperkt zich tot
twee plekken. De zwaarte van het middel staat zodoende in verhouding tot de ernst
van het misdrijf. (Mocht de student goed onderbouwen dat hier niet wordt voldaan
aan de proportionaliteit kan dat ook punten opleveren).
(2 punten)
Conclusie is dat het optreden van de politie berust op artikel 126g Sv en dat aan alle
voorwaarden is voldaan. (1 punt)
(Mocht student hebben uitgewerkt dat aan een van de voorwaarden niet is voldaan, zou de
conclusie anders zijn).
Hieronder volgt een beknopt overzicht van veelgemaakte fouten:
o - Wanneer blijkt dat de student de verhouding tussen de toetsing van artikel 3
Politiewet en artikel 126g Sv niet begrijpt, zijn er punten in mindering gebracht.
o - Een gebrek aan onderbouwing. Vooral met betrekking tot het uitwerken van de
vereisten van artikel 126g Sv en de proportionaliteit en subsidiariteit.
o - Bij artikel 126g Sv moet het gaan om een misdrijf. Een VH-feit is niet vereist.
o - Bij artikel 126g Sv moet het gaan om een persoon. Het hoeft nog niet te gaan om
een verdachte (artikel 27 Sv).
o - De toetsing van de proportionaliteit en subsidiariteit dient gekoppeld te worden
aan de vereisten van artikel 126g Sv en kan niet (alleen) bij artikel 3 Politiewet
worden genoemd.
o - Dat artikel 3 Politiewet niet voldoende grondslag oplevert, betekent niet dat in de
casus geen sprake meer kan zijn van proportionaliteit of subsidiariteit.
Mijn antwoord:
Het optreden wordt gezien als stelselmatig inwinnen van informatie door haar in de gaten te
houden en te volgen, er moet gekeken worden of er voldoende gronslag voor is op basis van art.
3 politiewet. Dit blijkt ook uit stille sms, opsporingsambtenaren (141 en 142 Sv) hun
bevoegdheid kunnen inzetten zolang dit een beperkte inbreuk maakt op de grondrechten van
burgers en die niet zeer risicovol is voor de integriteit en beheersbaarheid van de opsporing. Ivm
de duur, intensiteit en frequentie ervan kun je beoordelen of er een min of meer compleet beeld
1
Zet gemotiveerd uiteen op welke grondslag het optreden van de politie kan worden gebaseerd
en beargumenteer of volgens u is voldaan aan de voorwaarden waaronder de bevoegdheid mag
worden ingezet.
Model answer
Antwoordindicatie (max. 600 woorden)
i) In casu wil de politie Henny de H. in de gaten houden om zicht te krijgen op haar leven. De
politie neemt het gedrag van Henny waar en volgt haar in de avonduren. De politie is passief ten
opzichte van de observandus; het enige wat ze doen is kijken. Er is hier sprake van de
opsporingsmethode observatie. (1 punt)
ii) Als eerst dient gekeken te worden of artikel 3 Politiewet voldoende grondslag biedt voor de
inzet van dit middel. Uit HR Stille SMS en HR Observatie Den Haag blijkt dat artikel 3 Politiewet
voldoende grondslag kan bieden indien sprake is van (1) een beperkte inbreuk op de
grondrechten van de verdachte (m.a.w. er wordt een beperkt beeld verkregen van het leven van
degene die wordt geobserveerd, waarbij wordt gekeken naar de duur, intensiteit en frequentie)
en (2) de opsporingsmethode niet zeer risicovol is voor de integriteit en beheersbaarheid van de
opsporing. Henny wordt geobserveerd bij twee belangrijke locaties in het leven van een persoon,
namelijk het woonhuis en de werkplek. Op deze twee plekken zal Henny het grootse deel van
haar leven doorbrengen. Door een aantal weken lang bij deze twee locaties te staan kan over
deze aspecten van het persoonlijk leven een min of meer volledig beeld ontstaan. Dit geeft blijk
van een dusdanige meer dan beperkte inbreuk op haar privacy waardoor artikel 3 Politiewet
geen wettelijke basis kan bieden. (2 punten)
iii) Aangezien er diverse aangiftes van vernieling zijn, zitten we in de titel van de klassieke
opsporing (titel IVa van de Wet BOB). De grondslag voor de stelselmatige observatie is in dit
geval dus artikel 126g Sv. (1 punt)
iiii) Vervolgens moet worden beoordeeld onder welke voorwaarden de in artikel 126g Sv
neergelegde bijzondere opsporingsbevoegdheid mag worden ingezet.
o - Door wie: op bevel van de officier van justitie en uitgevoerd door een
opsporingsambtenaar (artikel 141 Sv). Uit de casus blijkt dat de officier zijn
goedkeuring geeft en dat de politieagent o.g.v. artikel 141 Sv wordt aangemerkt als
opsporingsambtenaar.
o - Tegen wie: tegen een persoon (kan, maar hoeft niet de verdachte te zijn). Henny
de H. is een persoon.
o - Geval: verdenking van een misdrijf. Vernieling (artikel 350 Sr) is een misdrijf.
o - Grond: in belang van het onderzoek. In dit geval gaat het om waarheidsvinding.
Het onderzoeksbelang kan vorderen dat onderzoek wordt verricht naar Henny de H.
om te kijken of zij ook daadwerkelijk degene is die de vernielingen pleegt.
(3 punten)
Algemene voorwaarden:
, o - Proportionaliteit en subsidiariteit: hier kan worden betoogd dat de stelselmatige
observatie niet per se een heel zwaar middel is en dat er geen lichter middel ingezet
kon worden. Uit de casus blijkt dat de camerabeelden al zijn bekeken en dat daaruit
alleen algemene kenmerken gehaald kunnen worden. Het verder uitpluizen van die
beelden zou niet veel meer opleveren. Daarnaast is het ook niet te doen om bij elke
kippenhouder van Nijmegen politie te zetten in de nacht. (Mocht een student goed
onderbouwen dat er wel een lichter middel is, kan dat ook goed zijn.) Dan moet
gekeken worden naar de proportionaliteit. Vernieling is geen extreem ernstig feit,
maar het gaat wel om meerdere misdrijven en meerdere slachtoffers.De observatie
vindt slechts een paar weken plaats (geen extreem lange periode) en beperkt zich tot
twee plekken. De zwaarte van het middel staat zodoende in verhouding tot de ernst
van het misdrijf. (Mocht de student goed onderbouwen dat hier niet wordt voldaan
aan de proportionaliteit kan dat ook punten opleveren).
(2 punten)
Conclusie is dat het optreden van de politie berust op artikel 126g Sv en dat aan alle
voorwaarden is voldaan. (1 punt)
(Mocht student hebben uitgewerkt dat aan een van de voorwaarden niet is voldaan, zou de
conclusie anders zijn).
Hieronder volgt een beknopt overzicht van veelgemaakte fouten:
o - Wanneer blijkt dat de student de verhouding tussen de toetsing van artikel 3
Politiewet en artikel 126g Sv niet begrijpt, zijn er punten in mindering gebracht.
o - Een gebrek aan onderbouwing. Vooral met betrekking tot het uitwerken van de
vereisten van artikel 126g Sv en de proportionaliteit en subsidiariteit.
o - Bij artikel 126g Sv moet het gaan om een misdrijf. Een VH-feit is niet vereist.
o - Bij artikel 126g Sv moet het gaan om een persoon. Het hoeft nog niet te gaan om
een verdachte (artikel 27 Sv).
o - De toetsing van de proportionaliteit en subsidiariteit dient gekoppeld te worden
aan de vereisten van artikel 126g Sv en kan niet (alleen) bij artikel 3 Politiewet
worden genoemd.
o - Dat artikel 3 Politiewet niet voldoende grondslag oplevert, betekent niet dat in de
casus geen sprake meer kan zijn van proportionaliteit of subsidiariteit.
Mijn antwoord:
Het optreden wordt gezien als stelselmatig inwinnen van informatie door haar in de gaten te
houden en te volgen, er moet gekeken worden of er voldoende gronslag voor is op basis van art.
3 politiewet. Dit blijkt ook uit stille sms, opsporingsambtenaren (141 en 142 Sv) hun
bevoegdheid kunnen inzetten zolang dit een beperkte inbreuk maakt op de grondrechten van
burgers en die niet zeer risicovol is voor de integriteit en beheersbaarheid van de opsporing. Ivm
de duur, intensiteit en frequentie ervan kun je beoordelen of er een min of meer compleet beeld
