Functionele Anatomie – Cetrale As
LES 1= Inleiding & lichaamsholte
1. Inleiding =
- De anatomie=
• Het opensnijden van het lichaam
• De studie van de inwendige structuren
- De fysiologie=
• Hoe levende organismen levensfuncties verrichten
• De leer van het functioneren van de anatomische structuren
- De relatie tussen de anatomie & fysiologie=
• Anatomie: uitwendig – regionaal – systemisch (bv: de structuur van orgaanstelsels bv:
bloedvatenstelsel → hart – bloedvaten – bloed)
• Fysiologie: leer van de functie van het menselijk lichaam (bv: celfysiologie)
2. Taal van de anatomie=
- De anatomische positie (zie sem 1)=
• Handen naast lichaam
• Hanpalmen naar voren
• Rug recht (achterkant)
• Buik (voorkant)
- Belangrijke oriëntatiepunten=
➢ Cefaal gebied: Cephalon
➢ Cervicaal gebied: Cervicis (hals)
➢ Thoracaal gebied: Thorax
➢ Abdominaal gebied: Abdomen
(buik)
➢ Bekken: Pelvis
➢ Lumbaal gebied: lenden
(onderrug)
➢ Gluteaal gebied: Billen
➢ Schaamstreek: Pubis
,- De uitwendige anatomie=
• Kwadranten buik & bekken:
• Gebieden buik & bekken:
• Organen buik & bekken:
• Anatomische richtingen (zie sem 1) :
,- Anatomische doorsneden (zie sem 1)=
• Frontaal of coronaal vlak: verdeelt het lichaam in een dorsaal& ventraal deel
• Sagittaal vlak: verdeelt het lichaam in een linker & rechter deel
• Transversaal vlak: verdeelt het lichaam in een craniaal & caudaal deel
- Anatomische richtingen=
• Mediaal: dichter bij het midden gelegen
• Lateraal: dichter bij de zijkant gelegen
• Craniaal: hoger gelegen, in de richting van de schedel (cranium=schedel
• Caudaal: lager gelegen, in de richting van de voeten (cauda=staart)
• Ventraal: aan de buikzijde gelegen (venter=buik)
• Dorsaal: aan de rugzijde gelegen (dorsum=rug)
• Anterior: vooraan gelegen
• Posterior: achteraan gelegen
• Proximaal: meer naar het centrum (romp) van het lichaam gelegen
• Distaal: verder van het centrum (romp) van het lichaam gelegen
• Inferior: onder
• Superior: boven, op
• Palmair: handpalmzijde
• Plantair: voetzoolzijde
• Radiaal: aan de zijde van het spaakbeen (radius)
• Ulnair: aan de zijde van de ellepijp (ulna)
, 3. Lichaamsholte=
- Functies:
• Bescherming
• Kunnen van vorm en omgang veranderen
• Bevatten een visceraal & pariëtaal blad
➢ Visceraal blad → bekleden de wanden van de abdominale ruimte
➢ Pariëtaal blad → bekleden de abdominale organen
- De borstholte:
• Onderdelen=
➢ Pericardzak
➢ Pleurazakken
➢ Pericardiale holte
➔ Bevat het hart in de pericardiale holte
➔ Sereuze membraan is het pericardium
➔ Membraan rondom het hart is het viscerale pericardium, daartegenover is
het pariëtale pericardium
➔ Paricardium ligt binnen het mediastinum
➢ Mediastinum
➔ Bevat pericardium en de grote slagaders en aders, thymus, luchtpijp en
slokdarm
➢ 2 pleurale holtes
➔ Omgeeft één long
➔ Viscerale pleura omgeeft de long
➔ Pariëtale pleura omgeeft het mediastinum en bekleedt binnenste
lichaamswand
- De buikholte & bekkenholte:
• Onderdelen buikholte=
➢ Peritonale ruimt
➢ Buikvlies (peritoneum)
➢ Organen: de lever, maag, milt, dunne & dikke darm
• Onderdelen bekkenholte=
➢ Organen: dikke darm, blaas & genitale organen (geslachtsorganen)
LES 1= Inleiding & lichaamsholte
1. Inleiding =
- De anatomie=
• Het opensnijden van het lichaam
• De studie van de inwendige structuren
- De fysiologie=
• Hoe levende organismen levensfuncties verrichten
• De leer van het functioneren van de anatomische structuren
- De relatie tussen de anatomie & fysiologie=
• Anatomie: uitwendig – regionaal – systemisch (bv: de structuur van orgaanstelsels bv:
bloedvatenstelsel → hart – bloedvaten – bloed)
• Fysiologie: leer van de functie van het menselijk lichaam (bv: celfysiologie)
2. Taal van de anatomie=
- De anatomische positie (zie sem 1)=
• Handen naast lichaam
• Hanpalmen naar voren
• Rug recht (achterkant)
• Buik (voorkant)
- Belangrijke oriëntatiepunten=
➢ Cefaal gebied: Cephalon
➢ Cervicaal gebied: Cervicis (hals)
➢ Thoracaal gebied: Thorax
➢ Abdominaal gebied: Abdomen
(buik)
➢ Bekken: Pelvis
➢ Lumbaal gebied: lenden
(onderrug)
➢ Gluteaal gebied: Billen
➢ Schaamstreek: Pubis
,- De uitwendige anatomie=
• Kwadranten buik & bekken:
• Gebieden buik & bekken:
• Organen buik & bekken:
• Anatomische richtingen (zie sem 1) :
,- Anatomische doorsneden (zie sem 1)=
• Frontaal of coronaal vlak: verdeelt het lichaam in een dorsaal& ventraal deel
• Sagittaal vlak: verdeelt het lichaam in een linker & rechter deel
• Transversaal vlak: verdeelt het lichaam in een craniaal & caudaal deel
- Anatomische richtingen=
• Mediaal: dichter bij het midden gelegen
• Lateraal: dichter bij de zijkant gelegen
• Craniaal: hoger gelegen, in de richting van de schedel (cranium=schedel
• Caudaal: lager gelegen, in de richting van de voeten (cauda=staart)
• Ventraal: aan de buikzijde gelegen (venter=buik)
• Dorsaal: aan de rugzijde gelegen (dorsum=rug)
• Anterior: vooraan gelegen
• Posterior: achteraan gelegen
• Proximaal: meer naar het centrum (romp) van het lichaam gelegen
• Distaal: verder van het centrum (romp) van het lichaam gelegen
• Inferior: onder
• Superior: boven, op
• Palmair: handpalmzijde
• Plantair: voetzoolzijde
• Radiaal: aan de zijde van het spaakbeen (radius)
• Ulnair: aan de zijde van de ellepijp (ulna)
, 3. Lichaamsholte=
- Functies:
• Bescherming
• Kunnen van vorm en omgang veranderen
• Bevatten een visceraal & pariëtaal blad
➢ Visceraal blad → bekleden de wanden van de abdominale ruimte
➢ Pariëtaal blad → bekleden de abdominale organen
- De borstholte:
• Onderdelen=
➢ Pericardzak
➢ Pleurazakken
➢ Pericardiale holte
➔ Bevat het hart in de pericardiale holte
➔ Sereuze membraan is het pericardium
➔ Membraan rondom het hart is het viscerale pericardium, daartegenover is
het pariëtale pericardium
➔ Paricardium ligt binnen het mediastinum
➢ Mediastinum
➔ Bevat pericardium en de grote slagaders en aders, thymus, luchtpijp en
slokdarm
➢ 2 pleurale holtes
➔ Omgeeft één long
➔ Viscerale pleura omgeeft de long
➔ Pariëtale pleura omgeeft het mediastinum en bekleedt binnenste
lichaamswand
- De buikholte & bekkenholte:
• Onderdelen buikholte=
➢ Peritonale ruimt
➢ Buikvlies (peritoneum)
➢ Organen: de lever, maag, milt, dunne & dikke darm
• Onderdelen bekkenholte=
➢ Organen: dikke darm, blaas & genitale organen (geslachtsorganen)
