16-10-2023
Het uitbreidende
schoonheidsregime
Naam: Ahlam Aj
Studentnummer:
Vak: PM Maatschappelijke vraagstukken en interventies
Docent: Sacha van Leeuwen
Opdracht: Eindopdracht 1
Werkgroep: Premaster sociologie
, In Turkije komt een Nederlandse vrouw te overlijden na het ondergaan van een Brazilian Butt Lift-
operatie(RTL Nieuws, 2021). Een van de populairste cosmetische ingrepen wereldwijd. Zo overlijdt er
ook een 30-jarige vrouw in Duitsland tijdens een operatie voor een borstvergroting (De Telegraaf,
2019). Beide incidenten; verschrikkelijk. Ondanks de gevaren die steeds meer bekend worden en
tevens gedeeld worden, zijn er mensen die cosmetische ingrepen alsnog laten doen. Botox, fillers,
een vollere bil, grotere borsten en fox eyes; het nieuwe schoonheidsideaal anno 2023. Waarom
kiezen mensen hiervoor? En waar komt dit gedrag vandaan? Welke factoren spelen een rol om dit
gevaarlijke sociaal fenomeen in onze samenleving uit te leggen?
Social media in combinatie met zelfbeeld
Social media heeft grote invloed op het schoonheidsideaal. Social media is best breed dus laten wij
het bij dit fenomeen afbakenen tot de social platforms, zoals; Facebook, Tiktok, Instagram en Twitter.
Social media kan een negatieve invloed hebben op dit maatschappelijke vraagstuk. Bij veel
influencers op social media zie je dat de heersende schoonheidsidealen, anno 2023, continu
terugkomen. Men wil graag horen bij deze populaire groep op het web. Tegenwoordig zijn er vele
influencers die vele cosmetische ingrepen ondergaan en het schoonheidsideaal creëren voor alle
toeschouwers op het web. Volgens de Van Dale woordenboek (2023) zijn influencers mensen die via
de sociale media invloed uitoefenen op mensen. De samenleving gebruikt de bovengenoemde
platforms waarop zij vele influencers volgens, als voorbeeld zien en hierdoor continu zichzelf met
anderen vergelijken. Deze vergelijking kun je koppelen aan de ‘sociale vergelijking’ van Festinger. Er
bestaan twee typen binnen deze theorie: de neerwaartse en de opwaartse vergelijking (Festinger,
1954). Wanneer mensen zichzelf vergelijken met anderen en zich richten op het motiveren en
verbeteren van zichzelf, kan vergelijking nuttig zijn voor het zelfbeeld. Echter kan dit bij social media
anders uitpakken. Er kan dan sprake zijn van veel online opwaartse sociale vergelijking (Alfasi, 2019).
We zien veel mooiere, strakkere lichamen op het web en willen dit zelf ook. Er is discipline nodig om
deze ‘negatieve’ vergelijkingen te voorkomen. Mensen vergelijken zichzelf met influencers. Dit komt
doordat social media vaak niet een realistisch beeld plaatst, maar juist enkel een ideaalbeeld dat
iedereen zou willen hebben. Opwaartse sociale vergelijking in combinatie met social media kan voor
een negatief effect zorgen op het zelfbeeld van mensen (Dittmar & Howard, 2004). Mensen kunnen
zichzelf lelijk of te dik vinden (Grabe et al., 2008). Volgens de analyse van Grabe (2008) kan social
media een grote invloed hebben op het zelfbeeld van mensen. Het onzekere zelfbeeld wordt vaak
gezien bij diegene die social media het meest gebruiken, namelijk vrouwen. Dit is vooral het geval bij
Instagram (Perrin et al., 2015). De foto’s en video’s die geplaatst worden op social media worden
vergeleken met mensen hun eigen leven en dit kan ook voor een onzeker gevoel zorgen over het
leven dat zij leiden. Ook het enkel plaatsen van de mooie foto’s kan ervoor zorgen dat er een onzeker
gevoel ontstaat. Uit het onderzoek van Birkeland et al (2005) bleek dat vrouwen sneller onzeker zijn bij
het zien van een foto van een dun lichaam, dan het zien van een foto waar een neutraal persoon op
staat. En zo blijkt ook uit onderzoek dat vrouwen die meer tijd besteden op social media, een
negatiever zelfbeeld hebben (Fardouly & Vartanian, 2015).
1
Het uitbreidende
schoonheidsregime
Naam: Ahlam Aj
Studentnummer:
Vak: PM Maatschappelijke vraagstukken en interventies
Docent: Sacha van Leeuwen
Opdracht: Eindopdracht 1
Werkgroep: Premaster sociologie
, In Turkije komt een Nederlandse vrouw te overlijden na het ondergaan van een Brazilian Butt Lift-
operatie(RTL Nieuws, 2021). Een van de populairste cosmetische ingrepen wereldwijd. Zo overlijdt er
ook een 30-jarige vrouw in Duitsland tijdens een operatie voor een borstvergroting (De Telegraaf,
2019). Beide incidenten; verschrikkelijk. Ondanks de gevaren die steeds meer bekend worden en
tevens gedeeld worden, zijn er mensen die cosmetische ingrepen alsnog laten doen. Botox, fillers,
een vollere bil, grotere borsten en fox eyes; het nieuwe schoonheidsideaal anno 2023. Waarom
kiezen mensen hiervoor? En waar komt dit gedrag vandaan? Welke factoren spelen een rol om dit
gevaarlijke sociaal fenomeen in onze samenleving uit te leggen?
Social media in combinatie met zelfbeeld
Social media heeft grote invloed op het schoonheidsideaal. Social media is best breed dus laten wij
het bij dit fenomeen afbakenen tot de social platforms, zoals; Facebook, Tiktok, Instagram en Twitter.
Social media kan een negatieve invloed hebben op dit maatschappelijke vraagstuk. Bij veel
influencers op social media zie je dat de heersende schoonheidsidealen, anno 2023, continu
terugkomen. Men wil graag horen bij deze populaire groep op het web. Tegenwoordig zijn er vele
influencers die vele cosmetische ingrepen ondergaan en het schoonheidsideaal creëren voor alle
toeschouwers op het web. Volgens de Van Dale woordenboek (2023) zijn influencers mensen die via
de sociale media invloed uitoefenen op mensen. De samenleving gebruikt de bovengenoemde
platforms waarop zij vele influencers volgens, als voorbeeld zien en hierdoor continu zichzelf met
anderen vergelijken. Deze vergelijking kun je koppelen aan de ‘sociale vergelijking’ van Festinger. Er
bestaan twee typen binnen deze theorie: de neerwaartse en de opwaartse vergelijking (Festinger,
1954). Wanneer mensen zichzelf vergelijken met anderen en zich richten op het motiveren en
verbeteren van zichzelf, kan vergelijking nuttig zijn voor het zelfbeeld. Echter kan dit bij social media
anders uitpakken. Er kan dan sprake zijn van veel online opwaartse sociale vergelijking (Alfasi, 2019).
We zien veel mooiere, strakkere lichamen op het web en willen dit zelf ook. Er is discipline nodig om
deze ‘negatieve’ vergelijkingen te voorkomen. Mensen vergelijken zichzelf met influencers. Dit komt
doordat social media vaak niet een realistisch beeld plaatst, maar juist enkel een ideaalbeeld dat
iedereen zou willen hebben. Opwaartse sociale vergelijking in combinatie met social media kan voor
een negatief effect zorgen op het zelfbeeld van mensen (Dittmar & Howard, 2004). Mensen kunnen
zichzelf lelijk of te dik vinden (Grabe et al., 2008). Volgens de analyse van Grabe (2008) kan social
media een grote invloed hebben op het zelfbeeld van mensen. Het onzekere zelfbeeld wordt vaak
gezien bij diegene die social media het meest gebruiken, namelijk vrouwen. Dit is vooral het geval bij
Instagram (Perrin et al., 2015). De foto’s en video’s die geplaatst worden op social media worden
vergeleken met mensen hun eigen leven en dit kan ook voor een onzeker gevoel zorgen over het
leven dat zij leiden. Ook het enkel plaatsen van de mooie foto’s kan ervoor zorgen dat er een onzeker
gevoel ontstaat. Uit het onderzoek van Birkeland et al (2005) bleek dat vrouwen sneller onzeker zijn bij
het zien van een foto van een dun lichaam, dan het zien van een foto waar een neutraal persoon op
staat. En zo blijkt ook uit onderzoek dat vrouwen die meer tijd besteden op social media, een
negatiever zelfbeeld hebben (Fardouly & Vartanian, 2015).
1
