Samenvatting tekst: "wat is opvoeding?"

Wat is opvoeding?
Hilde Reats & Hannelore Boven

Transactionele model
- Opvoeden als een transactioneel proces
- Het is een zichzelf sturend proces dat door aanwezigheid van positieve factoren, in
uiteenlopende omstandigheden blijft functioneren
- 3 actoren:
o Kind:
 Geboren met bepaalde persoonlijkheid
 Daardoor gaat elk kind uniek reageren
 Reacties -> invloed op persoonlijkheidskenmerken
o Opvoeder:
 Ouderlijk gezag
 Wettelijke vertegenwoordiger
 = de volwassenen die opvoedt of moet opvoeden
 Voorwaarde: opvoeder heeft een tijdloos en onvoorwaardelijk besef van
verantwoordelijkheid voor het kind
 Stiefouders, grootouders, leerkrachten, opvoeders, kinderverzorgsters,..;
 Heeft ook bepaalde persoonlijkheid en persoonlijkheidskenmerken
o Omgeving:
 Netwerk van relaties
 Aspecten die met de sociale context te maken hebben
-> omstandigheden, condities en objecten waardoor het individu is omringd
 Ook culturele condities en materiële omstandigheden
 Contextfactoren:
 Gezin, directe (sociale) context
 samenleving

, Procesmodel van Belsky
- Opvoeding = bidirectionele relatie tussen opvoeder en kind
- Vertrekt vanuit het gedrag v/h kind
- Gedrag wordt beïnvloed door kindkenmerken
o Temperament
o Persoonlijkheid
o Intelligentie
- Wisselwerking tussen omgeving en kind
- Omgeving: school, vrienden, broer en zus
- Midden v/h model: opvoedkundig handelen v/d opvoeder
o Ouderlijke vaardigheden: toezicht houden, positieve betrokkenheid, positieve
bekrachtiging, discipline, probleemoplossend gedrag
 Werkt als buffer systeem op alle factoren opvoeding
- Verschillende factoren die op deze vaardigheden inwerken
o Eigen kindertijd -> persoonlijkheid opvoeder -> opvoedkundig handelen
o Sociale steun
o Relaties
o Werk
- Tekorten in factoren kunnen gecompenseerd worden