Leerdoelen week 1
● Je kunt uitleggen waarom de vraag naar goed onderwijs een normatieve
vraag is;
● Je kunt Biesta’s functies van het onderwijs beschrijven, uitleggen en
toepassen;
● Je kunt verschillende visies op het waartoe van het onderwijs beschrijven en
uitleggen.
Er is op een normatieve vraag niet één goed antwoord mogelijk. Deze antwoorden hangen
voor een deel af van jouw normen en waarden. Daarnaast is het antwoord op een
normatieve vraag niet neutraal. Je doet hiermee een uitspraak die implicaties geeft. De
vraag “wat is goed onderwijs?” is een normatieve vraag. Wat voor iemand goed onderwijs is
hangt af van de normen en waarden van die persoon zijn. Daarnaast wordt er door de vraag
“wat is goed onderwijs?” gesuggereerd dat er ook slecht onderwijs is en wordt er een norm
geformuleerd.
Volgens Biesta heeft onderwijs drie maatschappelijke functies, namelijk:
● Kwalificatie → kinderen moeten worden voorbereid op hun toekomstige rol in de
samenleving. Dit heeft tegenwoordig meer betrekking tot algemene kennis
vanwege snellere baanwisseling.
● Socialisatie → kinderen voorbereiden op deelname aan de maatschappij met
specifieke normen, waarden, praktijken en tradities.
● Persoonsvorming → persoonlijke ontwikkeling in relatie tot de ander en de
wereld.
Tegenwoordig hebben scholen vooral aandacht voor de kwalificatie. Dit zie je aan de
aandacht die vooral wordt besteed aan taal en rekenen. Doordat er tegenwoordig de
mogelijkheid is om snel van baan te wisselen is het in deze tijd minder van belang om
gekwalificeerd te zijn in één onderdeel, maar is algemene kennis steeds meer van belang.
Goed onderwijs is onderwijs waarin alle drie de functies in balans staan.
Verschillende visies op onderwijs zijn:
● Kant: kinderen moeten eigen verstand leren gebruiken. Mensen zijn van nature
rationeel en autonoom. In goed onderwijs moeten kinderen leren om zelf na te
denken. Dit onderwijs moet doelbewust zijn.
● Rousseau: Kinderen moeten niet worden volgestopt met kennis en regels, maar
moeten juist fouten mogen maken. Een kind is van nature goed, dus geen geforceerd
onderwijs.
,Leerdoelen week 2
● Je kunt reflecteren op je eigen ervaringen met etnische diversiteit in het
onderwijs;
● Je kunt beschrijven wat de positieve en negatieve effecten van etnische
diversiteit in het onderwijs kunnen zijn.
● Je kunt uitleggen welke aanpakken scholen én leraren kunnen gebruiken om
leerlingen van verschillende etnische afkomst zich optimaal te laten ontwikkelen;
● Je kunt verschillende vormen van klassenmanagement onderscheiden en
uitleggen.
Diversiteit is een perspectief om verschillen te begrijpen. Mensen kunnen op verschillende
dimensies verschillen van elkaar, zoals verschillen in:
● Gender.
● Levensfase.
● Klasse.
● Religie.
● Etniciteit.
● Seksuele oriëntatie.
● Handicap.
Het is niet zo dat één dimensie bepalend is. Dit kan afhangen van het perspectief. Al deze
dimensies bij elkaar vormen jouw sociale identiteit. Sommige dimensies zijn zichtbaar en
andere minder zichtbaar. Het is als onderwijzer van belang dat je stil staat bij de
verschillende dimensies en ons te bewust zijn van de verborgen eigenschappen die er zijn.
Etnische diversiteit geeft ons kansen om van elkaar te leren en de horizon van leerlingen te
verbreden. Daarentegen levert etnische diversiteit ook spanningen en dilemma’s op in het
omgaan met leerlingen en ouders.
Mensen groeperen onbewust. Voordelen hiervan zijn dat je makkelijker kan voorspellen wat
andere gaan doen, kunnen, en belangrijk vinden. Nadelen hiervan zijn dat deze categorieën
versimpelde weerspiegelingen zijn van de werkelijkheid.
Leerkrachten kunnen verschillende aanpakken gebruiken voor diversiteit sensitief onderwijs,
namelijk:
● Leren over anderen (dit had de nadruk in de jaren ’80-’90).
● Leren van vaardigheden (dit had de nadruk in de jaren ’00-heden).
● Leren door ontmoeting met de ander (zorgt voor emotionele ontwikkeling van
jezelf en zet rollen van diversiteit in context, maar op gesegregeerde scholen zijn
hier minder kansen voor).
Volgens Allport (1954) kan contact tussen etnische groepen onder bepaalde voorwaarden
leiden tot positieve intergroepsrelaties en minder stereotypering en discriminatie. Deze
voorwaarden zijn onder andere gelijkwaardigheid in het contact en contact gericht op
gezamenlijk doel. Dit wordt ook wel de contacthypothese genoemd.
, Klassenmanagement zijn alle strategieën die leraren kunnen gebruiken om een productief
klimaat in de klas te bevorderen. Het doel van klassenmanagement is het bevorderen van
effectief en efficiënt gebruik van lestijd, het voorkomen van ordeproblemen en het helpen
van kinderen om goed te leren en zich sociaal en emotioneel te ontwikkelen. Het type
klassenmanagement dat wordt gehanteerd is afhankelijk van het onderwijsdoel.
Relationele benadering van klassenmanagement is wederzijdse beïnvloeding van
leerkrachten en leerlingen. Het interpersoonlijk leraarsgedrag wordt verzameld door een
vragenlijst en kan vervolgens worden geplot in het model interpersoonlijk leraarsgedrag dat
is opgedeeld in acht factoren van gedrag. Onderliggend aan dit model zijn twee
onafhankelijke dimensies die zowel noodzakelijk als voldoende zijn om de percepties van
leraarsgedrag te beschrijven:
● Invloed: de mate van controle van de leraar over de interactie met de leerlingen.
● Emotionele nabijheid: de mate waarin leraren en leerlingen harmonieus met elkaar
omgaan.
Leraren van multiculturele klassen worden ervaren als meer emotioneel nabij en meer
invloedrijk. Dit wordt vooral erg ervaren door leerlingen met een migratieachtergrond. Deze
leraren leggen meer nadruk op duidelijk zijn, grenzen stellen, leerlinggedrag controleren,
flexibiliteit en betrokkenheid.
Er zijn verschillende benaderingen van klassenmanagement, namelijk:
● Gedragsgeoriënteerd: gaat uit van de leerprincipes van Skinner en Bandura
(behaviorisme), zoals positieve bekrachtiging, het vermijden en laten verdwijnen van
stimuli die ongewenst gedrag bevorderen en het straffen van ongewenst gedrag.
● Op zelfsturing gericht: kinderen bevorderen om hun eigen gedrag adequaat te sturen
op basis van normen en waarden. Er kunnen twee richtingen worden onderscheiden
in deze benadering:
● Je kunt uitleggen waarom de vraag naar goed onderwijs een normatieve
vraag is;
● Je kunt Biesta’s functies van het onderwijs beschrijven, uitleggen en
toepassen;
● Je kunt verschillende visies op het waartoe van het onderwijs beschrijven en
uitleggen.
Er is op een normatieve vraag niet één goed antwoord mogelijk. Deze antwoorden hangen
voor een deel af van jouw normen en waarden. Daarnaast is het antwoord op een
normatieve vraag niet neutraal. Je doet hiermee een uitspraak die implicaties geeft. De
vraag “wat is goed onderwijs?” is een normatieve vraag. Wat voor iemand goed onderwijs is
hangt af van de normen en waarden van die persoon zijn. Daarnaast wordt er door de vraag
“wat is goed onderwijs?” gesuggereerd dat er ook slecht onderwijs is en wordt er een norm
geformuleerd.
Volgens Biesta heeft onderwijs drie maatschappelijke functies, namelijk:
● Kwalificatie → kinderen moeten worden voorbereid op hun toekomstige rol in de
samenleving. Dit heeft tegenwoordig meer betrekking tot algemene kennis
vanwege snellere baanwisseling.
● Socialisatie → kinderen voorbereiden op deelname aan de maatschappij met
specifieke normen, waarden, praktijken en tradities.
● Persoonsvorming → persoonlijke ontwikkeling in relatie tot de ander en de
wereld.
Tegenwoordig hebben scholen vooral aandacht voor de kwalificatie. Dit zie je aan de
aandacht die vooral wordt besteed aan taal en rekenen. Doordat er tegenwoordig de
mogelijkheid is om snel van baan te wisselen is het in deze tijd minder van belang om
gekwalificeerd te zijn in één onderdeel, maar is algemene kennis steeds meer van belang.
Goed onderwijs is onderwijs waarin alle drie de functies in balans staan.
Verschillende visies op onderwijs zijn:
● Kant: kinderen moeten eigen verstand leren gebruiken. Mensen zijn van nature
rationeel en autonoom. In goed onderwijs moeten kinderen leren om zelf na te
denken. Dit onderwijs moet doelbewust zijn.
● Rousseau: Kinderen moeten niet worden volgestopt met kennis en regels, maar
moeten juist fouten mogen maken. Een kind is van nature goed, dus geen geforceerd
onderwijs.
,Leerdoelen week 2
● Je kunt reflecteren op je eigen ervaringen met etnische diversiteit in het
onderwijs;
● Je kunt beschrijven wat de positieve en negatieve effecten van etnische
diversiteit in het onderwijs kunnen zijn.
● Je kunt uitleggen welke aanpakken scholen én leraren kunnen gebruiken om
leerlingen van verschillende etnische afkomst zich optimaal te laten ontwikkelen;
● Je kunt verschillende vormen van klassenmanagement onderscheiden en
uitleggen.
Diversiteit is een perspectief om verschillen te begrijpen. Mensen kunnen op verschillende
dimensies verschillen van elkaar, zoals verschillen in:
● Gender.
● Levensfase.
● Klasse.
● Religie.
● Etniciteit.
● Seksuele oriëntatie.
● Handicap.
Het is niet zo dat één dimensie bepalend is. Dit kan afhangen van het perspectief. Al deze
dimensies bij elkaar vormen jouw sociale identiteit. Sommige dimensies zijn zichtbaar en
andere minder zichtbaar. Het is als onderwijzer van belang dat je stil staat bij de
verschillende dimensies en ons te bewust zijn van de verborgen eigenschappen die er zijn.
Etnische diversiteit geeft ons kansen om van elkaar te leren en de horizon van leerlingen te
verbreden. Daarentegen levert etnische diversiteit ook spanningen en dilemma’s op in het
omgaan met leerlingen en ouders.
Mensen groeperen onbewust. Voordelen hiervan zijn dat je makkelijker kan voorspellen wat
andere gaan doen, kunnen, en belangrijk vinden. Nadelen hiervan zijn dat deze categorieën
versimpelde weerspiegelingen zijn van de werkelijkheid.
Leerkrachten kunnen verschillende aanpakken gebruiken voor diversiteit sensitief onderwijs,
namelijk:
● Leren over anderen (dit had de nadruk in de jaren ’80-’90).
● Leren van vaardigheden (dit had de nadruk in de jaren ’00-heden).
● Leren door ontmoeting met de ander (zorgt voor emotionele ontwikkeling van
jezelf en zet rollen van diversiteit in context, maar op gesegregeerde scholen zijn
hier minder kansen voor).
Volgens Allport (1954) kan contact tussen etnische groepen onder bepaalde voorwaarden
leiden tot positieve intergroepsrelaties en minder stereotypering en discriminatie. Deze
voorwaarden zijn onder andere gelijkwaardigheid in het contact en contact gericht op
gezamenlijk doel. Dit wordt ook wel de contacthypothese genoemd.
, Klassenmanagement zijn alle strategieën die leraren kunnen gebruiken om een productief
klimaat in de klas te bevorderen. Het doel van klassenmanagement is het bevorderen van
effectief en efficiënt gebruik van lestijd, het voorkomen van ordeproblemen en het helpen
van kinderen om goed te leren en zich sociaal en emotioneel te ontwikkelen. Het type
klassenmanagement dat wordt gehanteerd is afhankelijk van het onderwijsdoel.
Relationele benadering van klassenmanagement is wederzijdse beïnvloeding van
leerkrachten en leerlingen. Het interpersoonlijk leraarsgedrag wordt verzameld door een
vragenlijst en kan vervolgens worden geplot in het model interpersoonlijk leraarsgedrag dat
is opgedeeld in acht factoren van gedrag. Onderliggend aan dit model zijn twee
onafhankelijke dimensies die zowel noodzakelijk als voldoende zijn om de percepties van
leraarsgedrag te beschrijven:
● Invloed: de mate van controle van de leraar over de interactie met de leerlingen.
● Emotionele nabijheid: de mate waarin leraren en leerlingen harmonieus met elkaar
omgaan.
Leraren van multiculturele klassen worden ervaren als meer emotioneel nabij en meer
invloedrijk. Dit wordt vooral erg ervaren door leerlingen met een migratieachtergrond. Deze
leraren leggen meer nadruk op duidelijk zijn, grenzen stellen, leerlinggedrag controleren,
flexibiliteit en betrokkenheid.
Er zijn verschillende benaderingen van klassenmanagement, namelijk:
● Gedragsgeoriënteerd: gaat uit van de leerprincipes van Skinner en Bandura
(behaviorisme), zoals positieve bekrachtiging, het vermijden en laten verdwijnen van
stimuli die ongewenst gedrag bevorderen en het straffen van ongewenst gedrag.
● Op zelfsturing gericht: kinderen bevorderen om hun eigen gedrag adequaat te sturen
op basis van normen en waarden. Er kunnen twee richtingen worden onderscheiden
in deze benadering:
