Samenvatting alle antibiotica-tuberculostatica-antifungale middelen

Antibioticum Werkingsmechanisme Antimicrobiële Resistentie Farmacokinetische Toxiciteit Klinisch gebruik
activiteit eigenschappen
INHIBITOREN VAN DE PEPTIDOGLYCAANSYNTHESE → bacteriën in groeifase
Fosfomycine Werkt in op 1e stap van Breed spectrum Ontwikkeld zeer snel Goed penetratie geen  in de associatie met
(= structureel peptidoglycaansynthese Oorzaak: mutatie t.h.v. vermogen andere antibiotica
analoog fosfo- → inhibeert het UDP-N-  Opnamesysteem  Bacteriële infecties
enolpyruvaat acetylglucosamine enolpyruvyl  Doelmolecule (enolpyruvyl lagere urinewegen
(PEP)) transferase door covalente binding aan transferase)
de thiolgroep van het transferase (= de
actieve site) → inhibeert op irreversiebele
wijze de enzymatische activiteit
D-cycloserine  inhibitie van racemase dat zorgt voor Breed spectrum Zeldzaam en ontwikkeld traag Activiteit wordt Lage therapeutische Tuberculose
(=Oxamycin) omzetting van L-ala naar D-ala Oorzaak: verlies van de D- tegengewerkt door D- index ⇒ zeer toxisch (als conventionele
(= structureel en  inhibitie van D-ala-D-ala ligase dat alanine/glycine transportweg alanine voor CZS behandeling faalt)
functioneel zorgt voor de vorming van D-ala-D-ala
analoog van ⇒ Inhibeert vorming van D-ala-D-ala
alanine) ⇒ accumulatie van UDP-NAM-tripeptide
ipv vorming pentapeptide
Bacitracin Verhindert de defosforylatie van Udc (= Eng spectrum: Traag en zeldzaam  Synergie:  Nefrotoxisch bij Brandwonden en
(= Cicatrin Glaxo udecaprenylpyrofosfaat) door binding aan gram+ - aminoglycoside parenterale zweren
Welcome) de eindstandige fosfaatgroepen ⇒ alle (kan niet door - polymyxines toediening Wondpoeders/zalven
reacties met fosfolipide carrier (Udc) buitenmembraan  geen absorptie via  Misselijkheid (alternatief
geïnhibeerd gram-) de darm  huiduitslag vancomycine)

bactericide
glycopeptide Bindt eindstandige D-ala-D-ala residus van Eng spectrum: Ongewoon; geen kruisresistentie Absorptie Neveneffecten:  MRSA
antibiotica peptidoglycaanprecursoren via gram+ Oorzaak: vorming van  Absorptie  Red-Man syndroom:  β-lactam allergische
- Vancomycine waterstofbruggen → inhibeert de werking peptidoglycaanprecursoren met spijsverteringskanaal is Rode uitslag, jeuk, … mensen
- Teicoplanine van: Bactericide verlaagde affiniteit voor verwaarloosbaar na orale Verdwijnt bij stoppen  C.difficile colitis
 Glycosyl transferase dat de bestaande glycopeptide antibiotica toediening behandeling (oraal)
peptidoglycaanketen koppelt aan het  IV toediening bij  Nefro- en ototoxiciteit  Iinfecties met
nieuw gevormde NAM-NAG Vancomycine resistente bacteriën systemische infecties  Dysfunctie van nieren multiresistente
 Transpeptidase dat zorgt voor cross- hebben een gemuteerd Verdeling  Dermatologisch - uitslag bacteriën
linking pentapeptide uiteinde van D-ala-  Goed  Hematologisch -
door binding eindstandige D-ala-D-ala D-ala naar D-ala-D-Lac ⇒ verlies  Slechte penetratie CSF neutropenia en
residus van peptidoglycaanprecursoren van binding van H-brug → veel Eliminatie thrombocytopenia
lagere affiniteit van vancomycine  Via de nieren  Thromboflebitis
voor deze binding ⇒ verhindert
binding
- VanA resistentie: resistent tegen
VA en TE
- VanB resistentie: resistentie
tegen VA, gevoelig voor TE



1

, Antibioticum Werking Antimicrobiële Resistentie Farmacokinetische eigenschappen Toxiciteit Klinisch gebruik
activiteit

β-lactam antibiotica Inhibitie van penicillin-binding Bactericide β-lactamase enzymen:  Concentratie onafhankleijke afdoding Neveneffecten
→ β-lactamring: hoge proteins (PBPs) door covalente  Natuurlijke hydrolyseren de β-lactam van bacteriën → heeft een min. conc. Hypersensitiviteit
ringspanning → hoge binding eraan: penicilline: eng ring → deze wordt nodig om te werken, extra toevoegen Cross-reactiviteit
reactiviteit  inhibitie van transpeptidase (gram+) geïnactiveerd heeft geen invloed tegen andere β-
dat zorgt voor cross-linking  Penicillinase- Verandering PBP’s →  Tijd boven MIC correleert met lactams (uitz:
Resistente mutatie die affiniteit van efficiëntie → hoe meer tijd het aztreonam)
 inhibitie van carboxypeptidase
Penicilline: eng PBP voor antibiotica antibioticum krijgt, hoe beter werking  Neurologisch
dat eindstandige D-ala-Dala  Hematologisch
(gram+) vermindert Distributie
eenheden hydrolyseert →  Gastrointestinaal
 Aminopenicilline: Overproductie PBP’s →  Brede distributie
vrijzetting van één D-ala ⇒ breed geraken niet allemaal  Geraken in CSF bij inflammatie van de  Nephritis
potentiele transpeptidaseplaats  Carboxypenicilline: geïnhibeerd meninges
vernietigd → controleren graad breed Verandering permeabiliteit Eliminatie
van cross-linking  Ureidopenicilline: buitenmembraan door  Korte halfwaardetijd
⇒ inhibitie van breed verlies/verandering van  Uitgescheiden via de nieren
peptidoglycaansynthese → porinen → verminderde  Synergie:
verzwakking celwand → cellyse opname - polymyxines
4 subklassen van penicillines o.b.v. zuurteresistentie, β-lactamase gevoeligheid en spectrum
- synergie met aminoglycosides, polymyxines en metronidazolen (de inwerking van penicilline bevordert de opname)
- antagonistich met chlooramfenicol
1. Natuurlijke penicillines Idem Eng spectrum: gram+ β-lactamase gevoelig  Penicilline G:
 Penicilline G (= Benzylpenicilline) - parenterale toediening
 Penicilline V (oraal vernietigd door maagzuur)
- overgevoeligheid uitgelokt door IgE
 Penicilline V: oraal of parenterale
→ absorptie Pen V beter dan pen G
2. Penicillinase-Resistente Idem Eng spectrum: gram + β-lactamase resistent: grote Nafcilline en (Dicl)oxacilline
Penicillines zijketens → passen niet in door de lever geëlimineerd
 Methicilline actieve site → antibiotica
 (Dicl)oxacilline niet geydrolyseerd
 Nafcilline
3. Aminopenicillines Idem Breed spectrum β-lactamase gevoelig  Amoxycilline: oraal
 Amoxycilline (hebben aminogroep  Ampicilline: parenteraal
 Ampicilline in de zijketen → wel → Amoxycilline beter opgenomen dan
door gram- Ampicilline
buitenmembraan)
4. Carboxypenicillines idem Breed spectrum β-lactamase gevoelig Pseudomonas
 Carbenicilline door:
 Ticarcilline  betere binding PBP3
 Piperacilline  verhoogde
 Azlocilline penetratie in Gram-
(carboxylgroep in zijketen) bacteriën
 ongevoeligheid voor
2