Begrippen hoofdstuk 3
Absolute drempel Hoeveelheid stimulatie die nodig is voordat
de stimulatie op wordt gemerkt.
Uitgangspunt is dat de stimulus de helft van
de aantal pogingen opgemerkt wordt.
Ambigue figuur Afbeelding die op meerdere manier
geïnterpreteerd kunnen worden.
Amplitude De fysieke sterkte of intensiteit van een
geluidsgolf. Gemeten door de afstand
tussen de piek en het dal van de golf.
Basilair membraan Dun vlies in de cochlea dat gevoelig is voor
trillingen. De haarcellen op het basilair
membraan zijn verbonden met neuronen
die de omzetting van geluidsgolven in
zenuwimpulsen regelen.
Binding problem Het proces dat in de hersenen gebruikt
wordt om de resultaten van veel
sensorische processen te combineren tot
één percept.
Blinde vlek Plaats waar de optische zenuw het oog
verlaat. Hier zitten geen fotoreceptoren.
Blindzicht Vermogen om voorwerpen te lokaliseren
ondanks schade aan het visuele systeem,
waardoor iemand die voorwerpen niet kan
zien deze toch kan identificeren.
Bottum-upverwerking Perceptuele analyse die nadruk legt op
kenmerken van de stimulus en niet op de
concepten en verwachtingen.
Cochlea (slakkenhuis) Belangrijkste onderdeel van het
gehoororgaan. Spiraalvormige buis in het
binnenoor waar de geluidsgolven om
worden gevormd tot zenuwimpulsen.
Concluderen door leren Uitgangspunt dat perceptie voornamelijk
vorm krijgt door leren/ervaring en niet door
aangeboren factoren.
Elektromagnetisch spectrum Hele spectrum van elektromagnetische
energie: radiogolven, röntgenstralen,
microgolven en zichtbaar licht.
Feromoon Chemisch signaal dat organismen
uitscheiden om te communiceren met
andere soortgenoten. Vaak een seksuele
lokstof.
Figuur Deel van een patroon dat aandacht trekt en
afsteekt tegen de achtergrond.
, Fotoreceptor Lichtgevoelige cel in de retina die
lichtenergie omzet in neurale impulsen.
Fovea Centraal gedeelte van de retina dat het
scherpst ziet. Bestaat uitsluitend uit
kegeltjes.
Frequentie Het aantal cycli dat een geluidsgolf in een
bepaalde periode voltooid.
Ganglioncel Zenuwcel in de binnenste laag van de retina
die in contact staat met de oogzenuw.
Gestaltpsychologie Duitse visie op perceptie. Gestalt betekent
geheel/vorm/patroon. Deze visie meent dat
een groot deel van perceptie gevormd
wordt door aangeboren en in de hersenen
verankerde factoren.
Grond Deel van patroon dat geen aandacht trekt,
de achtergrond.
Gustatie Smaakzin(tuig).
Helderheid Psychologische sensatie in de hersenen die
veroorzaakt wordt door intensiteit van
lichtgolven.
Huidzintuig Zintuigelijk systeem dat reageert op
aanraking, warmte en kou.
Illusie Aantoonbaar verkeerd perceptie van
stimuluspatroon, in het bijzonder wanneer
deze gedeeld wordt door meerdere
personen.
Kegeltje Fotoreceptor die extra gevoelig is voor
kleuren, maar niet voor zwak licht.
Kenmerkdetector Cel in de cortex, gespecialiseerd in het
opmerken van bepaalde kenmerken in de
stimulus.
Kinesthetisch zintuig Zintuig dat de positie van het lichaam en
beweging van lichaamsdelen ten opzichte
van elkaar registreert.
Kleur Psychologische sensatie afgeleid uit
golflengte van zichtbaar licht.
Kleurenblind (daltonisme) Genetische afwijking waardoor iemand niet
in staat is om kleuren van elkaar te
onderscheiden.
Nabeeld Sensatie die blijft hangen als stimulus niet
langer aanwezig is. Veel visuele nabeelden
zijn negatief: ze doen zich voor in
tegenovergestelde kleuren.
Olfactie Reukvermogen
Oogzenuw Bundel neuronen waarlangs visuele
informatie van de retina naar de hersenen
Absolute drempel Hoeveelheid stimulatie die nodig is voordat
de stimulatie op wordt gemerkt.
Uitgangspunt is dat de stimulus de helft van
de aantal pogingen opgemerkt wordt.
Ambigue figuur Afbeelding die op meerdere manier
geïnterpreteerd kunnen worden.
Amplitude De fysieke sterkte of intensiteit van een
geluidsgolf. Gemeten door de afstand
tussen de piek en het dal van de golf.
Basilair membraan Dun vlies in de cochlea dat gevoelig is voor
trillingen. De haarcellen op het basilair
membraan zijn verbonden met neuronen
die de omzetting van geluidsgolven in
zenuwimpulsen regelen.
Binding problem Het proces dat in de hersenen gebruikt
wordt om de resultaten van veel
sensorische processen te combineren tot
één percept.
Blinde vlek Plaats waar de optische zenuw het oog
verlaat. Hier zitten geen fotoreceptoren.
Blindzicht Vermogen om voorwerpen te lokaliseren
ondanks schade aan het visuele systeem,
waardoor iemand die voorwerpen niet kan
zien deze toch kan identificeren.
Bottum-upverwerking Perceptuele analyse die nadruk legt op
kenmerken van de stimulus en niet op de
concepten en verwachtingen.
Cochlea (slakkenhuis) Belangrijkste onderdeel van het
gehoororgaan. Spiraalvormige buis in het
binnenoor waar de geluidsgolven om
worden gevormd tot zenuwimpulsen.
Concluderen door leren Uitgangspunt dat perceptie voornamelijk
vorm krijgt door leren/ervaring en niet door
aangeboren factoren.
Elektromagnetisch spectrum Hele spectrum van elektromagnetische
energie: radiogolven, röntgenstralen,
microgolven en zichtbaar licht.
Feromoon Chemisch signaal dat organismen
uitscheiden om te communiceren met
andere soortgenoten. Vaak een seksuele
lokstof.
Figuur Deel van een patroon dat aandacht trekt en
afsteekt tegen de achtergrond.
, Fotoreceptor Lichtgevoelige cel in de retina die
lichtenergie omzet in neurale impulsen.
Fovea Centraal gedeelte van de retina dat het
scherpst ziet. Bestaat uitsluitend uit
kegeltjes.
Frequentie Het aantal cycli dat een geluidsgolf in een
bepaalde periode voltooid.
Ganglioncel Zenuwcel in de binnenste laag van de retina
die in contact staat met de oogzenuw.
Gestaltpsychologie Duitse visie op perceptie. Gestalt betekent
geheel/vorm/patroon. Deze visie meent dat
een groot deel van perceptie gevormd
wordt door aangeboren en in de hersenen
verankerde factoren.
Grond Deel van patroon dat geen aandacht trekt,
de achtergrond.
Gustatie Smaakzin(tuig).
Helderheid Psychologische sensatie in de hersenen die
veroorzaakt wordt door intensiteit van
lichtgolven.
Huidzintuig Zintuigelijk systeem dat reageert op
aanraking, warmte en kou.
Illusie Aantoonbaar verkeerd perceptie van
stimuluspatroon, in het bijzonder wanneer
deze gedeeld wordt door meerdere
personen.
Kegeltje Fotoreceptor die extra gevoelig is voor
kleuren, maar niet voor zwak licht.
Kenmerkdetector Cel in de cortex, gespecialiseerd in het
opmerken van bepaalde kenmerken in de
stimulus.
Kinesthetisch zintuig Zintuig dat de positie van het lichaam en
beweging van lichaamsdelen ten opzichte
van elkaar registreert.
Kleur Psychologische sensatie afgeleid uit
golflengte van zichtbaar licht.
Kleurenblind (daltonisme) Genetische afwijking waardoor iemand niet
in staat is om kleuren van elkaar te
onderscheiden.
Nabeeld Sensatie die blijft hangen als stimulus niet
langer aanwezig is. Veel visuele nabeelden
zijn negatief: ze doen zich voor in
tegenovergestelde kleuren.
Olfactie Reukvermogen
Oogzenuw Bundel neuronen waarlangs visuele
informatie van de retina naar de hersenen
