Portfolio Minor Rechtsfilosofie in beeld en boek

Opdrachten bij boek 1 Oresteia, minor Rechtsfilosofie


1)
Het boek wordt gezien als de ontstaansgeschiedenis van het recht.

Hij moet een keuze maken tussen zijn kind en de keuze die in het belang
is van het collectief. Namelijk dat de goden hem goed gezind zijn met
betrekking tot een goede vloot etc.
Hij dient voor zichzelf dus de vraag te beantwoorden:
‘Kies ik boven meerdere mensenlevens of voor één mensenleven?

De situatie was echter niet geheel duidelijk voor hem, namelijk dat het
niet vaststond dat de mensen zouden sterven in de oorlog.

Het moorden van de dochter is actief, terwijl het ander je overkomt.

Aan de ene kant een mogelijk dreiging van een vloot vs. De dood van hun
dochter.




2)

Hiermee wordt bedoeld dat de vergeldingsgedachte is dat iets dat iemand
jou aandoet, dat je dat ook mag toepassen op de ander.
De samenleving is individualistischer geworden, dus het zou daarom
onuitroeibaar kunnen zijn. Het zit in de mens. De mens wil hetgeen
toepassen dat voor hem/haar het meeste voordeel oplevert.

In het boek wordt moord behandelt, de personen worden namelijk vrij
‘gemakkelijk’ uitgeroeid.

De vergeldingsactie zit zo ingeworteld in de samenleving van het boek.

Voor de rechtsspraak (Orestes) was wraak legitiem.
In het huidige rechtssysteem is de wraak verpakt in de straf die een dader
krijgt. Hiermee wordt voorkomen dat mensen overgaan tot eigenrichting.




1

,Een van de grootste kenteringen is dat we van godenrecht overgaan naar
mensenrecht.

Het was in het godenrecht legitiem om het recht van eigenrichting in
eigen hand te nemen.

Na de verandering oordelen ‘mensen’ over de mate van het straffen.

In het verhaal van Orestes wil men dat er een zeker genoegdoening
optreedt.

Hij is irrationeel, omdat het niet helpt. Mensen wordt niet opnieuw
levend, herstellen etc.

Aan de andere kant is het onuitroeibaar, omdat je een bepaalde
genoegdoening wilt. Als het vonnis niet voldoening geeft, dan neem je het
recht in eigen hand.
Het nemen van wraak zal altijd blijven bestaan.

Op het moment dat wraak wordt geïnstitutionaliseerd, dan zie je dat
wraak minder voorkomt. Maar de gedachte van wraak blijft wel bestaan.

De weg naar dat Agamemnon dat de dochter wordt vermoord, daar wordt
vraag op genomen. Orestes neemt wraak op zijn moeder, omdat zij zijn
vader heeft vermoord.

De wraakgodin achtervolgt Orestes, en de godinnen krijgen een zetel in de
rechtsspraak. Dit is het institutionaliseren van de vergelding in het
strafrecht.




2

, 3)

In beginsel is proportionaliteit in pure vorm als gelijkheidsbeginsel
rechtvaardig, maar hier bestaat wel uitzonderingen op.

In beginsel dient ieder persoon gelijk te worden behandeld als hij/zij
wordt berecht.

Op het moment dat het delict dat iemand pleegt, ernstiger is, wordt
diegene anders behandeld dat een persoon die een licht vergrijp heeft
toegepast. Dat is ook verankerd in ons huidige strafrecht, namelijk dat er
verschillende mate van straffen bestaan.

Het kan dan als onrechtvaardig worden beschouwd, omdat de straffen
dan erg uiteen kunnen lopen.




4)


In ons rechtssysteem ligt het straffen en handhaven van de wet bij de
overheid. Ook heeft de overheid (politie etc.) een geweldsmonopolie, wat
betekent dat alleen zij geweld kunnen toepassen om bijv. criminelen op te
pakken.

Dit heeft als doel om eigenrichting tegen te gaan, namelijk dat mensen het
recht in eigen hand nemen en voor eigen rechter gaan spelen.
In praktijk zou dit kunnen betekenen dat mensen zelf straffen uit gaan
voeren of dat zij massaal wraak gaan nemen op die persoon die hen iets
heeft aangedaan. Dit zou er toe leiden dat de maatschappij een grote
chaos wordt, omdat geen enkele partij een geweldsmonopolie heeft.

Dat is geen wenselijke situatie.

Als Orestes uitvoerder van de wet is, dan is hij degene die het recht naar
zijn mening kan uitvoeren. Dit kan er toe leiden dat er een zeker
onrechtvaardigheid in de samenleving sluipt, omdat hij zijn voorkeuren
naar bijv. personen laat doorvoeren in zijn manier van handhaven.




3