GESPREKSVAARDIGHEDEN
FEEDBACK
WAT?
E E N M A N IE R O M FE E D B A C K = FE E D = V O E D E N = FE E D B A C K IS G E E N F E E D B A C K IS E E N V R IJ
JE Z E LF E N D E A N D E R LE T T E R LIJK P O S IT IE V E K R ITIE K ! K R IT IE K = N EUTRALE
BETER TE LEREN T E R U G K O P P E LIN G B E N A D E R IN G JO U W IN T E R P R E T A T IE M E D E D E L IN G ,
KENNEN : VAN GEDRAG VAN DE GEBASEERD O P
A N D E R , JO U W W AARNEEM BAAR
OORDEEL EROVER. GEDRAG ZONDER
IN T E R P R E TA T IE , G A A T
N IE T O V E R D E
PERSO O N
FUNCTIES:
Positief gedrag bevorderen en stimuleren door er erkenning aan
te geven;
Gedrag corrigeren dat ineffectief is of vervelende effecten
teweegbrengt;
Relaties tussen mensen verduidelijken en onderling begrip
vergroten.
Men wil investeren in de persoon en de relatie. Het streeft
positieve doelen na.
HOE GEEF JE FEEDBACK?
• Richt je feedback op recent gedrag of prestaties
• Zoek een gepast moment & doseer
• Niet alleen wat je zegt is belangrijk – maar vooral hoe je iets zegt.
• Feedback geef je in drie stappen:
• Ik zie, ik hoor, ik lees: beschrijf het gedrag dat je hebt waargenomen.
Bijna altijd gaat het om iets dat je gezien/gehoord/gelezen hebt. Je doet dit
zonder interpretatie!
• Ik denk, ik voel: vertel vervolgens wat het effect van dat gedrag op
jou was. Zeg wat je van de waargenomen feiten vindt.
• Ga steeds na of de ander je feedback begrepen heeft – geef de ander de
kans om te reageren.
• Gebruik steeds de ik-vorm!!
,HET JOHARI-VENSTER
Is een model dat inzicht geeft op de invloed van jezelf op anderen:
Hoe zie ik mezelf?
Hoe zien anderen mij?
Hoe wil ik gezien worden?
Je verborgen ruimte
Een grote open ruimte
verkleint naarmate je meer
draagt bij tot een meer open
over jezelf vertelt =
communicatie (80% ideaal).
zelfexpressie en
Heeft te maken met
zelfonthulling. Dit is pas
vertrouwen en ook
mogelijk als er voldoende
zelfvertrouwen.
vertrouwen is + context
Onbekende ik: eigen
Je blinde vlek kan je
bewustwording door te
verkleinen door naar
experimenteren – door het te
anderen te luisteren, door
‘doen’ ervaar je dit en word
vragen te stellen, door
je je bewust van je
feedback te vragen. Hier
kwaliteiten. Zolang je niet
zitten veel
probeert kan je niet weten of
leermogelijkheden.
je al dan niet iets kunt.
RESPECTVOL CONFRONTEREN
CONFRONTATIE: WAT IS HET IN SW?
Uitnodiging aan de belanghebbende om zijn/haar gedrag en
situatie verder te onderzoeken en er een nieuw perspectief op
te ontwikkelen.
Bedoeling om de “belanghebbende tot nieuwe constructieve
inzichten te brengen”, die kunnen leiden tot
gedragsveranderingen
Bij confrontatie worden de interpretaties van de sociaal werker
gebruikt die veraf liggen van het referentiekader van de cliënt.
• Het is belangrijk een onderscheid te maken tussen de inhoud van de confrontatie
en de manier waarop we deze confrontatie brengen.
• Noodzakelijk om als SW’er te confronteren op een rustige, zakelijke,
veronderstellende en vooral accepterende toon = kans het grootst dat de cliënt
durft kijken naar zijn eigen zwaktes en sterktes, die een gedragsverandering
mogelijk maken,
• SW’er kan de belanghebbende confronteren met tegenstrijdige uitspraken of
gevoelens die hij opmerkt bij de belanghebbende. Vaak is de belanghebbende
zich niet bewust van deze tegenstrijdigheid. Door zich hier bewust van te worden
kan hij komen tot een verder exploratie van zijn gevoelens.
• SW’er confronteert de belanghebbende met de tegenstelling tussen de inhoud
van wat hij zegt en de toon waarop of de gelaatsuitdrukking waarmee hij iets
zegt.
, TWEE VORMEN:
1. Experiëntiële confrontatie: SW’er confronteert de belanghebbende met de
tegenstelling tussen hoe hij (SW’er) de belanghebbende ervaart en hoe de
belanghebbende zichzelf percipieert.
Bijvoorbeeld: De sociaal werker krijgt het idee dat de belanghebbende andere
dingen over zichzelf vertelt dan hij werkelijk beleeft: “Ik hoor je steeds zeggen dat
je met jouw situatie in je maag zit en dat die moet veranderen. Maar ik hoor je
steeds maar klagen en kan nergens uit op maken dat je er iets aan wilt doen.”
2. Didactische confrontatie: SW’er confronteert de belanghebbende met informatie,
gegevens, interpretaties, inzichten, en adviezen waarvan hij meent dat ze relevant
kunnen zijn voor de belanghebbende.
Bijvoorbeeld: tijdens een functioneringsgesprek: “Je bent tevreden over hoe het op
het ogenblik loopt. Ik merk wel dat de verkoopcijfers toch de laatste periode
belangrijk achteruit gegaan zijn.”
CONFRONTEREN MET STERKE PUNTEN
• Confronteren wordt meestal geassocieerd met de nadruk leggen op zwakke
punten.
• Het is echter even belangrijk om oog te hebben voor de sterke punten van
mensen. Mensen (in een moeilijke situatie) zien zichzelf soms als zwak en niet in
staat om hun problemen aan te pakken, terwijl ze vaak meer sterktes en krachten
hebben dan ze zelf zien (cf. empowerment).
• Het is dan belangrijk dat de SW’er belanghebbenden confronteert met hun sterke
punten. Mensen in hun krachten laten komen.
POSITIEF HERETIKETTEREN
= Specifieke vorm van confronteren met sterke punten
= een nieuwe positieve betekenis geven aan de oorspronkelijk als negatief beleefde
onderdelen van een probleem. Men probeert de klachten zelf een positieve betekenis toe
te kennen.
Bv: Belanghebbende: “Ik vind het zo waardeloos van mezelf dat ik alles zo enorm
traag doe. Ik ben zo sloom en langzaam.” Sociaal werker: “Die traagheid die ik bij
jou zie, heeft denk ik, vooral te maken met het feit dat je eerst goed over de
dingen wil nadenken”.
HOE CONFRONTEREN?
FEEDBACK
WAT?
E E N M A N IE R O M FE E D B A C K = FE E D = V O E D E N = FE E D B A C K IS G E E N F E E D B A C K IS E E N V R IJ
JE Z E LF E N D E A N D E R LE T T E R LIJK P O S IT IE V E K R ITIE K ! K R IT IE K = N EUTRALE
BETER TE LEREN T E R U G K O P P E LIN G B E N A D E R IN G JO U W IN T E R P R E T A T IE M E D E D E L IN G ,
KENNEN : VAN GEDRAG VAN DE GEBASEERD O P
A N D E R , JO U W W AARNEEM BAAR
OORDEEL EROVER. GEDRAG ZONDER
IN T E R P R E TA T IE , G A A T
N IE T O V E R D E
PERSO O N
FUNCTIES:
Positief gedrag bevorderen en stimuleren door er erkenning aan
te geven;
Gedrag corrigeren dat ineffectief is of vervelende effecten
teweegbrengt;
Relaties tussen mensen verduidelijken en onderling begrip
vergroten.
Men wil investeren in de persoon en de relatie. Het streeft
positieve doelen na.
HOE GEEF JE FEEDBACK?
• Richt je feedback op recent gedrag of prestaties
• Zoek een gepast moment & doseer
• Niet alleen wat je zegt is belangrijk – maar vooral hoe je iets zegt.
• Feedback geef je in drie stappen:
• Ik zie, ik hoor, ik lees: beschrijf het gedrag dat je hebt waargenomen.
Bijna altijd gaat het om iets dat je gezien/gehoord/gelezen hebt. Je doet dit
zonder interpretatie!
• Ik denk, ik voel: vertel vervolgens wat het effect van dat gedrag op
jou was. Zeg wat je van de waargenomen feiten vindt.
• Ga steeds na of de ander je feedback begrepen heeft – geef de ander de
kans om te reageren.
• Gebruik steeds de ik-vorm!!
,HET JOHARI-VENSTER
Is een model dat inzicht geeft op de invloed van jezelf op anderen:
Hoe zie ik mezelf?
Hoe zien anderen mij?
Hoe wil ik gezien worden?
Je verborgen ruimte
Een grote open ruimte
verkleint naarmate je meer
draagt bij tot een meer open
over jezelf vertelt =
communicatie (80% ideaal).
zelfexpressie en
Heeft te maken met
zelfonthulling. Dit is pas
vertrouwen en ook
mogelijk als er voldoende
zelfvertrouwen.
vertrouwen is + context
Onbekende ik: eigen
Je blinde vlek kan je
bewustwording door te
verkleinen door naar
experimenteren – door het te
anderen te luisteren, door
‘doen’ ervaar je dit en word
vragen te stellen, door
je je bewust van je
feedback te vragen. Hier
kwaliteiten. Zolang je niet
zitten veel
probeert kan je niet weten of
leermogelijkheden.
je al dan niet iets kunt.
RESPECTVOL CONFRONTEREN
CONFRONTATIE: WAT IS HET IN SW?
Uitnodiging aan de belanghebbende om zijn/haar gedrag en
situatie verder te onderzoeken en er een nieuw perspectief op
te ontwikkelen.
Bedoeling om de “belanghebbende tot nieuwe constructieve
inzichten te brengen”, die kunnen leiden tot
gedragsveranderingen
Bij confrontatie worden de interpretaties van de sociaal werker
gebruikt die veraf liggen van het referentiekader van de cliënt.
• Het is belangrijk een onderscheid te maken tussen de inhoud van de confrontatie
en de manier waarop we deze confrontatie brengen.
• Noodzakelijk om als SW’er te confronteren op een rustige, zakelijke,
veronderstellende en vooral accepterende toon = kans het grootst dat de cliënt
durft kijken naar zijn eigen zwaktes en sterktes, die een gedragsverandering
mogelijk maken,
• SW’er kan de belanghebbende confronteren met tegenstrijdige uitspraken of
gevoelens die hij opmerkt bij de belanghebbende. Vaak is de belanghebbende
zich niet bewust van deze tegenstrijdigheid. Door zich hier bewust van te worden
kan hij komen tot een verder exploratie van zijn gevoelens.
• SW’er confronteert de belanghebbende met de tegenstelling tussen de inhoud
van wat hij zegt en de toon waarop of de gelaatsuitdrukking waarmee hij iets
zegt.
, TWEE VORMEN:
1. Experiëntiële confrontatie: SW’er confronteert de belanghebbende met de
tegenstelling tussen hoe hij (SW’er) de belanghebbende ervaart en hoe de
belanghebbende zichzelf percipieert.
Bijvoorbeeld: De sociaal werker krijgt het idee dat de belanghebbende andere
dingen over zichzelf vertelt dan hij werkelijk beleeft: “Ik hoor je steeds zeggen dat
je met jouw situatie in je maag zit en dat die moet veranderen. Maar ik hoor je
steeds maar klagen en kan nergens uit op maken dat je er iets aan wilt doen.”
2. Didactische confrontatie: SW’er confronteert de belanghebbende met informatie,
gegevens, interpretaties, inzichten, en adviezen waarvan hij meent dat ze relevant
kunnen zijn voor de belanghebbende.
Bijvoorbeeld: tijdens een functioneringsgesprek: “Je bent tevreden over hoe het op
het ogenblik loopt. Ik merk wel dat de verkoopcijfers toch de laatste periode
belangrijk achteruit gegaan zijn.”
CONFRONTEREN MET STERKE PUNTEN
• Confronteren wordt meestal geassocieerd met de nadruk leggen op zwakke
punten.
• Het is echter even belangrijk om oog te hebben voor de sterke punten van
mensen. Mensen (in een moeilijke situatie) zien zichzelf soms als zwak en niet in
staat om hun problemen aan te pakken, terwijl ze vaak meer sterktes en krachten
hebben dan ze zelf zien (cf. empowerment).
• Het is dan belangrijk dat de SW’er belanghebbenden confronteert met hun sterke
punten. Mensen in hun krachten laten komen.
POSITIEF HERETIKETTEREN
= Specifieke vorm van confronteren met sterke punten
= een nieuwe positieve betekenis geven aan de oorspronkelijk als negatief beleefde
onderdelen van een probleem. Men probeert de klachten zelf een positieve betekenis toe
te kennen.
Bv: Belanghebbende: “Ik vind het zo waardeloos van mezelf dat ik alles zo enorm
traag doe. Ik ben zo sloom en langzaam.” Sociaal werker: “Die traagheid die ik bij
jou zie, heeft denk ik, vooral te maken met het feit dat je eerst goed over de
dingen wil nadenken”.
HOE CONFRONTEREN?
